Генри Джеймстің "Хабарлар жинағы" повесі (1879) хаттар арқылы халықаралық тақырыпты зерттейді. Француз, неміс, ағылшын кейіпкерлерінің психологиясы мен стереотиптері талданған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
"А Bundle of Letters" – Генри Джеймстің 1879 жылы The Parisian журналында жарияланған комикстік әңгімесі, оқиға да сол жылдары орын алады. Бұл Джеймстің хат арқылы баяндалатын туындыларының санатындағы сирек жұмыстарының бірі. Джеймс, әдеттегідей, әсіресе карьерасының бастапқы кезеңдерінде, бұл әңгімені өзінің халықаралық тақырыбының аясына енгізді: оның хат жазушылары түрлі елдерден шыққан адамдарды бейнелейді. Кейбір кейіпкерлер таныс стереотиптерге ұқсағанымен – қатыгез француз, ұсақ-түйекке көңіл бөлгіш және агрессивті ұлтшыл неміс, мақтанқор ақсүйек ағылшын туыстар – Джеймс олардың көпшілігіне оқырманды қызықтыратын мінездік ерекшеліктер мен күрделіліктер сыйлайды. Бір кейіпкердің тіпті өзін-өзі сықақтап көрсеткені де айтылады.
"A Bundle of Letters" is a comic short story by Henry James, originally published in The Parisian magazine in 1879, which is also when the story takes place. The story is one of James' few ventures into epistolary fiction. As he did so often, especially in the early stages of his career, James made the tale part of his international theme: his letter writers represent a number of different countries. Although some of the characters look like well worn stereotypes — the wolfish Frenchman, the pedantic and aggressively nationalistic German, the snobbish upper class English siblings — James manages to endow most of them with enough twists and turns of personality to interest the reader. One character has even been taken as a sly satire on himself.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Париж пансионатының бірнеше тұрғыны үйдегі достары мен туыстарына хат жазады; олардың негізгі тақырыбы – бір-біріне деген реакциялары. Басты кейіпкер – Миранда Хоуп, Мэн штатының Бангор қаласынан келген, бірақ ұнаған янки қызы, сол дәуірдегі жас әйел үшін батыл түрде Еуропаға жалғыз сапар шегеді. Ол анасына хаттарда Еуропаның көрікті жерлерін көру туралы айтады, бірақ Ескі әлемнің әйелдерге деген қарым-қатынасын ұнатпайды, «бұл менің өте қатты сезінетін тұсым». Оның Уильям Платпен, яғни Мэн штатында оның күйеуі болуы мүмкін, деген пікірлері өте бейжай да қызықты. Ол әдетте оқиғаның ең аз әсер еткен және ең жанашыр кейіпкері болғанымен, кейіпкерлердің көпшілігі бір-бірін (оның ішінде өзін де) жек көретінін білмеуі оны біршама наив көрінеді. Осы арада Нью-Йорктегі қоғам қыздары Вайолет Рей досына, Миранда, ол провинциал деп санайды, «әрине, өте қорқынышты» деп жазады. Тағы бір қонақ, көркемдікке ұмтылған Луис Леверет (Жеймс өзін-өзі сатиралық етіп бейнелеген болуы мүмкін) өзінің хатында «өте керемет нәрсе – өмір сүру, білесіз бе?» деп, жақсы, шынайы және әдемі туралы көптеген құнды сөздердің арасында жазады. Ағылшын бортшысы Эвелин Вэйн Луи әрқашан аспанның түсі туралы сөйлейтінін, бірақ ол оны терезе әйнегі арқылы көргеніне күмәнді екенін айтады, ал неміс Левереттің «деградациясын» ағылшын тілді әлемнің әлсіз және оны басып алуға дайын екендігінің тағы бір дәлелі ретінде қарастырады. Француз Леон Вердье өзінің хатында пансионаттағы қыздардың сұлулығы туралы әңгіме қозғап, олардың сыртқы келбетіне баса назар аударады. Неміс профессоры – ағылшын тілін меңгергендердің бір-біріне деген жеккөрушілігін түсінуге жеткілікті циникалық және ақылды кейіпкер. Алайда, ол да оқиғаның ең жағымсыз кейіпкері. (Джеймс Германия мен оның мәдениетін ұнатпады.) Басқа кейіпкерлер бір-бірін көбінесе жеке себептермен немесе мәдени түсініспеушіліктерден қорлайтын болса, Герр профессор олардың барлығын ұлттық қасиеттері мен жалпы адамдық деңгейіне байланысты жек көреді (ол француздарды «маймыл» деп атайды). Ол өзінің неміс досына жазған хатында бір мезгілде өзінің білімділігімен мақтанады және осы басқа ұлт өкілдерінің әлсіздігі «Отанның терең дем алатын балалары үшін» жарқын болашақты болжайды деп мәлімдейді!
