Иргун: Палестинадағы әскери ұйым және терроризм тарихы

Иргун: Израилдегі әскери ұйым (1931-1948). Жабетинскийдің ревизионисттік сионизміне негізделген, Хаганадан бөлінген ұйым. Террорлық әрекеттерімен танымал.

37 мин оқу

100%

Дереккөз: Irgun — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

Сионисттік жарымәскери ұйым (1931–1948)

Иргун (; толық атауы: , әдеби мағынасы: "Израиль аймағындағы Ұлттық әскери ұйым"), немесе Этцель (кейде IZL деп қысқартылады), 1931 және 1948 жылдар аралығында Палестинамандатты аймағында әрекет еткен сионисттік жарымәскери ұйым. Бұл, ескі және ірі еврей жарымәскери ұйымы – Хагананың (ивритше: , Қорғаныс) тармағы болды. Иргун террористік ұйым, немесе террористік актілер жасаған ұйым ретінде қарастырылды. Иргун саясаты Зеев Жаботинский құрған, сол кездегі Ревизионисттік сионизм деп аталған идеологияға негізделген. Иргунның ең танымал операцияларының екеуі – 1946 жылғы 22 шілдеде Иерусалимдегі Король Давид қонақүйін бомбалау және 1948 жылғы 9 сәуірде Лехимен бірлесіп жасаған Дейр Ясин қырқыны, оның салдарынан кем дегенде 107 палестиналық араб ауыл тұрғыны, соның ішінде әйелдер мен балалар қаза тапты. Ұйым палестиналық арабтарға, сондай-ақ заңсыз оккупант деп саналған британдық билікке қарсы террористік актілер жасады. Атап айтқанда, Иргун Біріккен Ұлттар Ұйымы, Ұлыбритания және АҚШ үкіметтері тарапынан террористік ұйым деп танылды; сондай-ақ, "Нью-Йорк Таймс" газеті сияқты бұқаралық ақпарат құралдарында, Англо-Американдық тергеу комиссиясы, 1946 жылғы Сионистік Конгресс және Еврей агенттігі тарапынан да осылай сипатталды. Альберт Эйнштейн 1948 жылы "Нью-Йорк Таймсқа" жазған хатында Иргун мен оның ізбасары "Герут" партиясын "нацистік және фашистік партиялармен" теңестіріп, оны "террорлық, оңшыл, шовинистік ұйым" деп сипаттады. 1948 жылғы Палестина соғысы кезінде Израиль мемлекеті құрылғаннан кейін, Иргун жаңадан құрылған Израиль қорғаныс күштеріне біріктіріле бастады. Иргун мен Израиль қорғаныс күштері арасындағы қақтығыс Алталена оқиғасына әкеп соқты, және Иргун 1949 жылдың 12 қаңтарына дейін ресми түрде таратылмады. Иргун Израильдің оңшыл "Герут" (немесе "Азаттық") партиясының саяси алдағысы болды, ол бүгінгі "Ликуд" партиясына жол ашты. "Ликуд" 1977 жылдан бері Израиль үкіметтерінің көпшілігін басқарды немесе олардың құрамына кірді.

Тарих

Иргун мүшелері көбінесе Бетардан және Ревизионисттік партиядан, Палестинадан да, шетелден де келді. Ревизионисттік қозғалыс бұл жер асты ұйымына халықтық қолдау көрсетті. Ревизионисттік сионизмнің негізін қалаушы Зеев Жаботинский 1940 жылы қайтыс болғанға дейін ұйымды басқарды. Ол ұйымның қызметін, оның шектерін және жалпы ұйымға тигізген әсерін анықтады. Идеологиялық шабыттың тағы бір маңызды көзі – Ури Цви Гринбергтің поэзиясы болды. Ұйымның символы, «רק כך» (тек осылай) деген ұранымен, Палестина мандаты мен Трансжордания әмірлігін (сол кезде екеуі де Ұлыбританияның Палестина мандатының шарттарымен басқарылған) көрсететін картаның алдында мылтық ұстаған қол суреті, күштің ғана «отанды азат етуге» болатынын білдірді. Иргун мүшелерінің саны бірнеше жүзден бірнеше мыңға дейін ауысып отырды. Көптеген мүшелері ұйымның басшылығына қосылып, түрлі операцияларды жүзеге асырды және британдық заңға қарсы тұрып, түрлі лауазымдарды иеленді. Олардың көпшілігі – қалыпты жұмыс істейтін «қарапайым» адамдар еді, ал Иргунмен толық уақыт жұмыс істейтіндердің саны ондаған ғана болды. Иргун Ишув саясатымен және Дүниежүзілік сионисттік ұйыммен стратегия, идеология, сондай-ақ ақпарат тарату және әскери тактика мәселелерінде келіспеді, мысалы, сионистік мақсаттарға жету үшін қарулы күш қолдану, тәртіпсіздік кезінде арабтарға қарсы операциялар және британдық мандаттық үкіметпен қарым-қатынас. Сондықтан Иргун сионисттік басшылық пен Ишув институттарының қабылдаған шешімдерін ескермейтін. Осы фактінің салдарынан сайланған органдар тәуелсіз ұйымды мойындамады, ал ұйымның көп бөлігінде ол жауапсыз деп есептелді, сондықтан оның іс-әрекеттерін тоқтату қажет деп саналды. Осыған байланысты Иргун қарулы операцияларын Иргунның дұрыстығына және Ишувтың ресми саяси басшылығының кемшіліктеріне жұртшылықты көндіруге бағытталған ақпараттық науқандармен бірге жүргізді. Иргун көптеген жарнамалар, жер асты газеттерін шығарды және тіпті алғашқы тәуелсіз еврей радиостанциясын – «Кол Сион Халохемет» іске қосты.

Members of the Irgun came mostly from Betar and from the Revisionist Party both in Palestine and abroad. The Revisionist Movement made up a popular backing for the underground organization. Ze'ev Jabotinsky, founder of Revisionist Zionism, commanded the organization until he died in 1940. He formulated the general realm of operation, regarding Restraint and the end thereof, and was the inspiration for the organization overall. An additional major source of ideological inspiration was the poetry of Uri Zvi Greenberg. The symbol of the organization, with the motto רק כך (only thus), underneath a hand holding a rifle in the foreground of a map showing both Mandatory Palestine and the Emirate of Transjordan (at the time, both were administered under the terms of the British Mandate for Palestine), implied that force was the only way to "liberate the homeland." The number of members of the Irgun varied from a few hundred to a few thousand. Most of its members were people who joined the organization's command, under which they carried out various operations and filled positions, largely in opposition to British law. Most of them were "ordinary" people, who held regular jobs, and only a few dozen worked full time in the Irgun. The Irgun disagreed with the policy of the Yishuv and with the World Zionist Organization, both with regard to strategy and basic ideology and with regard to PR and military tactics, such as use of armed force to accomplish the Zionist ends, operations against the Arabs during the riots, and relations with the British mandatory government. Therefore, the Irgun tended to ignore the decisions made by the Zionist leadership and the Yishuv's institutions. This fact caused the elected bodies not to recognize the independent organization, and during most of the time of its existence the organization was seen as irresponsible, and its actions thus worthy of thwarting. Accordingly, the Irgun accompanied its armed operations with public relations campaigns aiming to convince the public of the Irgun's way and the problems with the official political leadership of the Yishuv. The Irgun put out numerous advertisements, an underground newspaper and even ran the first independent Hebrew radio station – Kol Zion HaLochemet.

Негізін қалау

Иргунның алғашқы қадамдары 1929 жылғы қырқындардан кейін жасалды. Хагананың Иерусалимдегі бөлімшесінде қозғалыстың басшылығына және Хистадрутқа (сол кезде Хагананы басқарған ұйым) қатысты көңілі толмаушылық пен ішкі алағайындық болды. Бұл сезімдердің себебі – Хагананың аймақтағы еврей мүдделерін жеткілікті түрде қорғамағаны туралы пікір еді. Сондай-ақ, басшылықты сынағандар қару-жарақ санының жетіспеушілігіне, қозғалыстың дайындығына және қарсы шабуыл жасамай, сақтық саясатын ұстануына қарсы айтысқан. 1931 жылдың 10 сәуірінде командирлер мен жабдықтан жауапты тұлғалар Неби Муса мерекесіне дейін бұрын берілген қаруды Хаганаға қайтарудан бас тартқандарын мәлімдеді. Кейіннен бұл қаруларды Иерусалим бөлімінің командирі Авраам Техоми, сондай-ақ "Гидеон" атымен танылған, қайтарды. Дегенмен, Хагана басшылығына қарсы көтерілуге шешім қабылдаған командирлер Ваад Леумиге өздерінің отставкалары туралы хабарлама жіберді, осылайша жаңа тәуелсіз қозғалыс құрылды. Жаңа құпия қозғалыстың жетекшісі Авраам Техоми болды, оның қасында Хагананың жоғары дәрежелі командирлері, Хапоэль Хацаир және Хистадрут мүшелерінен құралған негізгі құрылтайшылар тобы болды. Олардың арасында Ревизионист партиясының белсендісі Элияху Бен Хорин де болды. Бұл топ бұрын еврей Одессасының Хагана Ха'Ацмит мүшелері болғандықтан "Одессалық топ" деп аталды. Жаңа қозғалыс "Иргун Цвай Леуми" ("Ұлттық әскери ұйым") деп аталды, бұл оның Хаганадан өзгеше, белсенді қызметін көрсету мақсатын білдірді. Бұған қоса, ұйым сол кездегі Хагана сияқты жай ғана жасақ емес, нағыз әскери ұйым болуды көздеді. Сол жылдың күзінде Иерусалим тобы Бетармен байланысты басқа қарулы топтармен бірікті. Бетар топтарының қызмет орталығы Тель-Авивте орналасқан, олар 1928 жылы "Бетар офицерлері мен инструкторлар мектебін" құру арқылы қызметін бастады. Бұл мекеменің студенттері саяси себептерге байланысты бұрын Хаганадан бөлініп шыққан, ал жаңа топ өзін "Ұлттық қорғаныс" деп атады. 1929 жылғы қырқындар кезінде Бетар жастары Тель-Авив қалалық әкімшілігінің тапсырысымен Еремияху Халпериннің басшылығымен Тель-Авив аудандарын қорғауға қатысты. Қырқындардан кейін Тель-Авив тобы кеңейіп, "Оң жақталған ұйым" деп аталды. Тель-Авивте кеңейгеннен кейін Хайфада тағы бір филиал ашылды. 1932 жылдың соңында Сафедтегі Хагана бөлімі де Иргунға қосылды, сондай-ақ Маккаби спорттық бірлестігінің көптеген мүшелері де оған қосылды. Сол кезде қозғалыстың құпия бюллетені "Ха'Метсуда" ("Бекініс") жарық көруді бастады, бұл қозғалыстың белсенді бағытын көрсететін. Иргун Бетар жасақтарының полктерін кеңейту арқылы, екі жылға қауіпсіздік және пионерлік қызметке міндеттенген еріктілерді тарта отырып, санын арттырды. Бұл полктер көптеген жерлерде орналасқан, соның ішінде Есод ХаМаала, Мишмар ХаЯрден, Рош Пина, Метула және Нахария елді мекендерінде жаңа Иргун бекіністері пайда болды; орталықта – Хадера, Биньямина, Герцлия, Нетания және Кфар-Саба, ал оңтүстікте – Ришон ЛеЗион, Реховот және Несс-Циона. Кейіннен полктер Иерусалимнің Ескі қаласында ("Котл бригадалары") да белсенді болды. Бастапқы оқу орталықтары Рамат-Ган, Кастина (қазіргі Кирият-Маль'ахи) және басқа да жерлерде орналасқан.

