Кіріспе

1880 жылдардағы киім-кешек пен сән 1880 жылдардағы Батыс және Батыс мәдениетіне ұқсас елдердегі сән, артқы жағына толтырудың (бюстгальтер) қайта оралуымен ерекшеленеді. 1870 жылдардың соңындағы ұзын, жіңішке сызық, біртіндеп кеңейе түсетін иықтары бар толық, икемді силуэтпен алмастырылды. Әсерлі белдер төмен және кішкентай болды, ал толық, төмен орналасқан кеуде корсетпен қолдауға ие болды. Рационалды киім қоғамы 1881 жылы сәнді корсеттердің шамадан тыс болуына наразылық ретінде құрылды.

Шолу

Алдыңғы онжылдықтағыдай, юбканың артқы бөлігіне басымдық берілді, ал толықтығы біртіндеп тізеден төменгі белге дейін көтерілді. Арқадағы толықтық толы, төменгі кеудемен теңдестірілді, бұл қатаң корсет арқылы қол жеткізілді, S пішіндес силуэтті құрады, және бұл пішіннің 20 ғасырдың басында кең таралған радикалды түрін болжады. Бұл көйлектердің артқы жағында ұзын шлейф болмады, бұл 1870 жылдардағы көйлектерден ерекшеленді, және олар өте тарыз болды. Оларды тығыздығынан "шектеуші юбка" деп атады. Қысқы көйлектер қара түстерде, ал жазғылары ашық түстерде жасалған. Бұл кезеңде барқыт өте танымал мата болды. Юбкалар түрліше оралып, бүктеліп немесе байланып, бір-біріне үйлесетін немесе контрастты түстердегі астыңғы юбкалармен киілетін. Полонез – 1780 жылдардағы сән үлгісіне негізделген қайта жаңғыру стилі, ол кескіштелген, жабылатын үстіңгі көйлек пен астыңғы юбкадан тұрды. Күндізгі киімге арналған басктар деп аталатын ұзын, жакет тәрізді беталды корсеттер де танымал болды. Көйлектер жеңсіз және төмен мойынды (қарт әйелдерден басқа) болды, және олар жылтыр теріден немесе замшадан жасалған, шынтақтан немесе иықтан ұзын қолғаптармен киілетін. Уэльс ханшайымы Александраның ықпалымен, мойынға таңылған әшекейлер мен зергерлік түйреуіштер сәнге енді, ол мойнындағы жараны жасыру үшін осы сәнді киген.

Ішкі киім

1886-1888 жылдар шамасында сәнге қайта оралған бүйірлік тіреулер (бюстль) артқы белден тікелей созылып, көптеген драпировкалар, қырлар, шұлықтар мен ленталарды ұстап тұруға мүмкіндік берді. Сәнді корсет кеуденің төменгі және толық бөлігін жасады, кеуде арасының айқын бөлінуі болмады. Әдеттегі іш киімдердің бірі – комбинация деп аталатын, корсет, бюстль және юбканың астына киілетін, тізеге немесе балаққа дейін жететін көйлек пен шорттың біріктірілген түрі болды. Денсаулық үшін, әсіресе сәнді спортпен айналысқанда, жүннен жасалған комбинациялар ұсынылды.

Сыртқы киім

Атпен жүру әдеті үйлесімді жакет пен юбкадан тұратын "біртектес" киімге айналды, оған жоғары жағалы көйлек немесе кемсол киіледі, сонымен қатар цилиндр мен вуаль тағылатын. Олар кринолинсіз киілетін, бірақ жакеттің тілімі сол кездегі әдеттегі силуэтке сәйкес келетін. Керісінше, аңшылық костюмдері әлдеқайда сәнді болды, оларға тобықтың ұзындығына жететін, бүктемелі юбкалар мен етік немесе гетры жарасты. Саяхат немесе серуендеу үшін ұзын жакеттен және юбкадан тұратын тігілген костюмдер киілетін, олар кринолинмен және кішкентай шляпа немесе капоткамен тағылатын. Жолшылар киімдерін тозаңнан, жаңбырдан және күлден қорғау үшін ұзын плащ киетін.

