Кіріспе

Әскери шын

Маман – кейбір елдердің қарулы күштеріндегі әскери шын. АҚШ Қарулы Күштерінің екі тармағы осы шынды қолданады. Бұл АҚШ армиясының төрт кіші сабақтан тұратын шенінің бірі, қара жеке (PVT), қара жеке (PV2) және қара жеке бірінші сыныптан жоғары, және жалақы бойынша ефрейторға тең; АҚШ Ғарыш күштерінде маманның төрт дәрежесі сержант шенінен төменгі төрт кіші сабақты қамтиды.

Тайвань

Маман (shàngděngbīng, "жоғары дәрежелі әскер") – Қытай Республикасы армиясындағы капралдан кейінгі әскери шен және НАТО стандарты бойынша OR 3 кодына ие.

Кәсіптер мен мамандықтар (19021920)

1920 жылы әскердегі лауазымдық және жалақы жүйесі күрделі өзгерістерге ұшырады. Барлық қатардағы және кіші офицерлік шендер 128 түрлі белгі мен бірнеше жалақы сатысынан тек жеті шен белгісі мен жеті жалақы сатысына дейін азайтылды, олар ең төменгі жетінші сатыдан ең жоғары бірінші сатыға дейін сандармен белгіленді. Екінші санатта екі атақ болды: үш жолақ, екі «роккер» және ортасында ромб (алмаз) орналасқан бірінші сержант; және үш жолақ пен екі «роккерден» тұратын техникалық сержант. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін бірінші сержант шені бірінші санатқа көтерілді және ортасында ромбы бар үшінші «роккер» қосылды, бұл оны бас сержанттан ажырату үшін жасалды. Шен белгілеріне орналастырылған арнайы белгілерді тағу жойылды, олардың орнына шеврон мен доғалардың бірыңғай жүйесі енгізілді.

Жеке / маман (1920-1942 жж.)

1920 жылдан 1942 жылға дейін алтыншы және жетінші сыныптағы әскершілер үшін "қатардағы маман" немесе "қатардағы, маман" деп аталатын рейтинг (шін емес) болды, ол алты санатқа бөлінді (ең төменгісі – алтыншы санат, ең жоғарысы – бірінші санат). Олар қатардағы маман немесе қатардағы әскершімен бірдей дәрежеде саналды, бірақ негізгі жалақысына қосымша, мамандық деңгейіне сәйкес жалақы алатын. Санаттар тек біліктілікті көрсететін, билікті емес, және маман өзінің тиісті қатардағы әскерші шінінен жоғары емес еді. Ресми түрде мамандар қатардағы маманның бір шевронын тағайындап киетін, себебі олардың шінін көрсету үшін арнайы белгілерге рұқсат берілмеген. Бірақ, командирдің қалауы бойынша, маманға өз шінінің шевронының астына бірден алтыға дейін қосымша рокер тағуға рұқсат етілуі мүмкін (алтыншы санат үшін бір рокер, ал бірінші санат үшін ең көп алты рокер). Мұндай белгілер каталогтар немесе әскери базаның дүкені (PX) арқылы саудаға түсірілетін, сондай-ақ кіріктірілген таңбалары бар түрде тапсырыс беруге болады.

Техник (1942-1948 жылдар)