The Irgun's first steps were in the aftermath of the Riots of 1929. In the Jerusalem branch of the Haganah there were feelings of disappointment and internal unrest towards the leadership of the movements and the Histadrut (at that time the organization running the Haganah). These feelings were a result of the view that the Haganah was not adequately defending Jewish interests in the region. Likewise, critics of the leadership spoke out against alleged failures in the number of weapons, readiness of the movement and its policy of restraint and not fighting back. On April 10, 1931, commanders and equipment managers announced that they refused to return weapons to the Haganah that had been issued to them earlier, prior to the Nebi Musa holiday. These weapons were later returned by the commander of the Jerusalem branch, Avraham Tehomi, a. k. a. "Gideon". However, the commanders who decided to rebel against the leadership of the Haganah relayed a message regarding their resignations to the Vaad Leumi, and thus this schism created a new independent movement. The leader of the new underground movement was Avraham Tehomi, alongside other founding members who were all senior commanders in the Haganah, members of Hapoel Hatzair and of the Histadrut. Also among them was Eliyahu Ben Horin, an activist in the Revisionist Party. This group was known as the "Odessan Gang", because they previously had been members of the Haganah Ha'Atzmit of Jewish Odessa. The new movement was named Irgun Tsvai Leumi, ("National Military Organization") in order to emphasize its active nature in contrast to the Haganah. Moreover, the organization was founded with the desire to become a true military organization and not just a militia as the Haganah was at the time. In the autumn of that year the Jerusalem group merged with other armed groups affiliated with Betar. The Betar groups' center of activity was in Tel Aviv, and they began their activity in 1928 with the establishment of "Officers and Instructors School of Betar". Students at this institution had broken away from the Haganah earlier, for political reasons, and the new group called itself the "National Defense", הגנה הלאומית. During the riots of 1929 Betar youth participated in the defense of Tel Aviv neighborhoods under the command of Yermiyahu Halperin, at the behest of the Tel Aviv city hall. After the riots the Tel Avivian group expanded, and was known as "The Right Wing Organization". After the Tel Aviv expansion another branch was established in Haifa. Towards the end of 1932 the Haganah branch of Safed also defected and joined the Irgun, as well as many members of the Maccabi sports association. At that time the movement's underground newsletter, Ha'Metsudah (the Fortress) also began publication, expressing the active trend of the movement. The Irgun also increased its numbers by expanding draft regiments of Betar – groups of volunteers, committed to two years of security and pioneer activities. These regiments were based in places that from which stemmed new Irgun strongholds in the many places, including the settlements of Yesod HaMa'ala, Mishmar HaYarden, Rosh Pina, Metula and Nahariya in the north; in the center – Hadera, Binyamina, Herzliya, Netanya and Kfar Saba, and south of there – Rishon LeZion, Rehovot and Ness Ziona. Later on regiments were also active in the Old City of Jerusalem ("the Kotel Brigades") among others. Primary training centers were based in Ramat Gan, Qastina (by Kiryat Mal'akhi of today) and other places.

Техомидің қол астында

1933 жылы жергілікті араб басшыларының билікке қарсы әрекет етуге үгіттеуінен туындаған аласқұру белгілері байқалды. Британдықтардың күшті жауабы бұл көтерілісті жылдам басып тастады. Осы кезеңде Иргун Хагана сияқты әрекет етіп, күзет ұйымы болды. Екі ұйым да посттарды үйлестіру және тіпті барлау ақпаратын бөлісу сияқты мәселелерде ынтымақтастық танытты. Иргун ішінде Техоми алғаш рет «Штаб басшысы» немесе «Бас қолбасшы» лауазымын атқарды. Техомимен бірге қозғалыстың жоғары дәрежелі командирлері немесе «Бас штабы» жұмыс істеді. Ұйым өскен сайын, ол аудандық басқаруларға бөлінді. 1933 жылдың тамызында Иргун үшін «Бақылау комитеті» құрылды, оған көптеген сионистік саяси партиялардың өкілдері кірді. Бұл комитет құрамына Мейр Гроссман (Иврит мемлекеттік партиясынан), раввин Мейр Бар Илан (Мизрахи партиясынан), Имманюэль Нойман немесе Йошуа Суперский (Жалпы сионистерден) және Зеев Жаботинский немесе Элияху Бен Хорин (Хатзохардан) кірді. Палестинаға еврейлердің көшіп келуін тоқтату мақсатымен, 1936-1939 жылдардағы Ұлы араб көтерілісі 1936 жылдың 19 сәуірінде басталды, бұл наразылықтың көрінісі болды. Көтеріліс араб бүлікшілерінің басты жолдарға шабуылдары, жолдар мен елді мекендерді бомбалау, сондай-ақ мүліктерге және ауыл шаруашылығына келтірілген зиян түрінде өрбіді. Бастапқыда Иргун мен Хагана, кейбір жағдайларды қоспағанда, ұстамдылық саясатын ұстанды. Бірақ бұл саясатқа наразылық білдіргендер болды, бұл екі ұйымның ішіндегі шиеленіске әкелді. Иргун көбінесе жауап беруге бейімділік танытты, кейде оның мүшелері шабуылдаушыларға алдын ала кездесу үшін өздерінің бекіністерінен тыс жерлерде күзеттік табельдерін жүргізді. Дегенмен, Хаганада не істеу керектігіне қатысты да әртүрлі пікірлер болды. Көптеген Бетар жастарының қосылуының нәтижесінде, Жаботинскийдің (Бетардың негізін қалаушысы) Иргун саясатына айтарлықтай ықпалы болды. Бірақ Жаботинский моральдық себептермен зорлықпен жауап беруге қарсы болды. 1936 жылдың қараша айында төңкерістің себептерін анықтау және оны тоқтату үшін шешімдер ұсыну мақсатымен Пил комиссиясы жіберілді. 1937 жылдың басында, комиссия Палестинаны (Иордан өзенінің батысындағы жерді) бөліп, еврей мемлекетін құруды ұсынады деген сезімдегілер әлі де болды. Иргун басшылығы, «Бақылау комитеті» және Хагана мен Еврей агенттігінің кейбір мүшелері де осы пікірді қолдады. Бұл сенім ұстамдылық саясатын нығайтып, болашақ еврей мемлекетінде қорғаныс институттарына орын жоқ деген тұжырымға әкелді. Техоми былай деді: «Біз үлкен оқиғалардың алдында тұрмыз: еврей мемлекеті және еврей армиясы. Бізге бірыңғай әскери күш қажет». Бұл ұстаным Иргун мен ұйыммен байланысты саяси лагерьде ұстамдылық саясатына қатысты пікірлер арасындағы келіспеушілікті күшейтті. Иргунның басшы комитеті Хаганамен бірігуді қолдады. 1937 жылдың 24 сәуірінде Иргун мүшелері арасында оның тәуелсіздігін сақтау туралы референдум өтті. Давид Разиел мен Авраам (Яир) Стерн Иргунның өмір сүруін жалғастыруды қолдады: Иргун үкімет пен Еврей агенттігінің билігіне бағыну ма, әлде екі есе құрбандыққа және қауіп-қатерге дайын болу ма деген шешімді қабылдауы керек. Біздің достарымыздың кейбіреулері бұл қиын жағдайға дайын емес, Еврей агенттігіне бағынып, күрестен бас тартты. Солшыл ұйыммен бірігуге жасалған барлық әрекеттер сәтсіз аяқталды, өйткені солшылдар күштерді біріктіру емес, бір күштің екіншісіне бағынуы негізінде келіссөздерге кірісті.

In 1933 there were some signs of unrest, seen by the incitement of the local Arab leadership to act against the authorities. The strong British response put down the disturbances quickly. During that time the Irgun operated in a similar manner to the Haganah and was a guarding organization. The two organizations cooperated in ways such as coordination of posts and even intelligence sharing. Within the Irgun, Tehomi was the first to serve as "Head of the Headquarters" or "Chief Commander". Alongside Tehomi served the senior commanders, or "Headquarters" of the movement. As the organization grew, it was divided into district commands. In August 1933 a "Supervisory Committee" for the Irgun was established, which included representatives from most of the Zionist political parties. The members of this committee were Meir Grossman (of the Hebrew State Party), Rabbi Meir Bar Ilan (of the Mizrachi Party), either Immanuel Neumann or Yehoshua Supersky (of the General Zionists) and Ze'ev Jabotinsky or Eliyahu Ben Horin (of Hatzohar). In protest against, and with the aim of ending Jewish immigration to Palestine, the Great Arab Revolt of 1936–1939 broke out on April 19, 1936. The riots took the form of attacks by Arab rioters ambushing main roads, bombing of roads and settlements as well as property and agriculture vandalism. In the beginning, the Irgun and the Haganah generally maintained a policy of restraint, apart from a few instances. Some expressed resentment at this policy, leading up internal unrest in the two organizations. The Irgun tended to retaliate more often, and sometimes Irgun members patrolled areas beyond their positions in order to encounter attackers ahead of time. However, there were differences of opinion regarding what to do in the Haganah, as well. Due to the joining of many Betar Youth members, Jabotinsky (founder of Betar) had a great deal of influence over Irgun policy. Nevertheless, Jabotinsky was of the opinion that for moral reasons violent retaliation was not to be undertaken. In November 1936 the Peel Commission was sent to inquire regarding the breakout of the riots and propose a solution to end the Revolt. In early 1937 there were still some in the Yishuv who felt the commission would recommend a partition of Mandatory Palestine (the land west of the Jordan River), thus creating a Jewish state on part of the land. The Irgun leadership, as well as the "Supervisory Committee" held similar beliefs, as did some members of the Haganah and the Jewish Agency. This belief strengthened the policy of restraint and led to the position that there was no room for defense institutions in the future Jewish state. Tehomi was quoted as saying: "We stand before great events: a Jewish state and a Jewish army. There is a need for a single military force". This position intensified the differences of opinion regarding the policy of restraint, both within the Irgun and within the political camp aligned with the organization. The leadership committee of the Irgun supported a merger with the Haganah. On April 24, 1937, a referendum was held among Irgun members regarding its continued independent existence. David Raziel and Avraham (Yair) Stern came out publicly in support for the continued existence of the Irgun:
The Irgun has been placed before a decision to make, whether to submit to the authority of the government and the Jewish Agency or to prepare for a double sacrifice and endangerment. Some of our friends do not have appropriate willingness for this difficult position, and have submitted to the Jewish Agency and has left the battle all of the attempts to unite with the leftist organization have failed, because the Left entered into negotiations not on the basis of unification of forces, but the submission of one such force to the other