Көркем киім

Көркем киім 1880 жылдары богемиялық ортада үнемі сақталып келді. Париж модасының ауыр маталары мен қатаң корсеттеріне қарсылық ретінде, эстетикалық киім әдемі маталардан жасалған қарапайым, кейде еркін киілетін немесе белдікте белбеумен ұсталған киімдерге баса назар берді. Эстетикалық идеялар үй ішінде, тіпті қонақтарды қабылдағанда да жиі киілетін, көбікті тәрізді әсем шай көйлектеріне әсер етті.

Шаш пішімдері мен бас киімдері

Шашты көбінесе екі жағынан кері тартып, төмен түйін немесе шаштан жасалған кішкентай дорба түрінде тарататын, кейін шашты басқа жинап тастайтын. Маңдайға түсетін шаш (жақтау) немесе қысқа шаш бойына сәнді болып келді, көбінесе маңдайға бұрып немесе ұсақ толқындармен келтіріп, оны "Жозефин бұйралары" деп атаған. Қалпақтар шапкаға ұқсас, бірақ мойын астына байланатын ленталары болған; екеуінің де иісті жиектері болған. Кейде адамдар ленталар да тағушы еді.

Стил галереясы 18801884

Жаңа Орлеан қаласының Леона Барел атты әйелі, үштен бір бөлігі жолақты жеңі бар, ұзын, келісімді жакет пен оған сәйкес келетін жолақты юбка киген. Оның белдікшесіне гүл шоғы бекітілген, шамамен 1880 жыл. Өте әсем теннис костюмінің эскизі. Джорджанна Берн-Джонс 1882 жылы, жиырылған панельдермен және қыршалармен әшекейленген принцесса кесіміндегі көйлек киген. Уистлердің Леди Мё портреті (1881–1882) сәнді толық кеудені көрсетеді. "Мисс Полонез" көйлегінің алдыңғы бөлігі төменгі нүктеге ие. Юбканың алдыңғы бөлігі кесілген, ал артқы бөлігі 1780 жылдардағы сәнге сәйкес тігілген. Ол, қыршалы, кең юбканың үстінде көрсетілген. Бұл ғасыр бойында жасөспірім қыздар ("модалық тақталардағы" қыздар) юбкаларын білезіктердің үстіне дейін киген. 1883 жылғы жүзу көйлектері артқы бөлігінің сәнді толығын көрсетеді. Австрия императрицасы 1884 жылы атқа мінуге арналған киімде. Оның киімі сәнді корсет силуэтіне ие, атқа мінуге ыңғайлы қарапайым юбка, биік жеңілдік және цилиндрлі шляпасы бар.