1-сынып 2-сынып 3-сынып 4-сынып 5-сынып 6-сынып 7-сынып Белгісіз Мастер сержант Басты сержант Техникалық сержант Штаб сержант Техник үшінші сынып Сержант Техник төртінші сынып Капрал Техник бесінші сынып Қайратты сарбаз Жеке сарбаз М/Сгт. Басты сержант. Т/сержант. Сержант. Т/3. Сержант. T/4. КП. Т/5. КПК. Әскери. 1942 жылдың 8 қаңтарында техник дәрежесі жеке/маман дәрежесін алмастыру үшін енгізілді, ол 1942 жылдың 30 маусымында тоқтатылды. Бастапқыда бұл техникалық мамандарға оларды офицерлер деп санау арқылы көбірек билік берді. Алайда, жоғары лауазымды офицерлер арасындағы шатасу және моральдың төмендеуі 1943 жылдың соңында армияның бұл ұстанымын өзгертуге әкелді, содан кейін техниктер бұдан былай офицерлік мәртебеге ие болмады. 1942 жылдың 4 қыркүйегінен бастап, техниктер оңай анықтау үшін шеврон астында "Т" әрпінің белгісін тақты. Техниктер барлық офицерлерден жоғары және төменгі жалақы деңгейіндегі әскери қызметшілерден жоғары саналды, бірақ бірдей немесе жоғары жалақы деңгейіндегі офицерден төмен. Мысалы, үшінші сыныптағы техник сержанттардан (4-сынып) және одан төмен сатыдағылардан жоғары тұрды, бірақ штаб сержанттарынан (3-сынып) және жоғары сатыдағылардан төмен тұрды. Техниктерге де, сол жалақы дәрежесіндегі офицерге де бірдей жолдама берілді: бесінші сыныптағы техникке – капрал, төртінші сыныптағы техникке – сержант, ал үшінші сыныптағы техникке – штаб сержант деп жолдама берілді. 1955 жылдың 1 шілдесінде төрт мамандық дәрежесі құрылды: үшінші сыныптың маманы (E4 немесе SP3), екінші сыныптың маманы (E5 немесе SP2), бірінші сыныптың маманы (E6 немесе SP1) және мастер маман (E7 немесе MSP). Белгісі сары түсті, қара көк түстегі фонға, ортасында General Service Army Eagle орнатылған. Бұл әйелдер үшін офицерлік жолақтарымен бірдей 5 см ені бар еді. Мамандарды офицерлерден ажырату үшін жолақтар офицерлік жолақтарымен бірдей болды, бірақ оларды ажырату үшін кері бұрылды. SP2 (E5), SP1 (E6) және MSP (E7) аға мамандықтары бүркіт үстінде бір, екі немесе үш сары доғамен көрсетілген. 1956 жылы Армияның жасыл формасы қабылданды. 1958 жылы мамандық белгісі үлкенірек, кеңірек және дөңгелек болып қайта жасалды. 1961 жылы әскери жолақтар көк түстегі сарыдан жасыл түстегі алтын түсті сарыға ауыстырылды. 1958 жылы қорғаныс министрлігі әскери қызметшілерге толық мансаппен қатар қосымша жоғарылау мүмкіндіктерін беру үшін екі жалақы деңгейін қосты. Осылайша, тану алты мамандыққа ауыстырылды, ал жалақы дәрежесі атау атауына байланысты болды: төртінші маман (E 4), бесінші маман (E 5), алтыншы маман (E 6), жетінші маман (E 7), сегізінші маман (E 8) және тоғызыншы маман (E 9). Spec./8 және Spec./9 "Супер Грейдтерге" тиісінше бүркіт астындағы бір және екі алтын шеврон берілді. CSM Дэниел К. Эльдер түсіндіреді: "1968 жылы армия командалық сержант майор дәрежесін қосқанда, E 8 және E 9 мамандық дәрежелері жойылды". Автоматты түрде шығарылған құжаттарда (өткізу бұйрықтары, демалыс және табыс есептері, бөлімшелердің жұмысшыларының есептері, басқалары) SP4 қолданылуы жаңа қысқартуды қабылдауға кедергі келтірді (және, аздап, қысқартылмаған дәрежесінде "4" болмауы) компьютерлік құжаттарға тиісті терминдегі соңғы сөз ретінде қараған жеке сарбаздар. Мамандық (E 4) - бұл бірінші сыныпты жекеменшіктер екі жыл қызмет еткеннен кейін жоғарылатылады, бірақ PFC-тер 18 ай қызмет еткеннен кейін және 6 ай қызмет еткеннен кейін мамандық дәрежесіне көтерілуі мүмкін. Ол капралдан (сонымен қатар E 4) қарағанда әлдеқайда жиі беріледі. Бастапқы басшы курсын (BLC) бітірген және жоғарылатуға ұсынылған мамандар одан әрі жоғарылату алдында капралға айналады. Әскери мәдениеттің бұл өзгеруі 2021 жылдың 1 шілдесінен бастап белсенді армия мен Ұлттық гвардияға, сондай-ақ армия резервтеріне қатысты; армия резервінің өзгеруі 2021 жылдың 1 қазанында жоспарланған. 2016 жылдың шілде айына қарай Армияның 473 844 сарбазының 115 033-і мамандық дәрежесін иеленіп, АҚШ армиясындағы ең көп таралған дәреже болып табылады. Әдетте, жаңадан жалдалған офицерлер кандидаттары ОКШ-ға (офицерлер кандидаттары мектебіне) ресми түрде оқуға түсуден бұрын мамандық дәрежесін алады, онда олар әкімшілік жағынан E 5 жалақы дәрежесіне көтеріледі, бірақ сержантқа (SGT) қарағанда "офицерлер кандидаты" (OC) деп аталады.

