Һиндстандық білім беруші және қоғам қайраткері: Сәйед Әли Акбар өмірі мен қызметі

Кіріспе

Саид Әли Акбар (1890 жылы туған, Жоунпур, Солтүстік-Батыс провинциялары, Үндістан) Хайдарабад мемлекетіндегі Пайга әскерінің командирі, капитан Саид Мохаммедтің ұлы және Олимпиадалық теннисші Саид Мохаммед Хадидің бауыры. Ол 1890 жылдың 16 қазанында Хайдарабадта дүниеге келді және бастауыш және орта білімін Әлия медресесінде алды. Мектепті бітірген соң Бомбейге көшіп, Вильсон колледжінде орта білімін аяқтады. 1912 жылы, Б.А. білімінің соңғы курсында оқып жүргенде, Низам үкіметі оған Англияда оқу үшін мемлекеттік стипендия бекітті. 1912 жылдан 1916 жылға дейін Кембридждің Питерхаус колледжінде тарих, саясаттану және экономика пәндерін оқыды. Экономика бойынша магистратураны (M.A. Cantab (Tripos)) бітіргеннен кейін дереу Хайдарабадқа қайтып келді.

Жұмыс өмірі

1916 жылы Низам колледжінде тарих және экономика пәнінің оқытушысы болып мемлекеттік қызметке қабылданды. 1917 жылы Хайдарабад штатының Білім департаментінде мектеп инспекторы лауазымын білім директоры сэр Росс Масуд оған ұсынды. 1918-1947 жылдар аралығында Білім департаментінде мектептердің бөлімдік инспекторы, Білім беру жөніндегі директордың орынбасары, Низам колледжінің директоры және Білім беру жөніндегі директор болып қызмет етті. Ол 1927 жылы Лондонда өткен Империялық білім беру конференциясында Хайдарабад штатын өкілдік етті. 1948 жылы Хайдарабад штаты құлағаннан кейін, Хайдарабадтың жаңа губернаторы генерал-майор Дж.Н. Чоудхари оны штаттың әртүрлі аудандарында полиция әрекеттері кезінде мұсылмандарға қатысты жасалған қиянаттарды тергеу үшін үш мүшеден тұратын тергеу комиссиясына мүше етіп тағайындады. Сейед Әли Акбар бұл комиссияда жеті ай жұмыс істеді және губернаторға жан-жақты есеп ұсынды. 1949 жылы ол Үндістандағы алғашқы кешкі колледждің директоры болып тағайындалды және 1953 жылға дейін қызмет етті. Кейіннен ол жаңадан құрылған Анвар-улум колледжінің құрметті директоры болып тағайындалды, негізгі мақсаты кедей мұсылман студенттерінің білім алу қажеттіліктерін қанағаттандыру болды. Сейед Әли Акбар колледжге 15 жылдан астам қызмет етті және оны бірнеше ондаған студенті бар кіші орта колледжден 1000-нан астам студенті бар гуманитарлық және табиғаттану пәндері бойынша колледжге дейін жеткізуде маңызды рөл атқарды. Достарының көмегімен және мемлекеттен алынған гранттардың арқасында колледждің кеңейіп жатқан қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін қолайлы ғимарат салуға қол жеткізді. Анвар-улум колледжінің директоры қызметінен шыққаннан кейін Сейед Әли Акбар әдебиетпен айналысуын жалғастырды. Ол ағылшын тіліндегі танымал Islamic Culture тоқсандық журналының бас редакторы және 20 жыл бойын ай сайын жарияланатын Sub Rus журналының президенті болды. Ол сондай-ақ Сугра Хумаюн Мирза Вақфы мен Сафдария жоғары мектебінің төрағасы болып қайтыс болғанға дейін қызмет етті. Бірнеше жыл бойы Османия университетінің Сенатының мүшесі болды. Принциптеріне адал, ізгі ниетті адам ретінде танылған Сейед Әли Акбарды әріптестері, достары, қарастырылатындары және туыстары сыйлады және құрметтеді. Оның Хуажа Назимуддин, Шахид Сахарварди, Сейед Мохаммед Азам, Саид Жунг, Сэр Пракаш сияқты көптеген танымал достары болды, олар Кембридждегі әріптестері мен достары болған. Ол сондай-ақ сэр Росс Масуд, сэр Салар Джунг III және сэр Мирза Исмаилмен жақын достық қарым-қатынаста болды. Низам Мир Осман Әли хан да оны жоғары бағалап, құрметтеді. Хайдарабад штатындағы білім беру жүйесін құруға Сейед Әли Акбардың қосқан үлесі әлі күнге дейін есте сақталып, мойындалады. Оның пионерлік және қажырлы еңбегінің арқасында Хайдарабадта бастауыш және орта білім берудің негізі қаланды. Оның бастамасы мен күш-жігерінің арқасында штаттың ұлдар мен қыздары үшін кәсіптік мектептер ашылды. Низам колледжінің, Кешкі колледжінің және Анвар-улум колледжінің бірінші директоры ретінде ол колледж деңгейіндегі білім беру сапасын жақсартуға құнды үлес қосты. Османия университетінің Сенатының белсенді мүшесі ретінде университет деңгейіндегі білім беру сапасын жақсартуға да көмектесті.

