Неміс-американдық жазушы, редактор және феминист белсендісі Труде Вайс Розмариннің өмірі мен қызметі
Trude Weiss-Rosmarin
Труде Вайс-Розмарин: неміс-американдық жазушы, редактор, феминист және еврей мәдениетін зерттеуші. Еңбектері, «Еврей-мұсылман диалогы» сияқты, дін мен әйелдер тақырыбына арналған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс-американдық жазушы және педагог
German American writer and educator
Труд Вайс Розмарин (17 маусым 1908 – 26 маусым 1989) – неміс-американдық жазушы, редактор, ғалым және феминист белсендісі. Ол күйеуімен бірге 1933 жылы Нью-Йорк қаласында еврей қыздарының мектебін құрды, ал 1939 жылы тоқсан сайын жарық көретін «Еврейлік Spectator» журналын іске қосты, оны 50 жыл бойы редакциялады. Ол 12 кітаптың авторы, олардың ішінде «Иудаизм және христиандық: айырмашылықтар» (1943), «Яһуди-мұсылман диалогына қарай» (1967) және «Бостандық және еврей әйелдері» (1977) кіретін еді.
Trude Weiss Rosmarin (June 17, 1908 – June 26, 1989) was a German American writer, editor, scholar, and feminist activist. With her husband, she co founded the School of the Jewish Woman in New York City in 1933, and in 1939 founded the Jewish Spectator, a quarterly magazine, which she edited for 50 years. She was the author of 12 books, including Judaism and Christianity: The differences (1943), Toward Jewish Muslim Dialogue (1967), and Freedom and Jewish Women (1977).
Ерте өмір
Вайс Розмарин Германияның Франкфурт қаласында Якоб пен Селестин (Муллингс) Вайстың қызы ретінде дүниеге келді. Ол 1927–1928 жылдары Берлин университетінде, ал 1929 жылы Лейпциг университетінде оқыды. 1931 жылы Вюрцбург университетінде ежелгі араб тарихына арналған диссертациясын қорғап, семитика, философия және археология ғылымдарының докторы ғылыми дәрежесін алды. Университетте оқып жүрген кезінде еврей және сионистік ұйымдардың жұмысына белсенді қатысты. 1931 жылы күйеуі Аарон Розмаринмен (1904 жылы туған) бірге Америка Құрама Штаттарына эмиграция жасап, Нью-Йорк қаласына қоныстанды. Жұбайлар 1951 жылы ажырасты.
Weiss Rosmarin was born in Frankfurt, Germany, the daughter of Jacob and Celestine (Mullings) Weiss. She attended the University of Berlin from 1927–28, and the University of Leipzig (1929), before obtaining her PhD in Semitics, philosophy, and archeology in 1931 from the University of Würzburg for a thesis on ancient Arab history. While at university, she became active in Jewish and Zionist organizations. She emigrated in 1931 with her husband, Aaron Rosmarin (born 1904), to the United States, where they settled in New York City. The couple divorced in 1951.
Жазу және оқыту
Вайс Розмарин және оның күйеуі 1933 жылғы қазан айында Манхэттенде Хадасса, Америка әйелдерінің сионистік ұйымының қолдауымен еврей әйелдері мектебін ашты. 1939 жылы жабылған бұл мектеп Франц Розенцвейг пен Мартин Бубер құрған Франкфурт Лерхаусының үлгісімен салынды және Вайс Розмарин әйелдердің білім алуға мүмкіндігінің жеткіліксіздігіне қарсы күресуді мақсат етті. Олар күйеуімен бірге Тора, еврей тарихы, иврит және идиш тілдерін оқытты. Мектептің хабарламасынан "Жүдей көрермені" журналы өркендеді, ол өзін "әйелдерге ерекше қызығушылық тудыратын, әдеттегі отбасылық журнал" деп сипаттады. Вайс Розмарин өзінің көбінесе даулы редакциялық мақалалары арқылы американдық еврей қауымына әсер етуге тырысты, еврей отбасылық құқығында өзгерістер енгізуді, Израильде еврей-арабтардың бірлесіп өмір сүруін, әйелдердің еврей біліміне қол жеткізуін және синагогта және қоғамдық өмірде әйелдерге теңдік құруды жақтады. 1970 жылы "Жүдей көрермені" журналында Вайс Розмарин жазған "Еврей әйелдерінің еркіндігінің жоқтығы" атты мақаласын тарихшы Паула Хайман феминизмді пайдаланып еврей әйелдерінің мәртебесін талдаудағы алғашқы қадам деп санады. Вайс Розмарин сонымен қатар Лондондық еврей хроникасында "Нью-Йорктан хаттар" тұрақты бағанасын жазды және Американың сионистік ұйымының білім беру жөніндегі ұлттық тең төрағасы болды. Ол Нью-Йорк университетінде және Реконструкционистік раввиндер колледжінде оқытты, сондай-ақ түрлі тақырыптар бойынша кітаптар жариялады. Ол 1989 жылы қатерлі ісіктен қайтыс болды.
Weiss Rosmarin and her husband opened the School of the Jewish Woman in Manhattan in October 1933 under the auspices of Hadassah, the Women's Zionist Organization of America. The school, which closed in 1939, was modeled on the Frankfurt Lehrhaus created by Franz Rosenzweig and Martin Buber, and aimed to combat what Weiss Rosmarin saw as women's poor access to education. She and her husband offered classes in Torah, Jewish history, Hebrew, and Yiddish. Out of the school's newsletter grew the Jewish Spectator, which described itself as a "typical family magazine with a special appeal to women." By means of her often controversial editorials, Weiss Rosmarin sought to influence the American Jewish community, arguing for changes in Jewish family law, Jewish–Arab co existence in Israel, access to a Jewish education for women, and equality for women in the synagogue and in public life. An article Weiss Rosmarin wrote for the Jewish Spectator in 1970, "The Unfreedom of Jewish Women," was considered by historian Paula Hyman as a trailblazer in analyzing the status of Jewish women using feminism. Weiss Rosmarin also wrote a regular column, "Letters from New York", in the London Jewish Chronicle and served as national co chair of education for the Zionist Organization of America. She taught at New York University and the Reconstructionist Rabbinical College, and published books on a variety of subjects. She died of cancer in 1989.