Кіріспе

"Жол Қайда" – Space: 1999 екінші сериясының үшінші тарауы (және бағдарламаның барлық 27-ші тарауы). Сценарийді Дональд Джеймс жазды, режиссері – Том Клегг. Соңғы түсірілім сценарийі 1976 жылдың 18 ақпанында дайындалды, 2 наурыз, 4 наурыз, 11 наурыз, 17 наурыз, 18 наурыз, 22 наурыз және 25 наурыз күндері өзгерістер енгізілді. Тікелей түсірілім 1976 жылдың 1 сәуірінен бастап 14 сәуірге дейін, бейсенбі күнінен сәрсенбі күніне дейін жүргізілді.

Сюжет

Ай бос кеңістікте жылғалағанда, әйел дауысы естіледі: «Бұл нейтринолық хабарлама. Ай базасы Альфаға нейтрино арқылы қосыламын». Құпия сигнал базаның барлық арналарында естіледі. Джон Кениг пен басшылық құрам таңғалады – бұл хабарлама оларға арналған. Сигнал қабылданғаннан кейін, әйел өзінің шығу орнын Жер планетасының Техас қаласындағы Бірінші ғарыш станциясы деп хабарлайды. Қоғам қуанғанда, Кениг күдікпен қарады. Олар бұл сигналдың шынымен Жерден келгеніне қалай сенімді бола алады? Осы шындық тексеруден кейін басшылар фактілерді қайта қарастырады. Нейтринолық хабар тарату – миллиардтаған шақырымды бір сәтте басып өте алатын байланыс әдісі. Жерден Айға бағытталған нейтрино сәулесі осы керемет екі жақты байланысты қамтамасыз ете алады. Теориялық тәжірибелер 1999 жылы ғана басталған. Олардың ғарышта өткен жылдары Жердегі ондаған жылдарға теңесетін болғандықтан, зерттеулер мен әзірлемелерге жеткілікті уақыт болған болар еді. Америкалық оңтүстік акцентімен тағы бір еркек дауысы өзін Техас қаласының бас ғалымы доктор Чарльз Логан деп таныстырады. Ол оларға Жерде жыл 2120 екенін айтады. Бұл таңғаларлық мәлімдемеден кейін одан да керемет хабар келеді – Альфандарды Жерге телепорттау технологиясы енді қолда бар. Уақыт өте маңызды, өйткені 72 сағаттан кейін галактикалық тұтылу байланысты үзеді. Майя астрономиялық есептер жүргізе отырып, Ай мен Жердің арасында үлкен жұлдыздар шоғыры қозғалып жатқанын анықтайды. Барлық байланыс шамамен бір ғасырға тоқтатылады. Логан тасымалдау аппаратының сызбаларын жіберу үшін шақырады. Әлі де күдікпен қараған Кениг оның адам екенін растау үшін Жер тарихынан сұрақ қояды. Ғалым барлық дұрыс жауаптарды береді, тіпті 1998 жылғы әлем чемпионатының жеңімпазына дейін. Кениг Техникалық бөлімге құрылыс жұмыстарын бастауға бұйрық береді. Оптимизм артады – Майяны қоспағанда. Ол Жердегі жалғыз шетелдік болудан және жақын адамдарымен байланысын жоғалтудан қорқады, әсіресе Тони Вердескиден. Әуесқой сыра қайнатқыш Вердески командалық орталықтың қызметкерлерін өзінің соңғы туындысымен таныстырғанда, тойдың бір сәтке тоқтауы орын алады. Өкінішке орай, оның шеберлігінен гөрі ынтасы артық, ал сыншылар мейірімді емес. Оның сырасының бір сорғысынан кейін, Майя мырза Хайдқа айналады. Той Логан мен оның көмекшісі Карла Кроссстың 22-ғасырдағы өмірге бейімдеу үшін қоңырау шалуымен тоқтатылады. Жердің қоршаған ортасы 21-ғасырдағы ластанудан қирағандықтан, адамзат қазір тек үлкен, күмбезді «метро кешендерінде» тұрады. Сыртқы атмосфера тыныс алуға жарамсыз болғандықтан, «табиғат» қазір жеке телесенсуалдық жүйе арқылы шығарылатын симулякр болып табылады. Күн тұтылуына 30 сағат қалғанда, көшпелі күмбез аяқталады. Сынақ үшін құралдар жинағы дайындалды. Оның жүйелері телепорт кезінде адамның өмірлік белгілерін симуляциялайды. Бұл мәліметтерді (әрбір Альфанның білегінде) нейтрино тасымалдаушы толқыны арқылы таратуға арналған медициналық монитор оқиды. Трансфер басталған кезде Логан Мексика шығанағында сейсмикалық белсенділік болжамдарын алады. Сынақ жалғасады және құрал Жерге толықтай және жұмыс істеп келеді. Кениг ойға батып отыр. Жер сілкінісі болжамдарының тұрақсыздығы трансфер процесін тұрақсыз етеді, бірақ жақындап келе жатқан тұтылуды кейінге қалдыруға болмайды. Бір уақытта үш адамды тасымалдауға болатындықтан, Кениг бірінші сапарға өзін және еріктілер Хелена Рассел мен Алан Картерді таңдайды. Олар күмбезге жетеді де, кері санау басталады. Екі секундтан кейін Техас қаласында қатты жер сілкінісі болады. Ауыстыруға тым кеш, Логан мен қызметкерлер қабылдау бөлмесінде жарық