Бірінші бөлік

1937 жылғы сәуірде Иргун референдумнан кейін жарылды. Шамамен 1500–2000 адам, Иргун мүшелерінің жартысы, оның ішінде жоғары командалық құрам, аймақтық комитет мүшелері және Иргунның көп бөлігі қару-жарағымен бірге, сол кезде Еврей агенттігінің басшылығында болған Хаганаға қайта оралды. Бақылау комитетінің Иргунға қатысты бақылауы тоқтатылып, Жаботинский басшылыққа келді. Олардың пікірінше, Хагананың Еврей агенттігінен ұлттық институттарға өтуі олардың қайта оралуын талап етті. Сонымен қатар, олар қозғалыстар арасындағы маңызды идеологиялық айырмашылықтарды байқамады. Иргун қатарында қалғандар негізінен жас белсенділер, көбінесе қарапайым мүшелер болды, олар Иргунның тәуелсіздігін қолдады. Шындығында, қалғандардың көпшілігі Бетар мүшелері болған. Моше Розенберг шамамен 1800 мүше қалғанын есептеді. Теориялық тұрғыдан алғанда, Иргун саяси партияға бағынбаған ұйым болып қала берді, бірақ іс жүзінде бақылау комитеті таратылды және Иргунның идеологиялық бағыты Зеев Жаботинскийдің ой-пікірлері мен шешімдеріне сәйкес қалыптасты, соның нәтижесінде қозғалыс Ревизионисттік сионизмнің әскери күшіне айналды. Жаботинскийдің саясатындағы маңызды өзгерістердің бірі – ұстамдылық саясатын тоқтату болды. 1937 жылғы 27 сәуірде Иргун жаңа штаб құрды, оның басшысы Моше Розенберг, хатшысы Авраам (Яир) Стерн, Иерусалим бөлімінің басшысы Давид Разиэль, Хайфа қолбасшысы Ханок Калай және Тель-Авив қолбасшысы Аарон Хайчман болды. 20 Таммузда (29 маусым), Теодор Герцльдің қайтыс болған күнінде, жер асты қозғалысын қайта ұйымдастыруға арналған рәсім өтті. Қауіпсіздік мақсатында бұл рәсім Тель-Авивтегі құрылыс алаңында өткізілді. Зеев Жаботинский Иргунды басқаруға полковник Роберт Биткерді тағайындады. Биткер бұрын Қытайдағы Бетар комиссары болып қызмет еткен және әскери тәжірибесі бар еді. Бірнеше айдан кейін, мүмкін, лауазымға толыққанды сәйкес келмегендіктен, Жаботинский Биткерді Моше Розенбергпен ауыстырды. Бірнеше айдан кейін Пил комиссиясының есебі жарияланғанда, ревизионисттік лагерь комиссияның ұсыныстарын қабылдамауға шешім қабылдады. Сонымен қатар, Бетар, Хацохар және Иргун ұйымдары еврейлерді Эрец Исраилге (Исраил еліне) заңсыз әкелу үшін күш-жігерін күшейтті. Бұл Әлия "Аф Аль Пи (Дегенмен) Әлиясы" деп аталды. Осы позицияға қарсы, Еврей агенттігі саяси аренада сионистік мүдделерді қорғауға кірісіп, ұстамдылық саясатын жалғастырды. Осы сәттен бастап Хагана мен Иргун арасындағы айырмашылықтар айқын болды.

In April 1937 the Irgun split after the referendum. Approximately 1,500–2,000 people, about half of the Irgun's membership, including the senior command staff, regional committee members, along with most of the Irgun's weapons, returned to the Haganah, which at that time was under the Jewish Agency's leadership. The Supervisory Committee's control over the Irgun ended, and Jabotinsky assumed command. In their opinion, the removal of the Haganah from the Jewish Agency's leadership to the national institutions necessitated their return. Furthermore, they no longer saw significant ideological differences between the movements. Those who remained in the Irgun were primarily young activists, mostly laypeople, who sided with the independent existence of the Irgun. In fact, most of those who remained were originally Betar people. Moshe Rosenberg estimated that approximately 1,800 members remained. In theory, the Irgun remained an organization not aligned with a political party, but in reality the supervisory committee was disbanded and the Irgun's continued ideological path was outlined according to Ze'ev Jabotinsky's school of thought and his decisions, until the movement eventually became Revisionist Zionism's military arm. One of the major changes in policy by Jabotinsky was the end of the policy of restraint. On April 27, 1937, the Irgun founded a new headquarters, staffed by Moshe Rosenberg at the head, Avraham (Yair) Stern as secretary, David Raziel as head of the Jerusalem branch, Hanoch Kalai as commander of Haifa and Aharon Haichman as commander of Tel Aviv. On 20 Tammuz, (June 29) the day of Theodor Herzl's death, a ceremony was held in honor of the reorganization of the underground movement. For security purposes this ceremony was held at a construction site in Tel Aviv. Ze'ev Jabotinsky placed Col. Robert Bitker at the head of the Irgun. Bitker had previously served as Betar commissioner in China and had military experience. A few months later, probably due to total incompatibility with the position, Jabotinsky replaced Bitker with Moshe Rosenberg. When the Peel Commission report was published a few months later, the Revisionist camp decided not to accept the commission's recommendations. Moreover, the organizations of Betar, Hatzohar and the Irgun began to increase their efforts to bring Jews to Eretz Israel (the Land of Israel), illegally. This Aliyah was known as the עליית אף על פי "Af Al Pi (Nevertheless) Aliyah". As opposed to this position, the Jewish Agency began acting on behalf of the Zionist interest on the political front, and continued the policy of restraint. From this point onwards the differences between the Haganah and the Irgun were much more obvious.

Заңсыз көші-қон

Жаботинскийдің миллиондаған еуропалық еврейлерді бірден Палестинаға әкелуге шақырған «Эвакуация жоспары» бойынша, Иргун еуропалық еврейлердің Палестинаға заңсыз көшіп келуіне көмектесті. Жаботинский бұл істі «Ұлттық спорт» деп атады. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі көші-қонның ең маңызды бөлігі ревизионисттік лагерь тарапынан жүзеге асырылды, себебі Ишув институттары мен Еврей агенттігі шығынға байланысты және Ұлыбритания болашақта кең ауқымды еврей иммиграциясына рұқсат береді деген сеніммен мұндай әрекеттерден қашқан еді. 1937 жылдың қыркүйегінде Иргун, «Хатзохар» және «Бетар» күштерін біріктіріп, 54 «Бетар» мүшесінен тұратын конвойдың Тантура жағажайына (Хайфа маңында) қонуына көмектесті. Иргун олимдерді, яғни еврей иммигранттарын жасырын түрде жағажайларға жеткізіп, түрлі еврей елді мекендеріне таратып жіберді. Сондай-ақ, Иргун иммиграциялық кәсіпорынды ұйымдастыруға қатысып, кемелерді сүйемелдеу процесін қолға алды. Бұл 1938 жылдың қыркүйегінде Британ Палестинасының жағалауына келген «Драга» кемесімен басталды. Сол жылдың тамызында Ари Жаботинский (Зев Жаботинскийдің ұлы), «Бетар» өкілі және Хиллель Кук, Иргун өкілі арасында иммиграцияны үйлестіру туралы келісім жасалды (бұл «Хаапала» деп те аталады). Бұл келісім 1939 жылдың ақпанында Зеев Жаботинский мен Давид Разиэль қатысқан «Париж конвенциясында» да расталды. Содан кейін «Алия орталығы» құрылды, ол «Хатзохар», «Бетар» және Иргун өкілдерінен тұрды, осылайша Иргун процеске толыққанды қатысушы болды. Кемедегі қиын жағдайлар жоғары деңгейдегі тәртіпті талап етті. Кемедегі адамдар көбінесе командирлер басқаратын топтарға бөлінді. Күнделікті тізімдеме, азық-түлік пен судың (көбінесе өте аз) таратылуынан өзге, Палестинаға келген кездегі жағдай туралы ақпарат беру мақсатында ұйымдастырылған әңгімелер өткізілді. Ең ірі кемелердің бірі – «Закария», онда 2300 жолаушы болды, бұл Палестинадағы еврей халқының шамамен 0,5% құрады. Алғашқы кеме 1937 жылдың 13 сәуірінде, ал соңғысы 1940 жылдың 13 ақпанында келді. Барлығы шамамен 18000 еврей Ревизионисттік ұйымдардың және басқа ревизионистердің жеке бастамаларының көмегімен Палестинаға көшіп келді. Олардың көпшілігі британдықтарға ұсталған жоқ.

According to Jabotinsky's "Evacuation Plan", which called for millions of European Jews to be brought to Palestine at once, the Irgun helped the illegal immigration of European Jews to Palestine. This was named by Jabotinsky the "National Sport". The most significant part of this immigration prior to World War II was carried out by the Revisionist camp, largely because the Yishuv institutions and the Jewish Agency shied away from such actions on grounds of cost and their belief that Britain would in the future allow widespread Jewish immigration. The Irgun joined forces with Hatzohar and Betar in September 1937, when it assisted with the landing of a convoy of 54 Betar members at Tantura Beach (near Haifa.) The Irgun was responsible for discreetly bringing the Olim, or Jewish immigrants, to the beaches, and dispersing them among the various Jewish settlements. The Irgun also began participating in the organisation of the immigration enterprise and undertook the process of accompanying the ships. This began with the ship Draga which arrived at the coast of British Palestine in September 1938. In August of the same year, an agreement was made between Ari Jabotinsky (the son of Ze'ev Jabotinsky), the Betar representative and Hillel Kook, the Irgun representative, to coordinate the immigration (also known as Ha'apala). This agreement was also made in the "Paris Convention" in February 1939, at which Ze'ev Jabotinsky and David Raziel were present. Afterwards, the "Aliyah Center" was founded, made up of representatives of Hatzohar, Betar, and the Irgun, thereby making the Irgun a full participant in the process. The difficult conditions on the ships demanded a high level of discipline. The people on board the ships were often split into units, led by commanders. In addition to having a daily roll call and the distribution of food and water (usually very little of either), organized talks were held to provide information regarding the actual arrival in Palestine. One of the largest ships was the Sakaria, with 2,300 passengers, which equalled about 0.5% of the Jewish population in Palestine. The first vessel arrived on April 13, 1937, and the last on February 13, 1940. All told, about 18,000 Jews immigrated to Palestine with the help of the Revisionist organizations and private initiatives by other Revisionists. Most were not caught by the British.

Қалпына келтірудің аяқталуы

Қоныстарды қорғауды жалғастырған кезде, 1936 жылдың сәуір айында Иргун мүшелері араб ауылдарына шабуылдар жасады, осылайша ұстаным саясатына нүкте қойды. Бұл шабуылдар арабтарды қорқыту мақсатымен жасалды, олардың бейбітшілік пен тыныштыққа ұмтылуына себеп болу үшін. 1938 жылдың наурыз айында Давид Разиел "Кемсер арқылы" деген жер асты газетінде Иргунның жалпы құрылымдық қағидаларын бейнелейтін мақала жазды, онда ол "Белсенді қорғаныс" терминін енгізді: "Хагананың әрекеттері ешқашан толыққанды жеңіске жеткізбейді. Егер соғыстың мақсаты жаудың еркін басып тастау болса – ал оның рухын жоймастан мұны істеу мүмкін емес – онда біз тек қорғаныспен ғана қанағаттанбаймыз. Жаудың қалауынша шабуыл жасауға, қайта ұйымдасып, қайтадан шабуылдауға мүмкіндік беретін және жаудың екінші рет шабуылдау қабілетін жоймауға бағытталған қорғаныс әдісі – пассивті қорғаныс деп аталады, ол құлдырау мен жойылуға әкеледі. Жеңіліске ұшырағысы келмейтін адам шабуылдаудан басқа жолы жоқ. Өзінің бостандығы мен ар-намысын сақтау үшін, емес, басып тастау үшін күресіп жатқан тараптың да бір ғана жолы бар – шабуыл жолы. Жаудың шабуылдау мүмкіндігінен айыру мақсатымен шабуылдау арқылы қорғану – белсенді қорғаныс деп аталады. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңына қарай 250-ден астам араб қаза тапты. Мысалдар: Тель-Авивтегі Кармель мектебіне арабтардың оқ жауғаны, нәтижесінде еврей баласы қаза тапқаннан кейін, Иргун мүшелері Тель-Авивтегі Керем Хатеманим маңындағы араб ауданына шабуыл жасап, бір арабты өлтіріп, екіншісін жарақаттады. 17 тамызда Иргун Тель-Авивтегі Герцль көшесіндегі пойыз торабының жанында күтіп тұрған еврейлерге Жаффа-Иерусалим пойызынан арабтардың оқ атуына жауап берді. Сол күні еврей баласы оқтан жарақаттанған кезде, Иргун мүшелері сол бағыттағы пойызға шабуыл жасап, бір арабты өлтіріп, бесеуін жарақаттады. 1936 жылы Иргун мүшелері шамамен он шабуыл жасады. 1937 жыл бойы Иргун осы тактиканы жалғастырды. 6 наурызда Батыс қабырғасында сенбі күні намаз оқып тұрған яһудиді жергілікті араб атып өлтірді. Бірнеше сағаттан кейін Иргун Иерусалимнің Рехавия ауданындағы арабты атып өлтірді. 29 маусымда арабтардың тобы Иерусалим-Тель-Авив тас жолындағы Egged автобусына шабуыл жасап, бір яһудиді өлтірді. Келесі күні Каркур маңында екі яһуди де қаза тапты. Бірнеше сағаттан кейін Иргун бірнеше операция жүргізді. Лифтадан Иерусалимге келе жатқан араб автобусына шабуыл жасалды. Иерусалимдегі тағы екі жерде арабтар да атылды. Тель-Авивте Кармель көшесіндегі араб кофеханасына қол гранатасы лақтырылып, көптеген клиенттер жарақат алды. Иргун мүшелері Тель-Авивтегі Рейнес көшесінде арабты да жарақаттады. 5 қыркүйекте Иргун Иерусалимнің Ескі қаласында намаздан үйіне қайтып бара жатқан раввиннің өлтірілуіне жауап ретінде Лифтадан шыққан араб автобусына жарылғыш заттарды лақтырып, екі әйел жолаушы мен британдық полиция қызметкерін жарақаттады. Толық тізімді мына жерден табуға болады. Алайда, сол кезде бұл әрекеттер Иргунның қалыптасқан саясатының бөлігі болмаған. Аталған операциялардың барлығы командирдің мақұлдауына ие болған жоқ, ал Жаботинский сол кезде мұндай әрекеттерге қарсы болды. Жаботинский әлі де жер астында жұмыс істемейтін еврей күштерін ашық түрде құруға үміттенді. Алайда, Пил комиссиясының сәтсіздігі және арабтар тарапынан зорлық-зомбылықтың жаңадан басталуы Иргунды ресми саясатын қайта қарастыруға итермеледі.

