Кіріспе

АҚШ әскери атағы – АҚШ Қарулы Күштерінде генерал-лейтенант – АҚШ армиясының, теңіз жаяу әскерлерінің, әуе күштерінің және ғарыш күштерінің үш жұлдызды генерал-офицері. Генерал-лейтенанттың шені генерал-майордың шенінен жоғары. АҚШ кодексі бір мезгілде атқаруға болатын генералдардың жалпы санын 231 армия, 62 теңіз және 198 әуе күштері деп шектейді. Армия және Әуе күштері үшін, әскери қызметтегі белсенді офицерлердің 25%-дан астамы екі жұлдыздан жоғары шынға ие болмауы керек. Осы лауазымдардың кейбіреулері заңмен сақтала алады. Белгілі бір барлау қызметтерінде қызмет ететін офицерлер, соның ішінде Орталық барлау агенттігі директорының орынбасары, ешқандай шектемеге қатысты есептелмейді. Президент басқа әскер түрлерінен тең сандағы лауазымдарды алып тастау шартымен, бір әскер түріне үш жұлдызды лауазымдар қоса алады.

Кездесу және экскурсияның ұзақтығы

Үш жұлдызды дәреже лауазыммен бірге беріледі, сондықтан ол уақытша болып табылады. Офицерлер үш жұлдызды дәрежеге тек осындай дәреже талап ететін лауазымға тағайындалған жағдайда ғана жете алады. Олардың дәрежесі әдетте заңмен белгіленген өкілеттік мерзімі аяқталуымен тоқтатылады. Әйтпесе, барлық генерал-офицерлер 64 жасқа толғаннан кейін бір ай ішінде зейнетке шығуы керек. Дегенмен, Қорғаныс министрі үш жұлдызды офицердің зейнеткерлігін 66 жасқа дейін, ал Президент 68 жасқа дейін кейінге шегере алады. Бас офицерлер әдетте заңмен белгіленген жас және қызмет мерзімінен бұрын зейнетке шығады, кіші офицерлердің мансаптық өсуіне кедергі келтірмеу үшін. Әрбір әскер түрінде үш жұлдызды лауазымдардың саны шектеулі болғандықтан, әдетте біреуі зейнетке шыққаннан кейін ғана екіншісіне жол ашылады. Үш жұлдызды дәрежені сақтау – музыкалық орындықтар ойыны сияқты: офицер бұл дәрежедегі лауазымды босатқаннан кейін, 60 күн ішінде тең немесе жоғары маңызды лауазымға тағайындалуы немесе қайта тағайындалуы керек, әйтпесе міндетті түрде зейнетке шығарылады. 1855 жылғы 28 ақпанда Президент Франклин Пирс Винфилд Скотты Мексика-Америка соғысында Веракрус пен Сан-Хуан-де-Улуа қалаларын басып алғандығы үшін 1847 жылғы 29 наурыздан бастап генерал-лейтенант қызметіне ұсынды. Бұл дәреже 1864 жылғы 1 ақпанда Өкілдер палатасының дауысымен (96 дауыспен 41 қарсы) қайта орнатылды. 1888 жылғы 1 маусымда бұл дәреже Армия генералымен біріктіріліп, жойылды.

Қазіргі заманғы қолданысы

Әскери немесе теңіз жаяу әскерлерінің генерал-лейтенанты әдетте корпус деңгейіндегі бөлімшеге (Армия корпусы үшін 20 000-нан 45 000-ға дейін сарбаз, ал теңіз жаяу әскерлерінің экспедициялық күштері үшін шамамен осындай сандағы теңізшілер) қолбасшылық етеді, ал Әуе күштерінің генерал-лейтенанты бірнеше қанаттардан тұратын ірі нөмірленген Әуе күштеріне немесе Әуе күштерінің арнайы операциялар қолбасшылығы немесе Әуе күштерінің резервтік қолбасшылығы сияқты USAF-тың ірі қолбасшылығына (MAJCOM) қолбасшылық етеді. Сонымен қатар, барлық әскер түрлерінің генерал-лейтенанттары әртүрлі ірі қолбасшылық штабтарда және Пентагонда жоғары деңгейдегі штаб офицерлері ретінде қызмет етеді, көбінесе өздерінің бөлімдерінің басшылары ретінде. 2014 жылы АҚШ Армиясында генерал-лейтенант шені бар бес әйел қызмет етті. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін генералдар әдетте бригадалық генерал және генерал-майор шеніне тұрақты түрде көтерілді, ал қажет болған жағдайда жоғары лауазымдарды толтыру үшін генерал-лейтенант және генерал шеніне уақытша көтерілді. Теория бойынша, генерал өзінің үш немесе төрт жұлдыздық шенін, егер оны тең шенді лауазымға тағайындамаса, қызметін аяқтаған кезде босатады. Дюглас Макартур, төрт жұлдызды генерал және Армия Бас штабының бастығы болған, Бас штабтағы қызметі аяқталғаннан кейін екі жұлдыздық шенге дейін төмендеді, бірақ АҚШ Армиясында әрекеттегі қызметте қалуды таңдады. Генерал-лейтенант және генерал шенін уақытша шен ретінде пайдалану тәжірибесі жалғасуда, Президент және Қорғаныс министрлігі Сенаттың мақұлдауымен, белгілі бір мерзімге үш және төрт жұлдыздық уақытша немесе бекітілген тағайындамалар жасайды. Мұндай офицерлер уақытша мәртебеге ие болған жағдайда да, кем дегенде екі немесе үш жыл шенде сәтті қызмет еткеннен кейін соңғы шенде тұрақты зейнеткерлікке шығуға шамасы бар.