Кіріспе

Рене Вормс (8 желтоқсан 1869, Ренн қаласында туған – 12 ақпан 1926, Парижде қайтыс болған) – француз мемлекеттік кеңесінің тексерушісі. Ол саяси экономика профессоры Эмиль Вормстың ұлы болды.

Ерте өмір және білім

Вормс өзінің туған қаласындағы лицейде, Шарльмен лицейінде және Париждегі Ecole Normale Supérieure-де білім алған (құқық докторы, 1891; әдебиет докторы және саяси және экономикалық ғылымдар докторы, 1896). Франция Институтының Моральдық және Саяси ғылымдар академиясының мүшесі болған Вормс 1897 жылы жоғары статистикалық кеңес пен 1903 жылы ауыл шаруашылығы статистикасы консультациялық комитетінің мүшесі болды, сонымен қатар көптеген ғылыми қоғамдардың мүшесі болды.

Мансап

Ол өзінің заңгерлік мансабын 1891 жылы Париждегі апелляциялық сотта адвокат ретінде бастады және үш жылдан кейін мемлекеттік кеңестің аудиторы болып тағайындалды. 1897 жылдан бері коммерциялық мектептердің емтихан комиссиясында жұмыс істеп келеді. 1904 жылы теңізді зерттеу жөніндегі парламенттік емес кеңестің хатшысы, ал келесі жылы француз колониялық конгресінің хатшысы болып тағайындалды. Оның таланты 1895 жылы Париж университетінің заң факультетінде саяси экономикадан лекция оқуға тағайындалғанда университет тарапынан мойындалды. Ол бұл лауазымда 1897 жылға дейін болды, содан кейін Каендегі сол факультетте доцент болып сайланды және 1902 жылға дейін сол жерде қалды; ол 1897 жылы заң факультетінде, экономикалық ғылымдар бөлімінде және Эколь Нормаль Супьерьерде оқытушы болды, ал 1902 жылы Париждегі Коммерциялық институтының саяси экономикадан құрметті профессоры болып тағайындалды. 1893 жылы Вормс "Revue Internationale de Sociologie" журналын құрды, оның редакторы болды, кейіннен "Bibliothèque Sociologique Internationale" кітапханасын және Халықаралық әлеуметтану институтын, сондай-ақ Париж әлеуметтану қоғамын ұйымдастырды. Ол сонымен қатар жемісті жазушы, оның негізгі еңбектері: "De la Volonté Unilatérale Considérée Comme Source d'Obligations" (Париж, 1891); "Précis de Philosophie" (3-ші басылым, 1905); "Ғылыми және моральдық философияның элементтері" (ib. 1891); "Спинозаның моралі" (Моральдық және саяси ғылымдар академиясымен марапатталған; ib. 1892); "De Natura et Methodo Sociologiæ" (ib. 1896); "Organisme et Société" (ib. 1896; орыс тіліне аударма, Санкт-Петербург, 1897); "La Science et l'Art en Economie Politique" (Париж, 1896); және "Philosophie des Sciences Sociales" (3 томдық, ib. 1903-1905). Ол сонымен қатар техникалық журналдарға қысқаша зерттеулер жариялаған. Вормс яһуди дінінің адал жақтасы болды және Моль конференциясында оның қорғаушысы болып таңдалды, онда ол Алжир яһудилеріне қатысты Кремье жарлығын күшін жоюды талап еткен мүшелерге қарсы екі рет қорғады. 1905 жылдың 18 ақпанында "Құрмет легионы" орденінің кавалері болып тағайындалды.