While continuing to defend settlements, Irgun members began attacks on Arab villages around April 1936, thus ending the policy of restraint. These attacks were intended to instill fear in the Arab side, in order to cause the Arabs to wish for peace and quiet. In March 1938, David Raziel wrote in the underground newspaper "By the Sword" a constitutive article for the Irgun overall, in which he coined the term "Active Defense":
The actions of the Haganah alone will never be a true victory. If the goal of the war is to break the will of the enemy – and this cannot be attained without destroying his spirit – clearly we cannot be satisfied with solely defensive operations Such a method of defense, that allows the enemy to attack at will, to reorganize and attack again and does not intend to remove the enemy's ability to attack a second time – is called passive defense, and ends in downfall and destruction whoever does not wish to be beaten has no choice but to attack. The fighting side, that does not intend to oppress but to save its liberty and honor, he too has only one way available – the way of attack. Defensiveness by way of offensiveness, in order to deprive the enemy the option of attacking, is called active defense. By the end of World War II, more than 250 Arabs had been killed. Examples include:
After an Arab shooting at Carmel school in Tel Aviv, which resulted in the death of a Jewish child, Irgun members attacked an Arab neighborhood near Kerem Hatemanim in Tel Aviv, killing one Arab man and injuring another. On August 17, the Irgun responded to shootings by Arabs from the Jaffa–Jerusalem train towards Jews that were waiting by the train block on Herzl Street in Tel Aviv. The same day, when a Jewish child was injured by the shooting, Irgun members attacked a train on the same route, killing one Arab and injuring five. During 1936, Irgun members carried out approximately ten attacks. Throughout 1937 the Irgun continued this line of operation. On March 6, a Jew at Sabbath prayers at the Western Wall was shot by a local Arab. A few hours later, the Irgun shot at an Arab in the Jerusalem neighborhood of Rechavia. On June 29, a band of Arabs attacked an Egged bus on the Jerusalem – Tel Aviv road, killing one Jew. The following day, two Jews were also killed near Karkur. A few hours later, the Irgun carried out a number of operations. An Arab bus making its way from Lifta was attacked in Jerusalem. In two other locations in Jerusalem, Arabs were shot as well. In Tel Aviv, a hand grenade was thrown at an Arab coffee shop on Carmel St., injuring many of the patrons. Irgun members also injured an Arab on Reines St. in Tel Aviv. On September 5, the Irgun responded to the murder of a rabbi on his way home from prayer in the Old City of Jerusalem by throwing explosives at an Arab bus that had left Lifta, injuring two female passengers and a British police officer. A more complete list can be found here. At that time, however, these acts were not yet a part of a formulated policy of the Irgun. Not all of the aforementioned operations received a commander's approval, and Jabotinsky was not in favor of such actions at the time. Jabotinsky still hoped to establish a Jewish force out in the open that would not have to operate underground. However, the failure, in its eyes, of the Peel Commission and the renewal of violence on the part of the Arabs caused the Irgun to rethink its official policy.

Операциялардың өсуі

1937 жылдың 14 қарашасы Иргун қызметіндегі шешуші кезең болды. Осы күнден бастап Иргун жазалау шараларын күшейтті. Яһудилерге қарсы жасалған шабуылдардың, оның ішінде Кирият Анавим (қазіргі Киббуц Маале Ха-Хамиша) маңында бес кибуц мүшесінің қаза тауып, содан кейін Иргун Иерусалимнің әртүрлі жерлерінде шабуылдар жасап, бес арабты өлтірді. Операциялар Хайфада (арабтар тұратын Вади Ниснас ауданына оқ ату) және Герцлияда да жүргізілді. Бұл күн тыныштық саясатының (Хавлага) аяқталған күні немесе 10 арабтың қазасына әкелген операциялардың "Қара жексенбісі" ретінде танылды. Осы кезде ұйым Жаботинский мен Штаб-пәтердің мақұлдауымен Иргунның іс-қимылдарына қатысты "активті қорғаныс" саясатына көшті, бұл саясатты толыққанды өзгертіп алды. Британдықтар Бетар мен Хацхор мүшелерін Иргунға қатысы бар деген күдікпен тұтқындады. Әскери соттарға "Төтенше жағдай ережелері" бойынша әрекет етуге және тіпті адамдарды өлім жазасына кесуге рұқсат берілді. Осылайша Тель-Авивтің Нахалат Йицхак ауданындағы Бетар батальонының күзетшісі Езекел Альтман командирлерінің білмеуімен араб автобусына оқ атты. Альтман бұған дейін бір күн бұрын Тель-Авив пен Иерусалим тас жолында еврей көліктеріне оқ атуға жауап ретінде әрекет етті. Кейін ол өзін ұстап берді және өлім жазасына кесілді, бірақ жазасы кейін өмір бойына бас бостандығынан айыруға ауыстырылды. Тұтқындалғандарға қарамастан, Иргун мүшелері күресін жалғастырды. Жаботинский осы әрекеттерге моральдық қолдау көрсетті. 1938 жылдың 18 наурызында Моше Розенбергке жазған хатында былай деді: "Оларға: Мен алыстан сіздердің өміріңіз туралы жаңалықтарды асыл қазыналар сияқты жинап, сақтаймын. Сіздердің рухыңызды басып тастамаған кедергілерді де, сіздердің істеріңізді де білемін. Мұндай шәкірттерге ие болғаныма қуаныштымын." Иргун Розенбергтің бұйрығымен мұндай әрекеттерді жалғастырғанмен, олар айтарлықтай қысқартылды. Сонымен қатар, қару ұстаған кез келген адамды өлім жазасына кесу туралы британдықтардың қатерінен қорқып, барлық операциялар сегіз айға тоқтатылды. Алайда, бұл саясатқа қарсылық біртіндеп күшейді. 1938 жылдың сәуірінде алты яһудидің қазасына жауап ретінде Рош Пина бригадасының Бетар мүшелері өз командирлерінің келісімінсіз, тарихшы Ави Шлаим сипаттағандай, жауап беру миссиясына шықты: "1938 жылдың 21 сәуірінде, бірнеше апта жоспарлағаннан кейін, ол және Иргундан (Этцель) екі әріптесі Сафад маңындағы тау жолындағы бұрылыста араб автобусына шабуыл жасады. Олардың қолында граната, мылтық және тапанша болды. Олардың мақсаты автобустың қозғалтқышын жойып, оны жолдан құлатып, барлық жолаушыларды өлтіру еді. Автобус жақындағанда олар оқ атты (Мейлер айтқандай, жоғарыға емес), бірақ Бен Йосеф лақтырған граната жарылмады. Айқайлап, қорқып қалған жолаушыларымен бірге автобус кете берді. Оқиға адам қазасысыз аяқталса да, үшеуі ұсталып, олардың бірі – Шломо Бен Йосеф өлім жазасына кесілді. Доктор Хаим Вейцман және Палестинаның бас раввині Ицхак Халеви Герцог сияқты мекемелер мен адамдардың қысымы мен елдің түкпір-түкпіріндегі демонстрациялар оның жазасын жеңілдетуге көмектеспеді. Кейіннен Шломо Бен Йосефтің иврит тілінде жазылған жазбалары табылды: "Мен өлемін және мүлдем өкінем жоқмын. Неге? Себебі мен еліміз үшін өлемін." Шломо Бен Йосеф. 1938 жылдың 29 маусымында ол өлімге кесілді және Олей Хагардомның тұңғыш өкілі болды. Ол өлімге кесілгеннен кейін Иргун оны құрметтеді және көптеген адамдар оны үлгі етіп қарады. Осыған байланысты және осы уақытқа дейін ұстамдылық саясатын қабылдау туралы Иргун басшылығының ашуына байланысты Жаботинский Розенбергті лауазымынан босатып, оның орнына Менахем Бегинге дейін ең көрнекті Иргун командирі болған Давид Разиелді тағайындады. Жаботинский бір мезгілде Иргунға ұстамдылық саясатын тоқтатуды бұйырды, бұл 1939 жылы араб көтерілісінің аяқталуына дейін қарулы шабуылға әкелді. Осы кезеңде Иргун арабтар мен араб ауылдарына қарсы 40-қа жуық операция жүргізді, мысалы: 1938 жылдың 6 маусымында Иерусалимнің Ескі қаласында еврей әке мен ұлы қаза тауып, Иргун мүшелері жақын маңдағы үйдің шатырынан жарылғыш заттарды лақтырып, екі арабты өлтірді және төртеуін жарақаттады. Иргун бірнеше араб базарларына, негізінен қарулы араб бандиттерінің белсенділік орталықтары ретінде белгіленген жерлерге миналар орнатты. 15 шілдеде Иерусалимдегі араб базарында жарылған жарылғыш заттар он жергілікті арабты өлтірді. Ұқсас жағдайда Хайфадағы араб базарында орнатылған мина 70 арабты өлтірді. Бұл әрекет Британ Парламентінде Палестинадағы жағдайды талқылауға себеп болды. 1939 жылдың 23 ақпанында Колониялар жөніндегі Мемлекеттік хатшысы Малькольм Макдональд британдықтардың мандатты жою және араб құқықтарын сақтайтын мемлекет құру ниетін жариялады. Бұл арабтардың еврейлерге қарсы толқулар мен шабуылдарына әкелді. Иргун төрт күннен кейін араб автобустарына және басқа да нысандарға шабуылдар сериясімен жауап берді. Британдықтар араб толқушыларына қарсы әскери күш қолданды және Палестинадағы араб қауымдастығының көтерілісінің соңғы кезеңінде бұл жағдай ішкі бандиттік соғыстарға ұласты.

