Кіріспе
Пикттер патшасы Бреди, Дер Илей ұлы (; 706 жылы қайтыс болды) 697 жылдан 706 жылға дейін пикттер патшасы болды. Ол 697 жылы Таран тақтан алынғанда патша болды. Ол өзінің мұрагері Нехтанның ағасы болды. Бруидтің әкесі Коваль мен Бют аралын басқарған Даль-Риатадағы корольдік топ Cenél Comgaill-дің Dargart mac Finguine (686 ж. қайтыс болды) болуы мүмкін. Оның анасы Дер Илейдің тегі нақты белгілі емес. Нехтаннан басқа, ирландиялық жылнамаларда Бруидтің басқа да ағалары, жарты ағалары немесе асырап алған ағалары болуы мүмкін: Дресттің ұлы Талорган, Даргарттың ұлы Конгус және Дер Илейдің ұлы Синаед. Бруид 697 жылы Биррде Cáin Adomnáin (Lex Innocentium; Тәуелсіздер заңы) кепілдігін берген Ирландия мен Шотландияның көптеген маңызды адамдарының бірі болды. Ирландиялық жылнамашылар 698 жылы пикттер мен саксондар арасындағы шайқаста Берхред, Беорнхеттің ұлы қаза тапқанын хабарлады. 704 жылы Даль-Риата Лох-Ломонд немесе Левенде жеңілгені туралы хабарланған, бірақ бұл жеңіліс пикттерден гөрі Альт-Клуттың британдарынан болған болуы мүмкін. 701 жылы Скай аралындағы жанжал, онда Дунхадтың ұлы Конайнг қаза тапқан, бұл Даль-Риата тайпаларының арасындағы ішкі жанжал болғанға ұқсайды. "Chronicon Scotorum"-да 700 жылғы қыс өте суық болғаны соншалық, "Ирландия мен Шотландия арасындағы теңіз тоңған" делінген. Бруид 706 жылы қайтыс болды, оның өлімі Ольстер жылнамалары мен Тигернах жылнамаларында тіркелген. Оның орнын ағасы Нехтан басып алды.
Bridei son of Der Ilei (; died 706) was king of the Picts from 697 until 706. He became king when Taran was deposed in 697. He was the brother of his successor Nechtan. It has been suggested that Bruide's father was Dargart mac Finguine (d. 686) of the Cenél Comgaill, a kingroup in Dál Riata who controlled Cowal and the Isle of Bute. The parentage of his mother, Der Ilei, is not certainly known. As well as Nechtan, a number of other brothers, half brothers or foster brothers of Bruide can be tentatively identified in the Irish annals: Talorgan son of Drest, Congus son of Dargart and Cináed son of Der Ilei. Bruide was one of many important men of Ireland and Scotland who guaranteed the Cáin Adomnáin (Lex Innocentium; Law of Innocents) at Birr in 697. A battle between the Picts and Saxons in 698 in which Berhtred, son of Beornhaeth, was killed, is reported by the Irish chroniclers. A defeat of the Dál Riata is reported in 704, either at Loch Lomond or by the Leven, but it is more likely to have been at the hands of the Britons of Alt Clut than the Picts. Conflict in Skye in 701, where Conaing son of Dúnchad was killed, is most probably an internal conflict among the tribes of Dál Riata. It is reported in the Chronicon Scotorum that the winter of 700 was so cold that "the sea froze between Ireland and Scotland". Bruide died in 706, when his death is recorded by the Annals of Ulster and the Annals of Tigernach. He was succeeded by his brother Nechtan.
Анықтамалар және қосымша оқу
Андерсон, Алан Орр, Шотландия тарихының ерте дереккөздері, б.з. 500–1286 жылдар, 1-том. Түзетулермен қайта басылды. Стэмфорд: Пол Уоткинс, 1990 жыл. Клэнси, Томас Оуэн, "Дэриле ұлы Нехтан" М. Линч (ред.) Шотландия тарихының Оксфорд жолдасы. Оксфорд және Нью-Йорк: Oxford UP, 2002. Клэнси, Томас Оуэн, "Философ патша: Нехтан мак Дер Илей". Шотландия тарихи шолу журналы, 83-том, № 2, 125–149-беттер. Эдинбург: Эдинбург университетінің баспасы, 2004. ISSN 0036 9241.