Мамандар (1941-1948 жж.)

1941 және 1948 жылдар аралығында АҚШ Әскери-теңіз күштері кіші офицерлердің жалақы деңгейіндегі «Маман» шені сақталды. Бұл, қарқынды дамып жатқан Әскери-теңіз күштеріне қажетті тікелей тағайындалған азаматтық сарапшыларды қабылдау үшін жасалған. Теңізші әдетте, мамандығын көрсететін әріп қосылған «Маман» деп аталды. Мысалы, «Маман (С)» – «жіктеумен айналысатын сұхбаттасушы», ал «Маман (Т)» – «теңіз оқытушысы» және тағы да басқа мамандықтар болды. Бұл идея 1941 жылдың соңында ұсынылып, сол жылдың қараша немесе желтоқсан айларында Әскери-теңіз күштерінің хатшысы бекітті. Әскери-теңіз күштері 1942 жылдың ақпан айында төрт мамандықпен бастап, соғыс аяқталғанға дейін жиырма екі мамандыққа және олармен байланысты қосымша мамандықтарға дейін өсті. 1943 жылы Жағалау күзеті тағы бес арнайы мамандық (D, CW, PR, PS және TR) қосты; төртін қайталауды болдырмау үшін қос әріптермен белгіленді. WAVES «жалпы мақсаттағы» үшін «Маман (U)» шенін қосты, ол 1944 жылы таратылып, «Маман (басқаша жіктелмеген)» – «Маман (X)» шенімен біріктірілді. Сауда белгісі – мамандық әрпімен безендірілген, ромб пішіндес жиек және АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бүркіті мен шендік шеврондар арасына орналастырылған. 3-ші, 2-ші және 1-ші сынып «Мамандар» (4, 3 және 2-ші дәрежелер; кіші офицерлердің 3-ші, 2-ші және 1-ші сыныптарымен тең) 1-ден 3-ке дейін төмен қараған қызыл шевронға ие болды. Бас «Маман» (1-ші дәреже, бас кіші офицермен тең) үш қызыл шевронның үстіндегі қызыл рокерге орналасқан АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бүркітін және жолақтар арасына орналастырылған ромб пішіндес сауда белгісін көрсетті.

Тез жәрдем қызметі рейтингісі (1948-1974)

Әскери-теңіз күштерінің мамандандырылған шенін пайдалану 1948 жылы оларды сержанттық құрылымға біріктіру үшін қайта ұйымдастырылды. Шен тарихында тағайындалған әріптер мен лауазымдық атаулар бірнеше рет өзгерді. Кейбір лауазымдар 1948 жылдан 1957 жылға дейін Төтенше жағдай қызметкерлері (ESR) ретінде, ал 1957 жылдан 1965 жылға дейін Төтенше жағдай шені (ER) ретінде қайта жіктелді. Төтенше жағдай қызметі шеніне ие барлық қызметкерлер әскери резерв мүшелері болып есептелді және олар тек соғыс немесе ұлттық төтенше жағдай кезінде ғана шақырылуға жататын. Олардың мамандану әріптеріне "ES" префиксі қосылды және бұл тұрақты әскери қызметтегілерден ерекшеленді. 1957 мен 1964 жылдар аралығында мамандандырылған шендерді қысқарту, біріктіру немесе тоқтату процесі басталды және қалған мамандандырылған шендердің көбі 1965 жылы тоқтатылды. Соңғы қалған мамандандырылған шен – ESK (ES Specialty (K) – «Телекоммуникациялық цензура техникасы») болды. 1972 жылы ол «Ақпараттық қауіпсіздік маманы» деп қайта аталды және 1974 жылы таратылды.