Кіріспе

Арара халқы – Батыс Африканың Дагоме патшалығынан тараған, басқа афрокубалық халықтардан өзгеше өзіндік ерекшелігі, діні және мәдениеті бар афрокубалық этно-діндік топ. Тарихи тұрғыдан алғанда, арара халқы өздерінің ерекше мұрасы мен дінін қатай қорғап келгенімен, бұл айрықша өзіндік ерекшелік, болғанмен әлі де сақталып тұрса да, уақыт өте келе көнеріп, сақтау қиынға түсуде.

Шығу тегі

Араралар бастапқыда Ойо империясының Дагомеяға жасаған шабуылдарында соғыс тұтқындары ретінде құлға айналдырылған. Құлдыққа түсіріліп, Кубаға тасымалданғаннан кейін бірнеше жыл өткен соң, Ойо империясынан тараған йоруба құлдары Кубаға келе бастады. Батыс Африкадағы бұрынғы қарым-қатынастардың шиеленісінен туындаған салдарда, осы екі топ әлеуметтік тұрғыдан жақындық танытпады және жеке мәдениеттер мен ұлттық сананы қалыптастырды. Дін ағымдарындағы ұқсастықтарға қарамастан, екі топ та жеке дін қызметкерлерін сақтап қалды. Тек 1900 жылдардың басында арара және йоруба кубалықтары бір-бірімен мәдени тұрғыдан араласуға жететіндей деңгейге жетті.

Эволюция

Қазіргі уақытта көптеген арара дәстүрлері басқа афрокубалық дәстүрлермен бірігіп кеткен, сондықтан мұра және мәдени жағынан арараның ерекшелігін сақтау қиынға айналды. Өйткені, уақыт өте келе әртүрлі дәстүрлер мен халықтар араласып, афрокубалық мәдени алмасу кеңейді, әсіресе діни амалдарда.

Дін

Арара діні – Кубаның жергілікті діні. Оның бастаулары Дагомеяның Эве-Фон халқына дейін жетеді. Көптеген құдайлар "луасе" деп аталады, олар Воду дініндегі Лоаға ұқсас, олардың көпшілігі йоруба құдайларынан алынған. Конгоға негіделген шағын ғұрыптар да бар. Алғашқыда бұл дін Матансас және Сантьяго-де-Кубада кең таралды. Воду құдайларына йоруба құдайларынан гөрі көбірек құрмет көрсетілгенімен, сантерия тәжірибелері мен тіл білімі Арара тәжірибелерімен бірігіп кетті. Дегенмен, Арара ғұрыптарының музыкасы мен биі сантерия ғұрыптарынан едәуір өзгеше, осылайша екі дін арасында айырмашылық сақталады. 1890-шы жылдардың немесе 1900-шы жылдардың басында сантерия мен Арара діндері араласа бастағаны айтылады, нәтижесінде Арара ғұрыптарды жүргізуде сантерия әдет-ғұрыптарын қабылдады.