Стиль галереясы 18851889

1885 жылғы "арқалық сөре" ығы-зығысы бар екі бөліктен тұратын көйлек. Корсажы екі жағынан да бүктеліп тігілген және оған үйлесімді төменгі юбка киіледі. Лос-Анджелес округінің өнер мұражайы, М.2007.211.34а b. Мадам Пол Пуарсон онжылдықтың ортасындағы сәнді мойынды киіп, кеудесінде кең, иығында тар болып келеді. Гүлдер оның корсажына, шашына және көйлегіне безендірілген, 1885 жыл. Ф. Пине жасаған кестеленген замшадан тігілген жұп етік, Париж, 1885 жыл. Лос-Анджелес округінің өнер мұражайы, М.58.4а b. Бұл киім ерлер киімінен күшті әсер алған және ығы-зығысы бар. Шашы жоғары жиналған, алдында жарғақ бар. Шынтаққа дейінгі қолғаптар қысқа жеңмен үйлеседі. Альван С. Харпердің "Қауырсыннан жасалған желпуішпен әйел" суреті. 1887 жылғы шаштар жоғары түйінге жиналған, алдыңғы шаштары бүктеліп, маңдайға шашыратылған. La Mode Illustrée журналындағы киімдер "сөрелі" ығы-зығыстармен және опералық ұзындықтағы қолғаптармен киілетін контрастты маталардан жасалған көйлектер көрсетілген, 1887 жыл. Гессеннің ханшайымы Аликс 1887 жылы жоғары мойынды күнделікті көйлек киген. 1888 жылғы сәнде кеудесі толық, үлкен "сөрелі" ығы-зығыстар және кең иықтар басым. Қолғаптар шынтаққа дейін немесе одан сәл жоғары көтеріледі. Элеонора Изелин 1888 жылы биік мойынды қара атлас костюм киген, ол мұқтарлы безендірілген пасаментериямен әшекейленген. Виконтесса де Монморан артқы жағынан байланатын, ығы-зығысы жоқ көйлек киген, бұл келесі онжылдықтың стилінің басталуын білдіреді. Оның шашы басының үстінде кішкентай түйінге бұралып, бұйралы жарғақпен немесе маңдайшамен киіледі, 1889 жыл.

Үлгісіз сәнді киімдер

1880 жылдардағы әйелдер киімінің практикалық болу идеясы осы плакатта көрініп тұр: Энни Оукли қысқа юбка киіп, бүйірден кеңейтілген киімнің (турнюр) жоқтығын көрсетіп тұр (бұл кедей ауылдық шекарадағы әйелдерге және/немесе жалақы алатын артистерге қабылданды). Жапондық гравюрасында екі жас қыз сол кездегі соңғы батыс модасы бойынша киінген, бірақ маталардың түстері мен суреттері жапондықтардың талғамына сай келеді.

Жапқыш, жакеттер және шалбарлар

Үш бөліктен тұратын костюмдер, "дито костюмдер", сортты жамылғыдан, оған сәйкес жилет (АҚШ-та жилет деп аталады) және шалбардан (Ұлыбританияда "салондық костюм" деп аталады) тұратын, контрастты плащ, жилет және шалбарға қарағанда бейресми балама ретінде танылды. Еуропада және басқа да ірі қалалардағы ресми күндізгі шараларда әлі де кескіш пальто киіліп, оған киім-кешек көйлек және аскот галстук үйлестірілген. Ең ресми кешкі киім – қара жапсырма пальто мен қара шалбар, қара жилетпен толықтырылды. Кешкі киімге ақ галстук-бабочка және қанатты жағасы бар көйлек жарасты. Онжылдықтың ортасында, одан да ыңғайлы формальды пальто пайда болды: кешкі пиджак немесе смокинг, жібек немесе атлас жағасы бар, бір немесе екі түймелі. Кешкі тамаққа арналған пиджактар үйде немесе ерлер клубында "кешкі тамаққа дайындалғанда" киюге қолайлы болды. Норфолк жакеті аң аулау және қиын жағдайлардағы серуендерге танымал болды. Ол берік твид немесе осыған ұқсас матадан тігілген, кеудесі мен арқасында жұпталған қорап тәрізді жиырылған және матадан жасалған белбеуі бар. Көп жағдайларда толық ұзындықтағы шалбар киілді, ал аң аулау және басқа да ашық ауадағы іс-шаралар үшін твид немесе жүннан жасалған шалбарлар таңдалды. Қыста тізеге дейін жететін, көбінесе контрастты барқыт немесе жүн жағасы бар, сондай-ақ биязыға дейін жететін пальтолар киіліп жүрді. 1880 жылдары жұмысшы табының көп бөлігі, тіпті шопандар да, фустиан мен кордуройдан жасалған жакеттер мен жилеттерді, кордурой шалбармен бірге кие бастады, бұрынғы шапандарынан бас тарды.