көбейіп, кейін жойылып барады. Ешкім пайда болмайды. Ай базасында да көшіру күмбезі бос. Жер сілкінісінен кейін Логанның адамдары залалдарды бағалауда, Вердескидің дереу әрекет ету туралы талаптарын тыңдайды. Кенеттен доктор Бен Винсент медициналық мониторлардың әлі де сигнал беретінін хабарлайды. Үш саяхатшы қайда болса да, олар тірі. Белгісіз жерде, жел шашып жатқан орманды аңда, Кениг есін жинайды. Ол Хелена мен Картерді жақын жерде табады. Олардың тірі екендігіне көңілі жетеді, бірақ олар ғаламның қай жерінде болу керектігін ойлайды. Бұл орманды аймақ Жердің ластанған жері емес. Олардың жалғыз үміті Логанның олардың орнын анықтауында. Хеленаның денесі суыққа толғанда, үштігі ылғалды орманды аралап, жасырын орын іздеп жүрді. Көп ұзамай дәрігер оған салқын тиіп жатқанын сезінеді. Ол алаңдауын жасырады: Альфаның таза атмосферасында өмір сүргеннен кейін, олардың қарсылығы төмен – суық тию қаупі бар. Кейінірек Картер қуып жететін дыбыстарды естиді. Жапырақтарды қарастыра отырып, астронавт темір қылышпен шабуылдайтын шашы ұзын, адам сияқты бір адамға шабуылдайды. Қырқылысты естіген Кениг Картерге көмекке асығады. Екеуі де адамды жеңіп алады, бірақ ол орманға қашады. Хеленаны жалғыз қалдырғаннан кейін, олар қызыл қызбаға шалдыққан дәрігерді, айналасында қарулы алты адамды табады. Альфандардың басылудан басқа жолы жоқ. Ай базасында қызметкерлер Хеленаның температурасының көтерілуіне алаңдайды. Тұтылуға 18 сағат қалғанда, Логан сейсмикалық оқиғаны жарылғыштармен қайта жасауды жоспарлайды. Ол трансфер процедурасын осы жағдайларда қайта орындау, жоғалған үштікті табуға көмектеседі деп үміттенеді. Екінші жер сілкінісі Техас қаласын шайқағанда, олардың зақымдалған құралдары бір жерді анықтайды: Жер. Логан оған сенбейді. Жоғалған Альфандар Жердің ластанған ортасына тап болса, өлген болар еді. Оның сенімі азайған ғалым Ай базасына трансфер күмбезіне түзетулер енгізуді бұйырады. Егер Кениг пен компаниясы табылса, телепорт оларды Айға қайтарады. Қашқындар өз басып алушыларының штаб-пәтеріне жеткізіліп, ылғалды, түрмеге ұқсас үңгірге тығылады. Жағдайы одан да нашарлайды, Хеленаның қызыл қызбасы бар және жөтелге шалдыққан. Оның диагнозы – вирусты пневмония, қазіргі жағдайда емдеуге болмайды. Кез келген жол табуға тырысатындар Хелена үңгір қабырғаларында өсетін саңырауқұлақты көреді. Ол адамдарға бұл саңырауқұлақтың бармицин дәрілерінің негізі екенін, вирусты пневмонияны емдеудің жалғыз белгілі жолы екенін айтады. Егер ол ұқсас қасиеттерге ие болса, олар құтқарылғанша инфекцияны тежеуге көмектеседі. Емделмесе, ол бірнеше сағаттың ішінде қайтыс болады. Кениг пен Картер күзетшілерін жеңіп, Хеленамен және саңырауқұлақпен бірге түрмеден қашады. Орманға тығылып, олар дәрігердің нұсқаулары бойынша саңырауқұлақты дайындайды. Ол қазірде есінен шығып, түн аспанына қарап, айды ойлап зар жылайды. Оған доза бергеннен кейін, олар оның қарауымен аспанға қарайды және бұлттардың арасынан жылт ететін айды көреді. Ұзақ қарап тұрғаннан кейін, олар таныс ерекшеліктерді көреді және оның олардың Ай екенін түсінеді. Таң қалған олар, олардың барлығы 1999 жылға дейінгі Жерде екенін түсінеді. Он сағат қалғанда, Майя да осыған ұқсас ойда. Кездейсоқ түрде тұрақты планетаға түсу мүмкіндігі миллиардқа бір тең. Логанның барлық қайта есептеулері олардың орнын Жер деп көрсетеді. Бұдан шығатын қорытынды – олар Жерде, бірақ өткен немесе болашақ уақытта. Логан осы керемет гипотезаны теріс пікірмен қабылдауға мәжбүр болады. Өткен Жерде Хеленаның жағдайы саңырауқұлақ қоспасының арқасында жақсарады. Ол жазылғанда, Кениг олардың білек мониторларының белгілі бір үлгіде жыпылықтайтынын байқайды – Альфа медициналық телеметрия арнасы арқылы оларға сигнал беруге тырысады. Жауап беру мүмкіндігі жоқ, өйткені солдаттардың тобы айналасындағы бұталардан шығады. Кениг байланыса алмағанына ашуланып, кейін шотланд акцентімен сөйлейтін басшыға таң қалады. Альфандар басып алушыларының Клан Макдональдтың лорды екенін жақын уақытта біледі. Ол ағылшын тілін үйренген жалғыз клан мүшесі, жиырма жыл бұрын...

