Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағылшын католик шейіті
English Catholic martyr
Николас Оуэн, S. J., (шамамен 1562 – 1/2 наурыз 1606) – Англия королевасы Елизавета I және Джеймс I билігі тұсында дін қызметкерлері үшін жасырын бөлмелер салған ағылшын иезуиттік ұйымның мүшесі. Оуэн 1588 жылдан 1606 жылы Лондон мұнарасында түрме күзетшілерімен азаптап өлтіргенге дейін ағылшын католиктерінің ғимараттарында көптеген жасырын бөлмелер салды. Оуэн католик шіркеуімен шейіт ретінде құрметтеледі және 1970 жылы Папа Павел VI оны қасиетті деп жариялады.
Nicholas Owen, S. J., (c. 1562 – 1/2 March 1606) was an English Jesuit lay brother who was the principal builder of priest holes during the reigns of Queen Elizabeth I and James I of England. Owen built many priest holes in the buildings of English Catholics from 1588 until his final arrest in 1606, when he was tortured to death by prison authorities in the Tower of London. Owen is honoured as a martyr by the Catholic Church and was canonized by Pope Paul VI in 1970.
Өмір
Николас Оуэн 1562 жылы Англияның Оксфорд қаласында, берілген католик отбасында дүниеге келді және жазалау заңдары кезеңінде өсті. Оның әкесі Уолтер Оуэн ағаш шебер болған, ал Николас 1577 жылдың ақпанында ағаш өңдеушінің шәкірті болды, ол кейіннен жасырын бөлмелер жасау үшін қажетті дағдыларды меңгерді. Оның екі үлкен ағасы дін қызметкері болды. Оуэн 1581 жылы дін қызметкерлерін іздеушілер ұстаған Эдмунд Кэмпионның қызметшісі болды және Кэмпионның кінәсіздігін қорғағандықтан өзі де тұтқындалды. Босатылғаннан кейін, шамамен 1588 жылы иезуит Генри Гарнеттің қызметіне кірді. Келесі 18 жыл бойы Оуэн католик отбасыларының үйлерінде католик дін қызметкерлері үшін жасырын бөлмелер салды. Ол жиі «Кішкентай Джон» деген атпен бір үйден екіншісіне саяхаттап, жаңа жобаға кіріспес бұрын тіршілік көрінетін қажетті жабдықтарды ғана төлем ретінде қабылдады. Ол сондай-ақ «Кішкентай Майкл», «Эндрюз» және «Дрейпер» деген аттарды да пайдаланды. Күндіз күдіктен жеңілдету үшін саяхатшы ағаш шебер ретінде жұмыс істеді. Кейде ол ішкі жасырын бөлмені жасыратын, оңай табатын сыртқы жасырын бөлмені жасады. Құпия бөлменің орналасқан жерін тек өзі мен үй иесі ғана білді. Оның жұмысының бір мысалы Broad Oaks Manor-да сақталған, ал Бэддсли Клинтон 1591 жылы тінту кезінде жеті дін қызметкері оның жасаған жасырын бөлмесінде жасырынып, белгісіз үй болуы мүмкін, себебі жасырын бөлме мен үйдің сипаттамасы толық сәйкес келеді. Ол 1594 жылы тұтқындалып, Poultry Compter-да азапталды, бірақ ештеңе айтпады. Бай католик отбасы оның атынан айыппұл төлегеннен кейін босатылды, түрме сақшылары оның дін қызметкерлерінің қарапайым досы ғана деп ойлады. Ол жұмысын жалғастырды және 1597 жылы Джон Жерардтың Лондон мұнарасынан қашуына қатысты. 1606 жылдың басында Оуэн Ворстерширдегі Хиндлип Холлда соңғы рет тұтқындалды, төрт күн бойы Ральф Эшлимен бірге өзі жасаған жасырын бөлмеде аштықтан қайтыс болды, екеуінің тамақ ретінде бір алмасы ғана болды. Ол 1606 жылдың 1 наурызы мен 2 наурызы арасындағы түні қайтыс болды. Жерард оның туралы былай деп жазды: «Менің ойымша, Англия жүзім бағында еңбек еткендердің барлығынан да артық пайда келтірген адам жоқ. Ол жүздеген адамдардың өмірін сақтауға себепкер болды, олар діни және дін емес адамдар еді». Евангелиялық сиқырмен айналысатын католик сахналық сиқыршылар қасиетті Николас Оуэнды иллюзионистер мен эскапологтардың қамқоршысы деп есептейді, өйткені ол жасырын бөлмелерін жасағанда trompe l'œil қолдану шеберлігімен көзге түсті. Литтл Торнтон (Ланкашир) және Бертон Латимер (Нортгемптоншир) қалаларында қасиетті Николас Оуэнге арналған католик шіркеулері бар. Харвингтон Холлға жақын Киддерминстер, Хагли және Стоурбридж аймақтарына қызмет көрсететін католик мектеп академиясы компаниясы оның құрметіне аталған.