14 November 1937 was a watershed in Irgun activity. From that date, the Irgun increased its reprisals. Following an increase in the number of attacks aimed at Jews, including the killing of five kibbutz members near Kiryat Anavim (today kibbutz Ma'ale HaHamisha), the Irgun undertook a series of attacks in various places in Jerusalem, killing five Arabs. Operations were also undertaken in Haifa (shooting at the Arab populated Wadi Nisnas neighborhood) and in Herzliya. The date is known as the day the policy of restraint (Havlagah) ended, or as Black Sunday when operations resulted in the murder of 10 Arabs. This is when the organization fully changed its policy, with the approval of Jabotinsky and Headquarters to the policy of "active defense" in respect of Irgun actions. The British responded with the arrest of Betar and Hatzohar members as suspected members of the Irgun. Military courts were allowed to act under "Time of Emergency Regulations" and even sentence people to death. In this manner Yehezkel Altman, a guard in a Betar battalion in the Nahalat Yizchak neighborhood of Tel Aviv, shot at an Arab bus, without his commanders' knowledge. Altman was acting in response to a shooting at Jewish vehicles on the Tel Aviv–Jerusalem road the day before. He turned himself in later and was sentenced to death, a sentence which was later commuted to a life sentence. Despite the arrests, Irgun members continued fighting. Jabotinsky lent his moral support to these activities. In a letter to Moshe Rosenberg on 18 March 1938 he wrote:
Tell them: from afar I collect and save, as precious treasures, news items about your lives. I know of the obstacles that have not impeded your spirit; and I know of your actions as well. I am overjoyed that I have been blessed with such students. Although the Irgun continued activities such as these, following Rosenberg's orders, they were greatly curtailed. Furthermore, in fear of the British threat of the death sentence for anyone found carrying a weapon, all operations were suspended for eight months. However, opposition to this policy gradually increased. In April, 1938, responding to the killing of six Jews, Betar members from the Rosh Pina Brigade went on a reprisal mission, without the consent of their commander, as described by historian Avi Shlaim:
On 21 April 1938, after several weeks of planning, he and two of his colleagues from the Irgun (Etzel) ambushed an Arab bus at a bend on a mountain road near Safad. They had a hand grenade, a gun and a pistol. Their plan was to destroy the engine so that the bus would fall off the side of the road and all the passengers would be killed. When the bus approached, they fired at it (not in the air, as Mailer has it) but the grenade lobbed by Ben Yosef did not detonate. The bus with its screaming and terrified passengers drove on. Although the incident ended without casualties, the three were caught, and one of them – Shlomo Ben Yosef was sentenced to death. Demonstrations around the country, as well as pressure from institutions and people such as Dr. Chaim Weizmann and the Chief Rabbi of Mandatory Palestine, Yitzhak HaLevi Herzog did not reduce his sentence. In Shlomo Ben Yosef's writings in Hebrew were later found:
I am going to die and I am not sorry at all. Why? Because I am going to die for our country. Shlomo Ben Yosef. On 29 June 1938 he was executed, and was the first of the Olei Hagardom. The Irgun revered him after his death and many regarded him as an example. In light of this, and due to the anger of the Irgun leadership over the decision to adopt a policy of restraint until that point, Jabotinsky relieved Rosenberg of his post and replaced him with David Raziel, who proved to be the most prominent Irgun commander until Menachem Begin. Jabotinsky simultaneously instructed the Irgun to end its policy of restraint, leading to armed offensive operations until the end of the Arab Revolt in 1939. In this time, the Irgun mounted about 40 operations against Arabs and Arab villages, for instance:
After a Jewish father and son were killed in the Old City of Jerusalem, on June 6, 1938, Irgun members threw explosives from the roof of a nearby house, killing two Arabs and injuring four. The Irgun planted land mines in a number of Arab markets, primarily in places identified by the Irgun as activity centers of armed Arab gangs. Explosives detonated in the Arab souk in Jerusalem on July 15, killed ten local Arabs. In similar circumstances, 70 Arabs were killed by a land mine planted in the Arab souk in Haifa. This action led the British Parliament to discuss the disturbances in Palestine. On 23 February 1939 the Secretary of State for the Colonies, Malcolm MacDonald revealed the British intention to cancel the mandate and establish a state that would preserve Arab rights. This caused a wave of riots and attacks by Arabs against Jews. The Irgun responded four days later with a series of attacks on Arab buses and other sites. The British used military force against the Arab rioters and in the latter stages of the revolt by the Arab community in Palestine, it deteriorated into a series of internal gang wars.

Сол кезең ішінде

Сонымен қатар, Иргун Еуропаға да бекінді. Иргун Палестинаға көшіп келуді ұйымдастыруға қатысқан жер асты ұяшықтарын құрды. Бұл ұяшықтар негізінен Бетар мүшелерінен тұрды, ал олардың басты қызметі Палестинаға эмиграцияға дайындық үшін әскери оқу болды. Польша билігімен орнатылған байланыстар нәтижесінде, Иргун командирлерін поляк офицерлері партизандық соғыс, тактика және миналар қою сияқты кеңейтілген әскери мәселелер бойынша оқытқан курстар ашылды. Авраам (Яир) Стерн Еуропадағы ұяшықтарды ұйымдастырушылардың бірі ретінде көзге түсті. 1937 жылы Польша билігі жер асты қозғалысына үлкен көлемде қару-жарақ жеткізуді бастады. Иргун белсенділерінің мәліметінше, Польша 1939 жылдың жазына дейін ұйымға 25 000 мылтықтан астам, сондай-ақ қосымша материалдар мен қару-жарақпен қамтамасыз етті. Варшавадағы Иргун қоймаларында 5 000 мылтық және 1 000 пулемет болды. Польшаның оқытуы мен қолдауы ұйымға 30 000-40 000 адамды жұмылдыруға мүмкіндік берді. Иргунның тағы бір саласы – болашақтағы тәуелсіздік соғысында Әуе күшінде қызмет ету үшін Лодтағы ұшу мектебінде ұшқыштарды даярлау болды. 1938 жылдың соңына қарай Иргун мен Хагана идеологияларын жақындастыруға қатысты үлкен прогресс байқалды. Көптеген адамдар жер бөлінеді және еврей мемлекеті жақын арада құрылады деген сенімдерінен бас тартты. Хагана «пум» деп аталатын арнайы операциялар бөлімін құрды (осылай айтылады), ол арабтардың зорлық-зомбылығына жауап ретінде жазалау шабуылдарын жүргізді. Бұл операциялар 1939 жылға дейін жалғасты. Бұдан бөлек, Ишувтағы заңсыз көші-қонға қарсылық күрт азайды, және Хагана Иргун бұрынғыдай, жалға алынған кемелер арқылы еврейлерді Палестинаға тасымалдауды бастады.

Британдықтарға қарсы алғашқы операциялар

1939 жылғы Макдональд ақ кітабының жариялануы еврейлер мен арабтар арасындағы теңдікке негізделген шешімге бағытталған жаңа ережелерді әкелді. Алайда, кейбір яһудилер бұл кітаптың Палестинадағы яһуди қауымының одан әрі дамуына кері әсер етеді деп санады. Олардың арасында ең маңыздысы – жерді яһудилерге сатуға тыйым салу және яһудилердің көшіп келу квотасын шектеу болды. Бүкіл Ишув ақ кітаптың мазмұнына наразылық білдірді. Оны "Қиянаткерлік қағазы" деп атап, Палестинада еврей мемлекетін құруға бөгет жасайды деп санай отырып, оған қарсы наразылық акциялары ұйымдастырылды. Ханок Калайдың уақытша басшылығымен Иргун электрмен жабдықтау нысандары, радио және телефон желілері сияқты стратегиялық маңызы бар инфрақұрылымдарды саботаждауды бастады. Сонымен қатар, өз қызметі мен мақсаттарын жария етті. Бұл туралы көше жарнамаларында, газеттерде, сондай-ақ "Коль Цион ХаЛохемет" жер асты радиостанциясында хабарланды. 1939 жылдың 26 тамызында Иргун Палестина полициясының еврей бөлімінің басшысы, Авраам Стернді ұстауға қатысқан британдық полиция офицері Ральф Кернсті өлтірді. Иргун оны өз мүшелерін азаптаумен айыптады. Кернс пен Рональд Баркер, тағы бір британдық полиция офицері, Иргун орнатқан қашықтан басқарылатын минаның салдарынан қаза тапты. Британдықтар Иргунға қарсы күшін арттырды. Осының нәтижесінде 31 тамызда британдық полиция Иргун штаб-пәтерінде бас қосып отырған мүшелерді тұтқындады. Келесі күні, 1939 жылдың 1 қыркүйегінде Екінші дүниежүзілік соғыс басталды.

Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде

Соғыс басталғаннан кейін Зеев Жаботинский және Жаңа сионистік ұйым Ұлыбритания мен Францияны қолдауын білдірді. 1939 жылдың қыркүйек айының ортасында Разиел Црифин қамауынан басқа жерге ауыстырылды. Бұл, басқа оқиғалармен қатар, Иргунды «ивриттердің әлемдегі ең үлкен жауы – неміс нацизмімен» күресу үшін Ұлыбританияның күш-жігеріне кедергі келтірмеу мақсатында британдықтарға қарсы қызметін тоқтату туралы жариялауға итермеледі. Бұл хабарлама соғыстан кейін еврей мемлекетінің «азат етілген отанның тарихи шекараларында» құрылатынына деген үмітпен аяқталды. Осы мәлімдемеден кейін Разиел және Иргун жетекшілерімен бірге Иргун, Бетар және Хацор мүшелері біртіндеп қамаудан босатылды. Иргун британдық армияға және еврей бригадасына қосылу мүмкіндігін жоққа шығармады. Иргун мүшелері түрлі британдық бөлімдерге қатысты. Иргун мүшелері сондай-ақ Румыния, Болгария, Марокко және Тунис елдерінде британдық күштерге барлау жөнінде көмектесті. Иргун жасағы Сирия мен Ливанда да жұмыс істеді. Кейіннен Дэвид Разиел осы операциялардың бірінде қаза тапты. Холокост кезінде Бетар мүшелері оккупацияланған Еуропада нацистерге қарсы көптеген рет көтеріліс жасады. Бұл көтерілістердің ең ірісі Варшава геттосының көтерілісі болды, онда Бетар мен Хацор құрған және «Żydowski Związek Wojskowy» (ЖЗВ) (Еврей әскери одағы) деп аталған қарулы жер асты ұйымы шайқасты. Саяси тамырларына қарамастан, ЖЗВ саяси көзқарасына қарамастан мүшелерді қабылдады және соғысқа дейін Польша армиясының өкілдерімен байланыс орнатқан болатын. Мақсаттар мен стратегиядағы келіспеушіліктерге байланысты ЖЗВ «Żydowska Organizacja Bojowa» геттолық жауынгерлерімен біртұтас майдан құра алмады және Пауль Френкильдің әскери және Давид Вдовинскийдің саяси басшылығымен тәуелсіз күресті. Бетар мүшелері британдық әскерге қатысып, британдық қаруды Иргунға контрабандалық жолмен жеткізген жағдайлар болды. 1939 жылдан бастап АҚШ-тағы Иргун делегациясы одақтас күштермен бірге соғысу үшін еврей босқындары мен Палестинадан келген еврейлерден құралған еврей армиясын құру үшін жұмыс істеді. 1943 жылдың шілдесінде «Еуропадағы еврей халқын құтқару жөніндегі төтенше комитет» құрылды және соғыстың соңына дейін Еуропадағы еврейлерді нацистерден құтқару және еврей мемлекетіне қоғамдық қолдау жинау үшін жұмыс істеді. Алайда, АҚШ президенті Франклин Рузвельт 1944 жылдың қаңтарында ғана Соғыс босқындары кеңесін құрды, ол еуропалық еврейлерді құтқаруда белгілі бір табысқа жетті.

