Скуодас, Литва: тарихы, географиясы және Клайпеда округіндегі орны. 1253 жылдан бергі қаланың мәліметтері, Бартұва өзені және Скуодас ауданының орталығы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Skuodas ( ; саманиялық: Skouds) – Латвиямен шекаралас, Литваның солтүстік-батысындағы Клайпеда округінде орналасқан қала. Бартува өзені қаладан өтеді. Қазіргі уақытта Скуодас аудандық әкімдігінің орталығы.
Village in Samogitia, Lithuania
Skuodas (; Samogitian: Skouds) is a city located in Klaipėda County, in northwestern Lithuania, on the border with Latvia. The Bartuva river flows through the town. Is currently the capital of Skuodas District Municipality.
Тарих
Скуодас алғаш рет 1253 жылы жазба дереккөздерде еске алынған. Ол кезде ол Цеклис жеріне қарасты. 1572 жылы қала иесі Ян Иеронимович Ходкевичтің арқасында Скуодасқа қала құқығы берілді. Қала құқығы берілген соң, сол жылы қаланың жаңа бөлігі Бартува өзенінің оң жағында салына бастады. Бұл бөліктің ортасында жаңа төртбұрышты алаң, қала әкімдігі, сауда ғимараттары бой көтерді. Ходкевичтің билігінен кейін Сапиеха әулеті қаланы қорлық ретінде алып, Скуодастың иесіне айналды. Сапиеха әулеті 1832 жылға дейін қалаға иелік етті. 1776 жылы Скуодас қала құқығынан айырылып, кедені бар шекаралық қалаға айналды. 1821 жылы қазіргі тасқа қаланған Евангелистік лютеран шіркеуі салынды. 1847 жылы тас пен кірпіштен қаланған қазіргі католик шіркеуі салынды. Ол романдық жаңғыру сәулетінің ерекшеліктерін көрсетеді. Бұл шіркеуді 1850 жылы епископ Мотиеюс Валанчюс киеледі. 1614 жылы приход шіркеу мектебі ашылды. 1915 жылы Приэкуле-Клайпеда теміржол тармағы салынды, ал 1911 жылы баспахана құрылды. 19 ғасырда қалада төрт синагогасы бар еврей қауымы болды. 1897 жылға қарай қала халқының 60% -ын құраған 2300 еврей сауда саласында басымдық танытты. 1941 жылы неміс басқыншылығынан кейін литвалық ұлтшылдардың қуғын-сүргіні басталғанда, қаланың 500 еврейі қырғынға ұшырады. Соғыс аралық кезеңде Скуодаста шамамен 4410 тұрғын болды. Ол «Kontinent» аяқ киім фабрикасымен танымал болды. Скуодаста сондай-ақ заманауи жабдықтармен жабдықталған жаңа кинотеатр болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қала ауыр зардаптарға ұшырады. Соғыстан кейін қираған төртбұрышты алаң қайта жаңартылды. 1992 жылы Скуодас қаласының гербі бекітілді. Қазіргі уақытта Скуодаста гимназия, бастауыш мектеп, орта мектеп және жоғары мектеп бар. Сонымен қатар, қалада мұражай, пошта, мәдениет орталығы, аудандық орталық ауруханасы, балалар үйі және қоғамдық кітапхана бар.
Skuodas was first mentioned in written sources in 1253. At that time it belonged to Ceklis land. In 1572 city rights were granted to Skuodas thanks to Jan Hieronimowicz Chodkiewicz who owned the city. The same year after the city rights were granted, a new part of the city started to settle on the right wing of Bartuva river. In the centre of this part there were built a new rectangular square, town hall, commercial buildings. After Chodkiewicz's era Sapieha family got the city as a trousseau and became the owners of Skuodas. Sapieha family owned the city until 1832. In 1776 Skuodas lost city rights and became just a border city with a customs. In 1821 present masonry Evangelical Lutheran Church was built. In 1847 the current Catholic Church was built using masonry of stone and bricks. It reflects features of Romanesque Revival architecture. This church was consecrated by bishop Motiejus Valančius in 1850. In 1614 parish school was established. Railway branch line Priekule Klaipėda was built in 1915 and printing house was established in 1911. The town had a Jewish community in the 19th century, with four synagogues. By 1897, almost 2,300 Jews formed 60% of the population and dominated commerce in the town. In 1941, following the German invasion, and the establishment of persecutions by Lithuanian nationalists, 500 Jews of the town were massacred. During the interwar period Skuodas had about 4410 inhabitants. It was known for its shoe factory Kontinent. Skuodas also had a new cinema with modern equipment. The city suffered severely during World War II. After the war the ruined rectangular square was rebuilt. In 1992 the coat of arms of Skuodas was approved. Nowadays Skuodas has a gymnasium, a primary school, a secondary school and a high school. There is also a museum, post office, centre of the culture, central hospital of municipality, foster home and public library in the city.
Атаудың тарихы
Қаланың аты Скуодас фамилиясынан туындаған. Немістер бұл қаланы Шодэн және Скудн деп атаған. 16 ғасырдың соңында қаланың жаңа бөлігі Йоханисберг немесе Йоханисбург деп аталды. Бірақ бұл аттар қалыптаспады.
The city's name Skuodas originated from the surname, Skuodas. Germans called the city Schoden, and Skudn. At the end of the 16th century, the new part of the city was called Johanisberg or Johanisburg. However these names did not catch on.