Nicholas Owen was born around 1562 in Oxford, England, into a devoutly Catholic family and grew up during the Penal Laws. His father, Walter Owen, was a carpenter and Nicholas was apprenticed as a joiner in February 1577, acquiring the skills that he would use to build hiding places. Two of his older brothers became priests. Owen served as a servant of Edmund Campion, who was arrested by priest hunters in 1581, and was himself arrested for protesting Campion's innocence. Upon his release, he entered the service of Henry Garnet, a Jesuit, around 1588. For the next 18 years, Owen built hiding places for Catholic priests in the homes of Catholic families. He frequently travelled from one house to another under the name of "Little John" and accepted only the necessities of life as payment before he started off for a new project. He also used the aliases "Little Michael", "Andrewes" and "Draper". During the daytime, he would work as a travelling carpenter to deflect suspicion. Sometimes, he built a more easily discovered outer hiding place, which concealed an inner hiding place. The location of the secret room was known to only himself and the owner of the house. One certain example of his work survives, at Broad Oaks Manor and it is extremely likely that Baddesley Clinton is the unidentified house in which seven priests hid in one of his hides during a search in 1591, as the hide and the house match the description perfectly. He was arrested in 1594 and tortured at the Poultry Compter but revealed nothing. He was released after a wealthy Catholic family paid a fine on his behalf, the jailers believing that he was merely the insignificant friend of some priests. He resumed his work and was involved in the famous escape of John Gerard from the Tower of London in 1597. In early 1606, Owen was arrested a final time at Hindlip Hall in Worcestershire, starved, with Ralph Ashley, out of one of his own hides after four days, the two having had nothing to eat but an apple. and died in the night between 1 and 2 March 1606. Gerard wrote of him: blockquote|I verily think no man can be said to have done more good of all those who laboured in the English vineyard. He was the immediate occasion of saving the lives of many hundreds of persons, both ecclesiastical and secular. Catholic stage magicians who practice Gospel Magic consider St. Nicholas Owen the patron saint of illusionists and escapologists, due to his facility at using trompe l'œil when creating his hideouts. There are Catholic churches dedicated to Saint Nicholas Owen in Little Thornton, Lancashire and Burton Latimer, Northamptonshire. The Catholic school academy company that serves the Kidderminster, Hagley and Stourbridge areas near Harvington Hall is named in his honour.
Көркем әдебиеттегі суреттер
Оуэн Роберт Хью Бенсонның "Кейін жапыраққа! Қылжың!" (1912) романында маловаты кейіпкер ретінде бейнеленген, онда ол "Хью Оуэн" деп аталған. Оның паналау үшін жасалған жасырын тесігінің бірі Кэтрин Эйрдтың "Ең жұқпалы ойын" (1967) құпия романында маңызды рөл атқарады. Оған қатысты паналау үшін жасалған жасырын тесік Питер Кэридің "Америкадағы тотықша мен Оливье" (2010) романының құрамына да кіреді. Оуэн мен оның еңбектері Грэм Мастертонның "Жүз құлақ түрген үй" романында маңызды орын алады, бұл роман 2020 жылы Head of Zeus Ltd. баспасынан жарық көрді. Оуэн Леонард Турнидің "Кэйтсбидің күлкісі: Шекспирдің құпиясы" (2022) романында да маловаты кейіпкер. Оуэн 2024 жылы Whitethorn Games баспасынан шыққан "Botany Manor" ойынында да маловаты рөлде көрінеді.
Owen is portrayed, as a minor character, in Robert Hugh Benson's novel Come Rack! Come Rope! (1912), where he is named "Hugh Owen". One of his priest holes plays a key role in the Catherine Aird mystery novel A Most Contagious Game (1967). A priest hole attributed to him is also part of Peter Carey's novel Parrot and Olivier in America (2010). Owen and his work play a key role in The House of a Hundred Whispers by Graham Masterton, published in 2020 by Head of Zeus Ltd.
Owen is also a minor character in Leonard Tourney's novel Catesby's Ghost: A Mystery of Shakespeare (2022). Owen has a minor role in Botany Manor, published by Whitethorn Games in 2024.