Музыка

Музыкалық қосымшалар Space: 1999 сериалының екінші маусымы үшін Дерек Уодсворт жазған бұрынғы музыкалық үзінділерден қайта өңделді және негізінен "The Metamorph" және әсіресе "The Exiles" партитураларынан құралған.

Өндіріс

Соңғы түсірілім сценарийде Сандра Бенес (алғаш рет «Сан» деген қысқартылған атымен таныстырылды) және Боб Матиас кейіпкерлері болды; алайда Зиения Мертон мен Антон Филлипс сол кезде өндірістен шығып кеткен еді (екінші сериядағы қатысудың азаюы және жалақының төмендеуіне байланысты). Олардың орнына жапон актрисасы Ясуко Нагазуми жаңа кейіпкер Ясконы ойнады, ал Джеффри Киссон Доктор Бен Винсенттің жаңа рөлін сомдады. Нагазуми сол кезде «Space: 1999» режиссері Рей Остиннің әйелі болды және Андерсоннің бұрынғы тікелей эфирдегі «Қорғаушылар» фильмінде ойнаған. Басқа да маңызды өзгерістер Макдональд руының орналасуын қамтыды. Бастапқы сценарийде олар ауылда тұрған, ал ру бастығы үлкен үйден басқарған, ал Альфалардың өртеу әрекеті ағаш үйіште болған. Бұл эпизод екінші серияның көптеген сыртқы түсірілімдерінің біріншісі болды. Мартин Ландау мен Барбара Бэйн Пайнвуд студиясының аумағынан шығуға қарсы болғандықтан, студияның артқы жағындағы алаңы Шотландияның таулы аймақтарына айналды. 1339 жылғы Жаңа жылдың нақты күні 25 наурыз болды, себебі Григориан күнтізбесі (әр жылдың бірінші күнін 1 қаңтар деп белгілейді) Шотландияда 1600 жылға дейін (ал Англияда 1752 жылға дейін) қолданылмаған.

Новелизация

Эпизод 1977 жылы Майкл Баттерворттың "Екінші жыл екі кеңістікте: шексіздің шеті" романына бейімделді. Бұл роман Ұлыбританияда жарық көрмеген, тек АҚШ және Германияда шектеулі таралыммен шығарылған. Алғашқы неміс тілінде жарық көрген "Дер Штальпланет" ("Тот баспайтын планета") романы осы оқиғаға жалғас береді, себебі бағыт өзгергеннен кейін Ай тотығу жұлдыз шоғырынан асып кетеді және Жермен байланыс қайта орнатылады. Альфандар соңында үйлеріне жеткізіледі, осымен "Екінші жыл екі кеңістікте" әңгімесі аяқталады.