Following the outbreak of war, Ze'ev Jabotinsky and the New Zionist Organization voiced their support for Britain and France. In mid September 1939 Raziel was moved from his place of detention in Tzrifin. This, among other events, encouraged the Irgun to announce a cessation of its activities against the British so as not to hinder Britain's effort to fight "the Hebrew's greatest enemy in the world – German Nazism". This announcement ended with the hope that after the war a Hebrew state would be founded "within the historical borders of the liberated homeland". After this announcement Irgun, Betar and Hatzohar members, including Raziel and the Irgun leadership, were gradually released from detention. The Irgun did not rule out joining the British army and the Jewish Brigade. Irgun members did enlist in various British units. Irgun members also assisted British forces with intelligence in Romania, Bulgaria, Morocco and Tunisia. An Irgun unit also operated in Syria and Lebanon. David Raziel later died during one of these operations. During the Holocaust, Betar members revolted numerous times against the Nazis in occupied Europe. The largest of these revolts was the Warsaw Ghetto Uprising, in which an armed underground organization fought, formed by Betar and Hatzoar and known as the Żydowski Związek Wojskowy (ŻZW) (Jewish Military Union). Despite its political origins, the ŻZW accepted members without regard to political affiliation, and had contacts established before the war with elements of the Polish military. Because of differences over objectives and strategy, the ŻZW was unable to form a common front with the mainstream ghetto fighters of the Żydowska Organizacja Bojowa, and fought independently under the military leadership of Paweł Frenkiel and the political leadership of Dawid Wdowiński. There were instances of Betar members enlisted in the British military smuggling British weapons to the Irgun. From 1939 onwards, an Irgun delegation in the United States worked for the creation of a Jewish army made up of Jewish refugees and Jews from Palestine, to fight alongside the Allied Forces. In July 1943 the "Emergency Committee to Save the Jewish People in Europe" was formed, and worked until the end of the war to rescue the Jews of Europe from the Nazis and to garner public support for a Jewish state. However, it was not until January 1944 that US President Franklin Roosevelt established the War Refugee Board, which achieved some success in saving European Jews.

Екінші бөлік

Осы кезеңде британдықтар Ақ кітаптың ережелерін орындауды жалғастырды, оған жерді сатуға тыйым салу, еврей иммиграциясын шектеу және заңсыз иммиграцияға қарсы күшті бақылау шаралары кірді. Британдықтардың жерді сатуға (ешкімге де) тыйым салуының бір себебі – Осман империясынан кейінгі жер тіркелімінің шатастығы болды, сатылатын жердің нақты иесін анықтау қиын еді. Бұл жағдай Иргун қатарында үлкен көңілсіздік пен алаңдаушылық тудырды, оның ортасында Жаңа сионистік ұйымның басшылығымен, Давид Разиелмен және Иргун штабымен келіспеушіліктер болды. 1939 жылдың 18 маусымында Авраам (Яир) Стерн және басқа да басшылар түрмеден босатылды, соның нәтижесінде олардың арасында, Иргун мен Хацохар басшылығы арасында жарылыс болды. Дау-дамайлар жер асты қозғалысының ашық саяси басшылыққа бағынуы және британдықтарға қарсы күресу мәселелеріне байланысты туды. Разиел түрмеден шыққаннан кейін штабтан кетті. Оның ашуына орай, Иргунның жоғары лауазымды мүшелері тәуелсіз операциялар жүргізді, тіпті кейбір командирлер Разиелдің адалдығына күмән келтірді. Оның орнына Стерн басшылыққа сайланды. Бұрын Стерн Жаботинскийдің қалауына қарсы, оның білмеуімен Польшада Иргунның құпия ұяларын құрған болатын. Сонымен қатар, Стерн Иргунды Жаңа сионистік ұйымның билігінен шығаруды жақтады, оның басшылығы Разиелді Иргунның басшылығына қайта оралуға шақырды. Ол ақыры келісті. Жаботинский Разиел мен Стернге хат жазып, оларды Иргунның барлық бөлімдеріне таратты:

«Сіздерден өтінемін: біздің бірлігімізге ешнәрсе кедергі келтірмесін. Мен сенетін комиссарды (Разиелді) тыңдаңыз және маған уәде беріңіздер, сіздер мен Бетар, менің өмірімдегі ең үлкен жетістігім, мықты және біріккен болып қаласыз және соғыста жеңіске жету үмітімен ескі маккабейлік арманымызды іске асыруға мүмкіндік бересіздер.»

Стернге Разиелді қайта тағайындағаннан кейін оған мойынсұну туралы жеделхат жіберілді. Алайда, бұл оқиғалар ұйымның бөлінуіне кедергі жасамады. Мүшелер арасында күдік пен сенімсіздік кең етек алды. 1940 жылдың 17 шілдесінде Иргуннан жаңа ұйым құрылды, ол бастапқыда «Израильдегі Ұлттық Әскери Ұйым» (Израиль жеріндегі Ұлттық Әскери Ұйымға қарама-қарсы) деп аталды, кейін «Лехи» деп өзгертілді, бұл «Израиль бостандығы үшін күрескендер» (לח"י – לוחמי חירות ישראל) деген аббревиатура. 1940 жылдың 4 тамызында Жаботинский Нью-Йоркте қайтыс болды, бірақ бұл Лехидің бөлінуіне кедергі болмады. Жаботинскийдің қайтысынан кейін Иргун мен Жаңа сионистік ұйым арасында байланыс орнады. Бұл байланыс 1944 жылға дейін сақталды, сонда Иргун британдықтарға қарсы көтеріліс жариялады. Иргун мен жаңа құрылған ұйымның басты айырмашылығы – Германияға қарсы соғысына қарамастан, Палестинада британдықтармен күресу ниеті болды. Кейіннен, Иргунның басшылық принциптеріне қайшы келетін қосымша операциялық және идеологиялық айырмашылықтар пайда болды. Мысалы, Иргуннан айырмашылығы, Лехи жергілікті арабтармен халық алмасуды қолдады.

Жер астындағы жер аударылу

1944 жылдың қазан айында британдықтар жүздеген тұтқынға алынған Иргун және Лехи мүшелерін Африкадағы ұстау лагерьлеріне күштеп шығара бастады. 19 қазанда Латруннан 251 тұтқын 13 ұшақпен Эритреядағы Асмара қаласындағы лагерьге жеткізілді. Тағы да он бір рейс жасалды. Ұстауда болған кезеңде тұтқындар жиі көтеріліс ұйымдастырып, аштық жариялады. 1948 жылдың шілдесіне дейін, жер аударылғандар Израильге қайтарылғанға дейін, көптеген қашу әрекеттері жасалды. Лагерден сәтті қашып шыққандар көп болғанымен, тоғыз адам ғана елге қайта оралды. Олардың ішінде Яков Меридордың жетістігі ерекше көзге түсті – ол 1948 жылдың сәуір айында Еуропаға жеткенше тоғыз рет қашып шықты. Осы қиындықтар туралы ол "Еркіндікке жол ұзақ: Бір жер аударылғанның естеліктері" атты кітабында жазды.

Аңшылық маусымы

1944 жылы 6 қарашада Каирдегі британдық вице-резидент министр Лорд Мойн, Лехи ұйымының мүшелері Елияху Хаким мен Елияху Бет Цури қолдарынан қаза тапты. Бұл оқиға Ишувта британдық режимнің оларға қарсы астыртын ұйымдардың зорлық әрекеттеріне қатысты реакциясынан үлкен алаңдаушылық тудырды. Сондықтан еврей агенттігі «Аң аулау маусымы» деп белгіленген (француз тілінен «la saison de chasse») операцияны бастау туралы шешім қабылдады. 1945 жылы мамыр айында «Иргун» мұнай құбырларын, телефон желілерін және теміржол көпірлерін бүлдірген кезде Лехимен ынтымақтастығын қайта жаңартып, өзін қалпына келтіргенін көрсетті. Барлығы 1000-нан астам «Иргун» және Лехи мүшесі тұтқындалып, британдық лагерьлерге жабылды. Ақырында «Аң аулау маусымы» тоқтады, тіпті Хаганамен ынтымақтастыққа қатысты әңгімелер де болды, бұл еврей қарсылық қозғалысының құрылуына әкелді.

Яһудилік қарсылық қозғалысы

1945 жылдың шілде айының соңында Ұлыбританияда Лейбористік партия билікке сайланды. Ешув басшылығы бұл британдықтардың антисионистік саясатын өзгертеді деп үміттенді. Алайда, бұл үміттер үкімет еврей иммиграциясын шектеген кезде тез арада күңкіреп қалды, бұл Палестинаның (Иордан өзенінің батысындағы жер) халқының жалпы санының үштен бір бөлігінен аспауы тиіс еді. Бұл, тұтқындаулардың күшеюімен және жер астындағы мүшелерді, сондай-ақ заңсыз көші-қон ұйымдастырушыларын қуумен бірге, еврей қарсылық қозғалысының құрылуына әкелді. Бұл ұйым Иргун, Лехи және Хагананың британдықтарға қарсы қарулы қарсылығын біріктірді. Он ай бойы Иргун мен Лехи ынтымақтасып, он тоғыз шабуыл және қорғаныс операциясын жүргізді. Хагана мен Палмак мұндай он операцияны жүзеге асырды. Хагана сонымен қатар 13 000 заңсыз көшіп келгендерді орналастыруға көмектесті. Жер асты қозғалыстары мен британдықтар арасындағы шиеленіс операциялардың көбеюімен артты. 1946 жылдың 23 сәуірінде Иргунның Рамат-Гандағы Тегарт бекінісінен қару алу операциясы полициямен атысқа ұласты, нәтижесінде араб полицейі мен екі Иргун жауынгері қаза тапты, оның бірі серіктерін құтқару үшін жарылғыш құрылғыға секірді. Үшінші жауынгер Дов Грунер жараланып, тұтқынға алынды. Ол сотқа тартылып, кешірім сұрауға қол қоюдан бас тартқандықтан, асылып өлім жазасына кесілді. 1946 жылы британдықтардың Ишувпен қарым-қатынасы нашарлап, 29 маусымдағы «Агата» операциясына әкелді. Билік бірден 100 мың еврейге Палестинаға кіруге рұқсат беру туралы ағылшын-американдық тергеу комиссиясының ұсынысын қабылдамады. Еврей агенттігін еврей қарсылық қозғалысымен байланыстыратын құжаттар табылып, Иргуннан 22 шілдеде Король Давид қонақ үйін бомбалау жоспарларын жеделдетуді сұрады. Бұл қонақ үйде британдық хатшылық, әскери басқару және полицияның қылмыстық тергеу бөлімінің бөлімшесі орналасқан еді. Кейіннен Иргун ескерту жібергенін, бірақ ол назарға алынбағанын мәлімдеді. Палестиналық және АҚШ дереккөздері Иргун бомбалаудан бұрын қонақ үйден азаматтарды эвакуациялау туралы көптеген ескертулер жасағанын растайды. 350 кг салмақты бомба қонақ үйдің жертөлесіне орнатылып, оның үлкен бөлігінің құлауына себеп болған шабуылда 91 адам қаза тапты. Олардың тек 13-і ғана британдық сарбаз болды.