Several residents of a Paris boarding house write letters to their friends and family back home; their primary subject is their reaction to each other. The main character is Miranda Hope, an angular but likeable Yankee Miss from Bangor, Maine who, quite bravely for a young woman of that era, is traveling in Europe alone. In her letters, she chatters to her mother about seeing the sights in Europe but doesn't like the Old World's treatment of its women, "and that is a point, you know, on which I feel very strongly." Her expressions of petulance with William Platt, who we realize must have been a suitor of hers back in Maine, are so offhand as to be amusing. Although she is in general the least affected and most sympathetic character in the story, her unawareness of the disdain in which most of the characters hold each other (including herself) makes her seem somewhat naive. Meanwhile, society girl Violet Ray of New York writes to a friend that Miranda, who she sees as provincial, is "really too horrible." Another boarder, wannabe aesthete Louis Leverett (quite possibly a self satire by James) gushes in his letter that "the great thing is to live, you know," amid much precious verbiage about the good, the true and the bee a u tiful. An English boarder, Evelyn Vane, pens a scoffing note that Louis is always talking about the color of the sky, but she doubts if he's ever seen it except through a window pane; and the German sees Leverett's "decadence" as further evidence that the English speaking world is weak and ripe for takeover. The Frenchman Leon Verdier almost drools in his letter about the charms of ces demoiselles among the boarders, and focuses primarily on their appearance. The rather threatening German professor is the only character both cynical and intelligent enough to realize how disdainful all the English speakers are of each other. However, he's also the least sympathetic character in the story. (James disliked Germany and its culture.) While the other characters despise each other mostly on personal grounds, or from cultural misunderstanding, Herr Professor despises them all based on their national traits and general sub human status (he calls the Frenchman "simian"). In a letter to his German friend, he simultaneously brags of his erudition and predicts that the weakness of these other nationalities augurs a bright future "for the deep lunged children of the Fatherland!"
Негізгі тақырыптар
Нью-Йорк басылымының алғы сөзінде Джеймс бұл жеңіл, өте күлкілі әңгімені бір отырыста жазғанын айтады: "еңбектің ерекше түрақтылығы". Дегенмен, әңгімеге көп еңбек жұмсалмаған сияқты, себебі Джеймс өзінің хаттарындағы өткірлік пен көзжарықтан ойдағы хат алмасушыларының хаттарына да сіңірді. Әңгіме ұлттық ерекшеліктерді көбінесе оңай қамтиды, бірақ доктор Стаубтың, "Deutschland über alles" фанатының, соңғы хаты қорқынышты шындыққа ұқтырады. Джеймс Стаубтың ашулы сөздерін және Германияға деген өзінің қатал көзқарасын жұмсарту үшін Мирандадан соңғы хат жазады. Бірақ бүгінгі оқырмандар Стаубтың сөздерінің 20 ғасырдың бірінші жартысында қанды орындалғанын еске түсіре алмайды. Соңында, шығармадағы әзілдің көп бөлігі кейіпкерлердің бір-бірінің жалғандығы мен мақтанғанын әшкерелеуінен туындайды, ал олардың ешқайсысы басқалары туралы жазылып жатқанын білмейді. Оқырман ғана не болып жатқанын көреді, бұл шығарманың ойын-сауық құндылығын арттырады.
In his New York Edition preface James says that he wrote this relaxed, very funny story in a single sitting: "an unusual straightness of labour." Not much about the story seems labored, though, as James brought a great deal of the wit and sparkle of his own letters to those of his imagined correspondents. The story makes mostly light work of national differences, but the penultimate letter from Dr. Staub, the Deutschland über alles fanatic, sounds a jarring note of reality. James gives a final letter from Miranda to soften the harshness of Staub's rants—and the similar harshness of James' attitude towards Germany. But readers today can't help but remember how Staub's words would find terrible fulfillment in the bloody first half of the 20th century. Finally, much of the humor in the piece comes from the characters' undercutting of each other's lies and pretensions, while none of them are aware that the others are writing about them. Only the reader really sees what's going on, which adds to the entertainment value of the piece.
Санаткерлік бағалау
Бұл оқиға Джеймс заңды кітапты баспадан шығаруға үспей тұрып, заңсыз нұсқада көшіріліп таралды, бұл оның қаншалықты танымал және сатуға қолайлы екенін көрсетеді. Оның юморы дереу және айқын, сондай-ақ көптеген сыншылар Джеймстің шебер суреттелген кейіпкерлерінің тартымдылығына қарсы тұра алмады. Бұл, мүмкін, Джеймстің драма үшін жазуға ең тиімді жолы болды, ол ұзақ жылдар бойы армандаған нәрсе. Ол сахналық қойылымдарды ұмытып, кейіпкерлерін хаттар арқылы ашуға мүмкіндік алды. Көптеген сын-пікірлер неміс дәрігері доктор Стаубқа арналған. 1945 жылы соғыс уақытында жазған Клифтон Фадиман Стаубтың неміс халқының қатігездігін көрсеткенін айтты. Бірақ төрт онжылдық өткен соң, жағдай басырлып, Эдвард Вагенкнехт Джеймстің догмалық педанттың бейнесін ұлтшылдыққа және әділетсіздікке бой алдырған деп мәлімдеді. Оқырман бұл пікірлерге қалай қарайтынына қарамастан, Стаубтың хатының қалғандарынан өзгеше екені және оның мазмұнымен қатты алаңдату фактісі даусыз.
This story was pirated in an unauthorized version before James could get the legitimate book through the press, which proves how popular and salable it was. The humor is immediate and vivid, and few critics have resisted the charm of James' sharply drawn characters. This was perhaps the best way James could approach writing for the drama, a long cherished dream of his. He could forget about stage business and just let his characters reveal themselves in letters. Much critical talk has centered on the ranting German, Dr. Staub. Writing from a wartime point of view in 1945, Clifton Fadiman avowed that Staub showed how barbaric the German nation was. After four decades had allowed passions to cool, Edward Wagenknecht demurred that James' portrait of the doctrinaire pedant was jingoistic and unfair. Whatever the reader may make of these opinions, there's no question that Staub's letter is much different from the others and far more disturbing in its implications.