Кіріспе

Мюнхен трагедиясының құрбаны Андре Шпиццер (4 шілде 1945 – 6 қыркүйек 1972) – израильдік қылышбаз және 1972 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының Израиль құрамасының бапкері. Ол Мюнхен трагедиясында террористер тарапынан ұсталған және одан кейін қаза тапқан 11 спортшы мен бапкердің бірі болды.

Ерте өмір

Спитцер Румынияның Тимишоара қаласында туған, еврей. Оның ата-анасы нацистік еңбек лагерьлерінде Холокосттан аман қалды. 1956 жылы 11 жасында әкесі қайтыс болғаннан кейін Андре анасымен бірге Израильге көшіп келді. Ол Израиль әуе күшінде қызмет етті және Израильдің Ұлттық спорт академиясына түсіп, фехтованиеді оқыды. 1968 жылы ол фехтование шебері Абрахаммен Гаагада оқуын жалғастыру үшін Нидерландыға жіберілді. Нидерландыдағы алғашқы жылының көп бөлігін ол Смитслу отбасымен бірге Шевенген қаласында өткізді. 1971 жылы ол өзінің студенті Анки де Йонгқа үйленді, ол яһуди дініне кірді. Андре көп ұзамай әйелімен бірге Израильге оралды, онда 27 жасында елдің ең басты фехтование жаттықтырушысы болды. Ол Ұлттық фехтование академиясын құруға көмектесті және Вингейт институтында фехтование бойынша бас жаттықтырушы болды. Олардың қызы Анук Яэль Олимпиада ойындары басталуға екі ай қалғанда дүниеге келді.

Террорлық шабуыл және өлім

Спитцер Мюнхенге "Қара қыркүйек" ұйымының палестиналық мүшелері Израильдің жатақтарына шабуыл жасап, жаттықтырушы Моше Вайнберг пен ауыр атлет Йосеф Романоны өлтіріп, Спитцерді және оның сегіз командаласын кепілге алуға шамамен төрт сағат бұрын оралды. Террористер тағы 234 террористі босатуды талап еткенін жариялады. Израиль премьер-министрі Голда Меир Спитцердің әйеліне қоңырау шалып, Израиль үкіметінің "терроршылармен келіссөздер жүргізбейтінін" айтты. Спитцердің әйелі: "Неге?" - деп сұрады. Меир: "Егер біз олардың талаптарына бағынсақ, әлемдегі ешбір еврей қауіпсіз болмайды" деп жауап берді. Спитцер – кепілге алынғандардың арасында жас кезінде үйренген неміс және ағылшын тілдерін білетін жалғыз адам болды, сондықтан ол неміс дағдарыс тобымен байланыс жасады. Ол кезде Спитцердің жасы 27-де болды. Барлығы 11 израильдік кепілге алынғандар қаза тапты. Бір айдан кейін неміс үкіметі 29 қазанда Lufthansa 615 рейсін басып алған террористердің талабы бойынша, Мюнхендегі қырғынды жасаған және неміс полициясы ұстап, түрмеге қамаған үш тірі қалған террористі босатты.

Салдары

Спитцер командаластары Амицур Шапира, Кехат Шорр, Елиезер Халфин және Марк Славинмен бірге Израильдің Тель-Авив қаласындағы Кирият Шаул зиратында жерленді. Израильде отбасы мүшелері болмаған және иврит тілін жақсы білмегеніне қарамастан, Анки Спитцер қызымен бірге Израильде қалуға шешім қабылдады, кейіннен яһуди дініне кірді. Анки Спитцер Моссадтың (Израильдің сыртқы барлау қызметі) Израиль премьер-министрі Голда Меирдің санкциясымен, Мюнхендегі трагедияның қылмыскерлерін және ұйымдастырушыларын іздеу және жою мақсатында өткізген құпия операциясы барысында, Моссад қызметкерлері оның үйіне үнемі қоңырау шалып, кез келген нысана жойылғанда хабарлап тұрғанын растады. Анки бұл оған ешқандай қуаныш сыйламағанын және террористердің сотталуын қалағанын айтты: "Олар Андренің кекін алды" деп ойлау мені қуантпады, себебі мен ешқашан осындай кек іздеген емеспін. Мен өшпенділік үшін емес, әділдік үшін өмір сүремін". 1980 жылы Анки Спитцер Тель-Авив университетінің профессоры Эли Рехеске үйленді және қазір Анки Рехесс Спитцер деп танылады. Ол Германия үкіметінің Андре мен басқаларды құтқару операциясындағы кінәсін мойындауы үшін күресті бастады. 2003 жылы қаза тапқан олимпиадашылардың туыстары Германия үкіметін дағдарысты басқарудағы өрескел кемшіліктер мен қателіктер үшін сотқа бергеннен кейін, неміс үкіметі Мюнхен трагедиясының құрбандарының отбасыларына қаржылық өтемақы төледі. Бүгінде Анки Спитцер Израильде голланд және бельгиялық телеарналар үшін Таяу Шығыс аймағындағы жаңалықтарды жазатын тілші болып жұмыс істейді. Анки Спитцер жылдар бойы Халықаралық Олимпиада Комитетінен Мюнхенде қаза тапқан 11 олимпиадашының құрметіне Олимпиада ойындарының ашылу салтанатында бір минуттық үнсіздік жариялауды сұрап келді, бірақ оның өтініші Токиода өткен 2020 жылғы Олимпиада ойындарына дейін қабылданбады. Андре Спитцерді "Мюнхен" фильмінде Ори Пфеффер, ал "Мюнхен 72: Қастандық" фильмінде Паскуале Алеарди сомдады.