Towards the end of July 1945 the Labour party in Britain was elected to power. The Yishuv leadership had high hopes that this would change the anti Zionist policy that the British maintained at the time. However, these hopes were quickly dashed when the government limited Jewish immigration, with the intention that the population of Mandatory Palestine (the land west of the Jordan River) would not be more than one third of the total. This, along with the stepping up of arrests and their pursuit of underground members and illegal immigration organizers led to the formation of the Jewish Resistance Movement. This body consolidated the armed resistance to the British of the Irgun, Lehi, and Haganah. For ten months the Irgun and the Lehi cooperated and they carried out nineteen attacks and defense operations. The Haganah and Palmach carried out ten such operations. The Haganah also assisted in landing 13,000 illegal immigrants. Tension between the underground movements and the British increased with the increase in operations. On April 23, 1946, an operation undertaken by the Irgun to gain weapons from the Tegart fort at Ramat Gan resulted in a firefight with the police in which an Arab constable and two Irgun fighters were killed, including one who jumped on an explosive device to save his comrades. A third fighter, Dov Gruner, was wounded and captured. He stood trial and was sentenced to be death by hanging, refusing to sign a pardon request. In 1946, British relations with the Yishuv worsened, building up to Operation Agatha of June 29. The authorities ignored the Anglo American Committee of Inquiry's recommendation to allow 100,000 Jews into Palestine at once. As a result of the discovery of documents tying the Jewish Agency to the Jewish Resistance Movement, the Irgun was asked to speed up the plans for the King David Hotel bombing of July 22. The hotel was where the documents were located, the base for the British Secretariat, the military command and a branch of the Criminal Investigation Division of the police. The Irgun later claimed to have sent a warning that was ignored. Palestinian and U. S. sources confirm that the Irgun issued numerous warnings for civilians to evacuate the hotel prior to the bombing. 91 people were killed in the attack where a 350 kg bomb was placed in the basement of the hotel and caused a large section of it to collapse. Only 13 were British soldiers.

Британдықтарға қарсы күрестің жалғасуы

Король Дэвид қонақ үйін бомбалау және Еврей агенттігі мен басқа да Ишув басшыларын Агата операциясының бөлігі ретінде тұтқындау Хагананың британдықтарға қарсы қарулы әрекетін тоқтатуға себеп болды. Еврей агенттігі мен Ишув басшылары түрмеден босатылды. Сол кезден бастап британдық мандат аяқталғанға дейін қарсылық қозғалысын Иргун мен Лехи басқарды. 1946 жылдың қыркүйек айының басында Иргун азаматтық құрылыстарға, теміржолдарға, байланыс желілері мен көпірлерге шабуылдарын жаңартты. Бір оқиға – Иерусалимдегі теміржол станциясына жасалған шабуыл, онда Мейр Файнштейн тұтқындалды, кейін жазасын күтіп өзін-өзі өлтірді. Иргунның пікірінше, мұндай қарулы шабуылдар заңды болды, себебі пойыздар негізінен британдықтардың күштерін қайта орналастыру үшін пайдаланылды. Иргун үш тілде қауіпті пойызды пайдаланбау туралы хабарламалар таратты. Бір кезде британдықтар түнгі пойыз қозғалысын тоқтатты. Иргун сондай-ақ, жасырын, электрондық детонатормен жарылатын жол бойындағы миналарды қолданып, әскери және полиция машиналарына шабуылдар жасады, оларды оператор көлік өткен кезде жақыннан жарылғыза алатын. Олар әскери базалар мен полиция бөлімшелеріне қарулы шабуылдар жасады (көбінесе британдық сарбаздар кейпінде), әскери және полиция нысандары мен бекеттерге бомбалау, оқ жаудыру және минометтен оқ ату шабуылдарын жүргізді, сондай-ақ еврей қарсылық қозғалысының күйреуінен кейін Хагана қаржыландыруына қол жеткізе алмағандықтан, қаражат алу үшін банктерді тонады. Тұтқынды сауаттандырғаннан кейін, Иргун мүшелері британдық офицерлерді ұрлап, көпшілік алдында ұрып-сапалады. "Сапалау түні" деп аталған бұл операция британдықтардың жазалау шараларын тоқтатты. Британдықтар бұл әрекеттерді қаулылы түрде қарастырып, Палестинадағы көптеген британдық отбасыларды әскери базаларға көшірді, ал кейбіреулері өз үйлеріне қайтты. 1947 жылдың 14 ақпанында Эрнест Бевин еврейлер мен арабтардың британдықтар ұсынған жер мәселесі бойынша келісе алмайтынын, сондықтан мәселені соңғы шешім үшін Біріккен Ұлттар Ұйымына (БҰҰ) беру қажеттігін мәлімдеді. Ишув бұл мәселені БҰҰ-ға беруді британдықтардың БҰҰ тергеу комиссиясы құрылып, оның ұсыныстары талқыланғанша уақытты кешіктіру әрекеті деп есептеді, ал осы уақытта Ишув әлсіреп қалуы мүмкін. Иммиграция қоры еврей босқындарын әкелетін кемелердің санын арттырды. Британдықтар еврей иммиграциясын шектеу саясатын қатаң түрде сақтады және заңсыз иммигранттар Кипрдегі қамауда ұстау лагерьлеріне орналастырылды, бұл еврей қауымының мандат үкіметіне деген ашуын күшейтті. Иргун қызметін жандандырып, 19 ақпаннан 3 наурызға дейін 18 британдық әскери лагерьге, конвой маршруттарына, көліктерге және басқа да нысандарға шабуылдар жасады. Бұл шабуылдардың ең ірісі – Иерусалимдегі Голдсмит үйінде орналасқан британдық офицерлер клубына жасалған бомбалық шабуыл, ол қатаң күзетілген қауіпсіздік аймағында орналасқан. Автоматтан оқ жаудырып, жүк көлігімен қауіпсіздік аймағына енген Иргун шабуыл тобы ғимаратқа жарылғыш заттар лақтырды. Оның ішінде екі офицер бар 13 адам қаза тапты. – сондай-ақ қашып кетті. Ұсталған бес шабуылшының арасында үш – Авшалом Хавив, Меир Накар және Яков Вайс өлім жазасына кесілді.

The King David Hotel bombing and the arrest of Jewish Agency and other Yishuv leaders as part of Operation Agatha caused the Haganah to cease their armed activity against the British. Yishuv and Jewish Agency leaders were released from prison. From then until the end of the British mandate, resistance activities were led by the Irgun and Lehi. In early September 1946 the Irgun renewed its attacks against civil structures, railroads, communication lines and bridges. One operation was the attack on the train station in Jerusalem, in which Meir Feinstein was arrested and later committed suicide awaiting execution. According to the Irgun these sort of armed attacks were legitimate, since the trains primarily served the British, for redeployment of their forces. The Irgun also publicized leaflets, in three languages, not to use specific trains in danger of being attacked. For a while, the British stopped train traffic at night. The Irgun also carried out repeated attacks against military and police traffic using disguised, electronically detonated roadside mines which could be detonated by an operator hiding nearby as a vehicle passed, carried out arms raids against military bases and police stations (often disguised as British soldiers), launched bombing, shooting, and mortar attacks against military and police installations and checkpoints, and robbed banks to gain funds as a result of losing access to Haganah funding following the collapse of the Jewish Resistance Movement. and after the detainee was whipped, Irgun members kidnapped British officers and beat them in public. The operation, known as the "Night of the Beatings" brought an end to British punitive beatings. The British, taking these acts seriously, moved many British families in Palestine into the confines of military bases, and some moved home. On February 14, 1947, Ernest Bevin announced that the Jews and Arabs would not be able to agree on any British proposed solution for the land, and therefore the issue must be brought to the United Nations (UN) for a final decision. The Yishuv thought of the idea to transfer the issue to the UN as a British attempt to achieve delay while a UN inquiry commission would be established, and its ideas discussed, and all the while the Yishuv would weaken. Foundation for Immigration B increased the number of ships bringing in Jewish refugees. The British still strictly enforced the policy of limited Jewish immigration and illegal immigrants were placed in detention camps in Cyprus, which increased the anger of the Jewish community towards the mandate government. The Irgun stepped up its activity and from February 19 until March 3 it attacked 18 British military camps, convoy routes, vehicles, and other facilities. The most notable of these attacks was the bombing of a British officer's club located in Goldsmith House in Jerusalem, which was in a heavily guarded security zone. Covered by machine gun fire, an Irgun assault team in a truck penetrated the security zone and lobbed explosives into the building. Thirteen people, including two officers, were killed. – also escaped. Of the five attackers who were caught, three of them – Avshalom Haviv, Meir Nakar, and Yaakov Weiss, were sentenced to death.

Сержанттар ісі

Үшеуі үшін өлім жазасы бекітілгеннен кейін, Иргун оларды құтқару үшін Нетания көшелерінде британдық сержанттар Клиффорд Мартин мен Мервин Пейсті кепілге алып, құтқаруға тырысты. Британдық күштері аймақты қоршап, екеуін іздеді, бірақ таба алмады. 1947 жылдың 29 шілдесінде түстен кейін Меир Накар, Авшалом Хавив және Яков Вайс өлім жазасына кесілді. Шамамен он үш сағаттан кейін Иргун кепілдерді жазалау мақсатында асып тастады, ал олардың денелері жарылғыш заттармен толтырылып, кейін Нетанияның оңтүстігіндегі орманды аймақта ағаштарға ілінді. Бұл оқиға Ұлыбританияда үлкен наразылық тудырды және Палестинадағы еврей басшылары тарапынан да айыпталып, сотталды. Бұл эпизод британдықтардың мандатты тоқтату және Палестинадан кету туралы шешіміне зор ықпал еткені айтылады. БҰҰ-ның Палестина жөніндегі арнайы комитеті (UNSCOP) де осы және басқа да оқиғаларға әсер етті. Сонымен қатар, тағы бір оқиға да қалыптасып келе жатты – 1947 жылғы "Экзодус" кемесінің оқиғасы. Бортындағы 4500 Холокосттан аман қалғандарға Палестинаға кіруге рұқсат берілмеді. UNSCOP бұл оқиғаны да қарастырды. Оның кейбір мүшелері тіпті Хайфа портында болды, онда болашақ иммигранттар кемеден күшпен шығарылды (кейіннен кемедегі жолаушылардың бірі IED орнатқандығы анықталды) және депортациялық кемелерге тиеліп, кейіннен бұл күшті көрініс еврей иммиграциясы және Палестина мәселесін жедел шешу үшін оларға қысым жасауға көмектесті деп мәлімдеді. Екі аптадан кейін, Парламент Палестинадағы оқиғалар бойынша арнайы отырыс өткізіп, әскерлерін мүмкіндігінше тезірек шығару керектігі туралы шешім қабылдады.