Шапандар мен галстуктар

Көйлектің жағалары бүгіліп немесе "қанаттарға" айналдырылып тігілген. Көйлектің алдыңғы бөлігі қатты болып жасалған, кейде көйлектің түйреуіштерімен әшекейленген, ал артқы жағы түймеленген. Көбінесе қолданылатын галстук – "төрт қолды" немесе жаңадан танымал болған Аскот галстугі болды, ол кең қанаттары бар мойын жолағы ретінде жасалып, сәнді түйреуішпен тағылған. Тар ленталы галстуктар баулы түйінмен байланған, ал ақ галстук ресми кешкі киіммен үйлесімді болған.

Қосымша құралдар

1870 жылдардағыдай, жоғары сыныптың ресми киімдері үшін цилиндр шапан (top hat) міндетті болды; боулерлер мен түрлі пішінді жұмсақ киген шапқылар күнделікті жағдайларда тағылды, ал жалпақ сабаннан тоқылған қайықшалар (boaters) яхтинг және басқа да теңіздік ойын-сауықтарда киілді. 1880 жылдардағы аяқ киімдердің өкшесі биік, ал мұңы тар болды.

Стил галереясы

Британдық саяхатшы 1880 жылы сұр пальто, сұр шалбар және сұр цилиндр киген. Пальтоның артқы белдігінде екі жабық түймесі бар. Суретші Джон Сингер Сарджент формальды плиселенген Аскот галстугін киеді. Оның көйлек жағасы жұмсақ иілген қанаттармен жасалған, шамамен 1880 жыл. Герман фон Гельмгольц 1881 жылы қара пальто, жилет және қатты алды және жағалы көйлек киген, неміс. Теодор Моммсен 1881 жылы қара костюмімен бірге лентамен байланған тар галстук киген, неміс. "Vanity Fair" журналындағы ауыл шаруашылығы ғалымы Джон Беннет Лоуестің суретінде ол серуендеуге арналған киіммен бейнеленген. Оның белдігі тігілген, етегі тегіс қисықпен қиылған пальтосы, сәйкес шалбары және жағалы жилеті бар, 1882 жыл. Джордж Этьен Картье қара пальто, екі еңбектегі жилет және тар галстук киген. Монреаль, 1882 жылдан кейін. Додж Сити заңгерлері пальтоларын тек жоғарғы түймесін ғана бекітіп киеді. Уайт Эрп (алдыңғы қатар, солдан екінші) 1883 жылы үш бөліктен тұратын "дито" костюмін киген, оның жағасы мен жапсырмасы контрастты тігіспен безендірілген. 1883 жылғы британдық ерлер киімдері. Композитор Антон Рубинштейн 1887 жылы ресми кешкі киімде (қара пальто, шалбар және жилет, ақ көйлек және галстук) дирижерлік етеді.

Балалар сәндері

Жас қыздар дөңгелек жағалы және белдіктермен ұсталған көйлектер киеді. Әдемі көйлектердің кемері төмен түсетін. Жұмыс істеуге де, ойнауға да пинафор кигізілетін. Сыртқа шыққанда, әсіресе қыс мезгілінде, қыздар жылы болу үшін көп қабат киім киеді. Жылы пальтоның үстінен қойдың терісінен жасалған қолғап кигізілетін. Қолғаптар қолды жылытатын құрылғының ішіне кигізілетін, сондықтан қыз қолдарын құрылғыдан шығарғанда, қолғаптары оларды жылы ұстайтын. Әйелдер сияқты, барлық жоғары топтағы викториялық қыздар сыртқа шыққанда қолғап киеді. Сонымен қатар, ұзын, тізеге дейін түймеленетін немесе ұзын гетры кигендей көріну үшін қысқа гетры кигізілетін. Ересек ұлдар тізеге дейін шалбар, дөңгелек жағалы жейде және күртка киеді.