In 1916, he joined government service as Reader of history & economics at Nizam College. In 1917, he was offered a job in the Education Department of Hyderabad State as Divisional Inspector of School by the Director of Education Sir Ross Masood. He served in the Education Department between 1918 and 1947 as Divisional Inspector of Schools, Deputy Director Education, Principal Nizam College and as Director Education. During his tenure, he also represented Hyderabad State in the Imperial Education Conference held London in 1927

In 1948 soon after the fall of Hyderabad State, the new Governor of Hyderabad, Major General J. N. Choudhary, nominated him on an Enquiry Committee of three members to investigate into the atrocities committed against Muslims during police action in various districts of the State. Syed Ali Akbar worked on this committee for seven months and submitted a comprehensive report to the Governor. He was appointed as principal of the first Evening College in India in 1949 which he served till 1953. He later took over as the Honorary Principal of the newly established Anwar ul ulum College mainly to cater to the education requirements of the poor Muslim students. Syed Ali Akbar served the college for over 15 years and was instrumental in raising it from a Junior Intermediate College with few dozen students to a degree college for both Arts and Science subjects with over 1,000 students. With the help of his friends and grants from the state of government, he was able to undertake construction of suitable building for housing the expanding requirements of the college. After retiring as Principal of Anwar ul ulum College, Syed Ali Akbar continued to remain active and busy in literary pursuits. He was the chief editor of the well known English language quarterly Islamic Culture and President of Idara Adabiat Urdu which published monthly magazine Sub Rus for 20 years. He also served as chairman of Sugra Humayun Mirza Wafq & Safdaria Higher School committee until his death. He was a member of Osmania University Senate for several years. Know to be a man of principles and integrity, Syed Ali Akbar was respected and admired by his colleagues, friends, subordinates, and relations alike. He had a large circle of distinguished personalities as his friends like Khwaja Nazimuddin Shahid Saharwardi, Syed Mohammed Azam, Saeed Jung, Sir Prakash were his colleagues & friends in Cambridge. He had also close friendship with Sir Ross Masood, Sir Salar Jung III, and Sir Mirza Ismail. Mir Osman Ali Khan the Nizam had also great regard and respect for him. Syed Ali Akbar's contribution in the establishment of a sound education system in Hyderabad State is still remembered and acknowledged. It was due to his pioneering and untiring efforts that the foundation of primary and secondary education was laid in Hyderabad. Because of his initiative and efforts vocational schools were established in the state both for boys and girls. As principal of Nizam College, Evening College and as first principal of Anwar ul ulum College, he made valuable contributions in improving the standard of education at the college level. He also helped in improving the standard of education at the university level as an active member of the Osmania University Senate.

Жарияланым

Сайед Али Акбар 1930 жылдары алғаш жарық көрген, кейіннен 2006 жылдың қараша айында "Hesperides Press" баспасы қайта жариялаған "Неміс мектеп жүйесі" атты классикалық кітаптың авторы болды. Ол Карен Исаксен Леонардтың "Ойнайтын үй: Үндістанның шетелдегі Хайдарабады" кітабында (Stanford University Press, 2007) және Э. М. Форстердің "Пингвин Классикс" баспасынан шыққан "Үндістанға жол" атты классикалық кітабында есімдері тілінген.