Кіріспе

Аюға төзімді азық-түлік сақтау контейнерлері, сондай-ақ аю контейнерлері немесе аю банкалары деп те аталады, көбінесе саяхатшылардың азық-түліктерін аюлардан қорғау үшін қолданатын қатты қабырғалы ыдыстар болып табылады. Адамға үйренген аюлар көп кездесетін аймақтарда олардың қолданылуы артып келеді және кейбір жерлерде, мысалы АҚШ-тағы Йосемити ұлттық паркінде міндетті болып табылады.

Ережелер мен сынақтар

Бірнеше ұлттық саябақтар мен ұлттық орманға келушілерден мақұлданған азық-түлік сақтау контейнерлерін алып жүруді талап етеді. Бұл саяхатшылар осы талапқа бағынбаса, айыппұл төлеуі, мүлкі тәркіленіп немесе жабайы табиғаттан қуылған болуы мүмкін. Рейнджерлер саяхатшыларды тоқтатып, контейнерлерін тексеру үшін көрсетуін талап етуі мүмкін. Sierra Interagency Black Bear Group (SIBBG) және Interagency Grizzly Bear Committee (IGBC) АҚШ-тың батыс бөлігіндегі азық-түлік сақтау контейнерлерін мақұлдауды реттейді. Сиерра-Невададағы қара аюларға қарсы тиімді контейнерлер басқа аймақтарда кездесетін гризли аюларына қарсы тиімді болмауы мүмкін. SIBBG визуалды тексеру және әртүрлі құрылымдық сынақтар жүргізеді, содан кейін контейнерлер азық-түлікпен толтырылып, Калифорниядағы зоопарктағы тұтқындалған қара аюлардың қоршауына қалдырылады. Егер контейнер зоопарктағы сынақтың қысымын тартса, ол алдын ала мақұлданған болып есептеледі. Пайдаланушылардың үш айлық далалық сынақтарынан кейін ғана толық мақұлдау беріледі. (IGBC) алдымен адамдарға немесе тұтқындағы сынақ аюларына зиян келтіруі мүмкін өнімдерді анықтау үшін визуалды тексеру жүргізеді. Содан кейін, контейнердің ішіне жержаңғақ майы, балық немесе басқа да қызықтыратын тағамдар салынады. Бұл контейнер Монтана штатының Батыс Йеллоустоун қаласындағы Grizzly & Wolf Discovery Center орталығындағы гризли аюларының қоршауына қойылады. IGBC сертификатын алу үшін аю өніммен кемінде бір сағат тікелей жанасуы керек, тілдеуді есептемегенде. Өнім жұмыс істеуі керек және 1/4 дюймнен аспайтын тесіктер болмауы керек. Контейнерлерді кемінде 30 метр қашықтықта, жерге қою ұсынылады. Контейнерді ілгішпен аспаптап қою аюға оны жерге құлатып, немесе ілгіш құралдарын пайдаланып алып қашуына мүмкіндік беруі мүмкін. Көптеген контейнерлер ағаштардан немесе жартастардан құлайтын соққыларға емес, аюлардың тырнауына және тістеуіне төтеп беру үшін жасалған. Аю контейнерді құлатып алып кетуіне жол бермеу үшін, оны бұталардың арасына, беткейге немесе тастар мен бұталардың арасына қоюға болады. Контейнерді суға жақын қою оның суға ағып кетуіне мүмкіндік беруі мүмкін. Көрнекі лента және контейнерге таңба қою оны қайта табуға көмектеседі.

Аюларды қаптарға салу

Аюды қапқа салу, сонымен қатар аюды ілу немесе аюға арқанмен ілу деп те аталады, онда аюға тартымды заттар, мысалы, тамақ, гигиеналық құралдар немесе иісті заттар қапқа салынып, арқанмен ауаға көтеріледі – олардың жете алмайтын биіктікке. Мұның себебі – аюлар тамаққа жете алмағандықтан кемпингтерге аз келеді және кемпингшілер мен олардың жабдықтарына қауіп төндірмейді. Көбінесе бұл екі ағаш немесе басқа биік нысандар арасындағы арқанды тығыз байлау арқылы жасалады. Аю қабының биіктігі кемінде 4,5 метр, ал тік тірекке дейінгі қашықтығы 3 метр болуы керек. Қарсы салмақтау әдісі, Марисон жүйесі және Тынық мұхиты жолы әдісі – аю қабын ілгенде қолданылатын бірнеше техника. Соңғы жылдары аюды қапқа салудың тиімсіздігіне көп назар аударылды. Альпілік аймақтарда жеткілікті ағаштар болмайды, ал кішкентай ағаштар арқанның қабыққа тиюінен зақымдануы мүмкін. Аюды қапқа салу қауіпті болуы мүмкін және 2011 жылы кемпингшінің өліміне әкеп соқты. Аюлар да жақсы өрмелеушілер, олар ағашқа шығып асылған тамақты алуға немесе арқанды тістеп үзуге тырысады. Көптеген аймақтарда, мысалы, Йосемити ұлттық паркі, Марун Беллс Сноумасс жартасты даласы және Денели ұлттық паркіндегі жер басқарушылар аюды қапқа салуды тиімсіз деп санайды және оны заңсыз деп жариялады.

Өнімнің ақаулығы

Нью-Йорк штатының Солтүстік Эльба маңындағы Адирондак тауларында өмір сүрген 125 фунт салмақты жабайы қара аю, Желто-Желто, полипропилен мен поликарбонаттан жасалған бірнеше үлгідегі аю ыдыстарын ашудың жолын тапқан. Желто-Желто 2012 жылдың күзінде аңшылардың қолынан қаза тапты.