1948 жылғы Палестина соғысы

UNSCOP-тың қорытындысы британдық мандатты тоқтату туралы бірауыздан шешім қабылдады, ал мандаттық Палестинаны (Иордан өзенінің батысындағы жерді) еврей мемлекеті мен араб мемлекеті арасында бөлу туралы көпшілік дауыспен шешім қабылданды. БҰҰ комитеттің ұсыныстарын қарастыру барысында Иргун кез келген шабуыл жасаудан аулақ болды, БҰҰ-ның еврей мемлекеті идеясына кері әсер тигізбеу үшін. 29 қарашада БҰҰ Бас Ассамблеясы мандатты тоқтатуға және осы жерде екі мемлекет құруға дауыс берді. Сол күні Иргун мен Лехи британдықтарға қарсы шабуылдарын жаңартты. Келесі күні жергілікті арабтар еврей қауымына шабуыл жасады, осылайша 1948 жылғы Палестина соғысының бірінші кезеңі басталды. Яһудилерге қарсы алғашқы шабуылдар Иерусалимдегі яһудилер маңындағы аудандарда, Яффада және оның айналасында, Бат-Ямда, Холонда және Тель-Авивтегі Ха'Тиква маңындағы аудандарда болды. 1947 жылдың күзінде Иргунның шамамен 4000 мүшесі болды. Ұйымның сол кездегі мақсаты – болашақ еврей мемлекеті үшін Иордан өзені мен Жерорта теңізі арасындағы жерді басып алу және араб күштерінің еврей қауымын қуып шығуына жол бермеу еді. Иргун ашық ұйымға айналып, Рамат-Ган мен Петах-Тиквада әскери базалар құрды. Ол ашық түрде жұмысқа орналаса бастады, осылайша көлемі айтарлықтай өсті. Соғыс кезінде Иргун арабтардың шабуылына қарсы Лехи мен Хаганамен бірге майданда соғысты. Бастапқыда Хагана қорғаныс саясатын ұстады, бірақ 35-ші конвой оқиғасынан кейін ол өзінің шектеу саясатын мүлдем тастады: «Адамдарды ажырату енді мүмкін емес, өйткені қазір бұл соғыс, тіпті кінәсіздер де жазасыз қалмайды». Иргун да Дэвид Разиелдің басшылығымен болғандай, жазалау миссияларын жүзеге асыра бастады. Алайда, сонымен бірге, арабтарды қаруларын тастауға және атысты тоқтатуға шақыратын хабарландырулар жариялады: Ұлттық әскери ұйым сіздерді ескертті, егер еврей азаматтарына қастандықпен шабуылдар жалғаса берсе, оның сарбаздары сіздің қызмет орталықтарыңызға еніп, сізді қинайды. Сендер ескертуді елемедіңдер. Сіздер бауырларымызға зиян келтіріп, оларды қатыгездікпен өлтіруді жалғастырасыздар. Сондықтан Ұлттық әскери ұйымның сарбаздары, біз ескерткендей, шабуылға шығады. Алайда, тіпті осы шатастырған заманда, арабтар мен еврейлердің қаны ағылшын құлшыныстарына төгіліп жатқанда, біз сіздерді шабуылдарды тоқтатып, арамызда бейбітшілік орнатуға шақырамыз. Біз сіздермен соғыс жасағымыз келмейді. Біз сіздердің де бізбен соғысуды қаламайтыныңызға сенімдіміз. Иргун Хайфаның маңындағы Тира, орталықтағы Ехудия ('Абасия) және Иерусалимдегі Шуафат араб ауылдарына шабуыл жасады. Иргун сонымен қатар Хайфадағы Уди Рушмия және Яффадағы Әбу Кабир аудандарына шабуыл жасады. 29 желтоқсанда Иргун бөлімдері Яффа жағалауына қайықпен келді, ал келесі күні Хайфа мұнай өңдеу зауытында жұмыс күтіп тұрған араб жігіттерінің тобына жылдам жүретін Иргун машинасынан бомба лақтырылды, нәтижесінде жеті араб қаза тауып, ондаған адам жарақат алды. Кейбір араб жұмысшылары соған жауап ретінде сол аймақтағы яһудилерге шабуыл жасап, 41 адамды өлтірді. Бұл Балад әл-Шейхте Хагананың жауабын туғызды, нәтижесінде 60 бейбіт адам қаза тапты. Иргунның мақсаты – еврейлер мекендейтін аймақтардан арабтар мекендейтін аймақтарға шабуылдарды көшіру еді. 1948 жылы 1 қаңтарда Иргун тағы да Яффаға шабуыл жасады, оның адамдары британдық киім киіп жүрді; айдың соңында ол көптеген араб жауынгерлерінің базасы Бейт Набалаға шабуыл жасады. 1948 жылы 5 қаңтарда Иргун Яффаның Османдықтар салған қала үйінің жанында жүк көлігі бомбасын жарытып, 14 адамды өлтіріп, 19 адамды жарақаттады. Екі күннен кейін Иерусалимде Иргун мүшелері ұрланған полиция көлігіндегі баррельді бомбаны Яффа қақпасының жанында автобусты күтіп тұрған көпшілікке лақтырып, он алтыға жуық адамды өлтірді. Одан кейін болған қуғында үш шабуылшы қаза тауып, екеуі тұтқынға алынды. 1948 жылы 6 сәуірде Иргун Pardes Hanna-дағы британдық әскер лагеріне шабуыл жасап, алты британдық сарбазды және олардың командирін өлтірді. Дейр Ясин қазасы Иерусалимнің батысындағы еврей көршілерімен және Хаганамен соғыспау туралы келісімге қол қойған және бірнеше рет шетелдік заңсыз азаматтарға кіруге тыйым салған ауылда болды. 9 сәуірде 120-ға жуық Иргун мен Лехи мүшелері ауылды басып алу операциясын бастады. Операция барысында ауыл тұрғындары шабуылға қатты қарсылық көрсетті, содан кейін ұрыс басталды. Соңында Иргун мен Лехи әскерлері үй-үйде соғысып, біртіндеп алға жылжи бастады. Ауылды тек Иргун үйлерді жүйелі түрде жарғаннан кейін және Пальмах бөлімі араласып, ауыл тұрғындарының снайперлік позицияларын басу үшін минометтен оқ атқаннан кейін ғана басып алды. Операция нәтижесінде бес еврей жауынгері қаза тауып, 40 адам жарақат алды. Шамамен 100-120 ауыл тұрғыны да қаза тапты. Иргун мен Лехи күштері ауылды басып алған кезде және одан кейін соғыс қылмыстары жасады деген айыптаулар бар. Бұл айыптауларға қашып бара жатқан адамдар мен отбасыларға оқ ату және тұтқынға алынған соғыс тұтқындарының өлтірілуі туралы хабарлар кіреді. Хагананың баяндамасында былай делінген: «Ауылды басып алу зор қатыгездікпен жүзеге асырылды. Тұтас отбасылар – әйелдер, қарттар, балалар – өлтірілді. Тұтқынға алынғандардың кейбіреулері, оның ішінде әйелдер мен балалар, түрмеге жеткізілгеннен кейін өз тұтқындаушылары тарапынан қатыгездікпен өлтірілді». Кейбіреулер бұл оқиғаның Палестинадан арабтардың көшіп кетуін жеделдеткен оқиға болғанын айтады. Иргун Хайфаны басып алуда Хаганамен ынтымақтастық жасады. Аймақтық командирдің өтініші бойынша 21 сәуірде Иргун Хадар Ха'Кармель үстіндегі араб бекетін, сондай-ақ Төменгі қаламен шектесетін Уади Ниснас араб ауданын басып алды. Иргун Яффаны басып алуда тәуелсіз әрекет етті (БҰҰ-ның бөлу жоспарына сәйкес ұсынылған араб мемлекетінің бөлігі). 25 сәуірде шамамен 600 Иргун жасағы Рамат-Гандағы Иргун базасынан Араб Яффасына бет алды. Қиын шайқастар болды, Иргун арабтардан және британдықтардан қарсылыққа тап болды. Иргунның бас операциялық офицері Амихай "Гиди" Паглиннің басшылығымен Иргун Тель-Авив қаласын қауіпке тікелей ұшыратқан Маншия ауданын басып алды. Содан кейін күш теңізге қарай, портының аймағына қарай жылжыды және минометтерді қолданып, оңтүстік аудандарды оққа тұтты. Яффаның құлауына қатысты есебінде жергілікті араб әскери командирі Мишель Исса былай жазды: «25 сәуірден бастап қалаға еврейлердің төрт күн бойы минометтермен үздіксіз оқ жаууы [ ] қала тұрғындарын, мұндай бомбалауға үйренбегендерін қорқытып, қашуға мәжбүр етті». Морриске сәйкес, оқ жаудырған Иргун болды. Олардың мақсаты – «қаладағы үздіксіз әскери қозғалысты болдырмау, жауынгерлердің рухын жібітпеу [және] азаматтық халық арасында хаос тудырып, жаппай қашқындарды құру» еді. Бірнеше күннен кейін Комиссар Куннингем былай деп жазды: «IZL-дің минометтермен шабуылының дискриминациясыз және азаматтық тұрғындар арасында үрей тудыруға бағытталғанын айту керек». Кеме келген кезде Израиль үкіметі, Бегин бастауында, Иргунның қаруларын тапсырып беруін және барлық қаруларын тапсыруын талап етті. Бегин былай деді: «Біз кімге билікті тапсыру керек – Бегинге ме, әлде оның қызметін тоқтатуға бұйрық беру керек пе, шешуіміз керек. Егер ол олай істемесе, біз оқ атармыз! Әйтпесе, біз өзіміздің әскерімізді таратуға шешім қабуымыз керек». Жаңадан құрылған IDF мен Иргун арасында екі қақтығыс болды: 20 маусымда жексенбі күні кешке Алталена Кефар Виткинге келгенде, көптеген Иргун жауынгерлері, оның ішінде Бегин жағада күтіп отырды. Александрони бригадасымен, Дэн Эвен (Эпштейн) басқаратын, қақтығыс болды. Ұрыс болды және екі тараптан да көптеген жандар зардап шекті. Қақтығыс келісімге келді және жағадағы қарулар жергілікті IDF командиріне берілді, ал кеме, енді жергілікті Иргун мүшелерімен күшейтілген, оның ішінде Бегинмен...

UNSCOP's conclusion was a unanimous decision to end the British mandate, and a majority decision to divide Mandatory Palestine (the land west of the Jordan River) between a Jewish state and an Arab state. During the UN's deliberations regarding the committee's recommendations the Irgun avoided initiating any attacks, so as not to influence the UN negatively on the idea of a Jewish state. On November 29 the UN General Assembly voted in favor of ending the mandate and establishing two states on the land. That very same day the Irgun and the Lehi renewed their attacks on British targets. The next day the local Arabs began attacking the Jewish community, thus beginning the first stage of the 1948 Palestine War. The first attacks on Jews were in Jewish neighborhoods of Jerusalem, in and around Jaffa, and in Bat Yam, Holon, and the Ha'Tikvah neighborhood in Tel Aviv. In the autumn of 1947, the Irgun had approximately 4,000 members. The goal of the organization at that point was the conquest of the land between the Jordan River and the Mediterranean Sea for the future Jewish state and preventing Arab forces from driving out the Jewish community. The Irgun became almost an overt organization, establishing military bases in Ramat Gan and Petah Tikva. It began recruiting openly, thus significantly increasing in size. During the war the Irgun fought alongside the Lehi and the Haganah in the front against the Arab attacks. At first the Haganah maintained a defensive policy, as it had until then, but after the Convoy of 35 incident it completely abandoned its policy of restraint: "Distinguishing between individuals is no longer possible, for now – it is a war, and even the innocent shall not be absolved." The Irgun also began carrying out reprisal missions, as it had under David Raziel's command. At the same time though, it published announcements calling on the Arabs to lay down their weapons and maintain a ceasefire:
The National Military Organization has warned you, if the murderous attacks on Jewish civilians shall continue, its soldiers will penetrate your centers of activity and plague you. You have not heeded the warning. You continued to harm our brothers and murder them in wild cruelty. Therefore soldiers of the National Military Organization will go on the attack, as we have warned you. However even in these frenzied times, when Arab and Jewish blood is spilled at the British enslaver, we hereby call upon you to stop the attacks and create peace between us. We do not want a war with you. We are certain that neither do you want a war with us

However, the mutual attacks continued. The Irgun attacked the Arab villages of Tira near Haifa, Yehudiya ('Abassiya) in the center, and Shuafat by Jerusalem. The Irgun also attacked in the Wadi Rushmiya neighborhood in Haifa and Abu Kabir in Jaffa. On December 29 Irgun units arrived by boat to the Jaffa shore and a gunfight between them and Arab gangs ensued. The following day a bomb was thrown from a speeding Irgun car at a group of Arab men waiting to be hired for the day at the Haifa oil refinery, resulting in seven Arabs killed, and dozens injured. In response, some Arab workers attacked Jews in the area, killing 41. This sparked a Haganah response in Balad al Sheykh, which resulted in the deaths of 60 civilians. The Irgun's goal in the fighting was to move the battles from Jewish populated areas to Arab populated areas. On January 1, 1948, the Irgun attacked again in Jaffa, its men wearing British uniforms; later in the month it attacked in Beit Nabala, a base for many Arab fighters. On 5 January 1948 the Irgun detonated a lorry bomb outside Jaffa's Ottoman built Town Hall, killing 14 and injuring 19. In Jerusalem, two days later, Irgun members in a stolen police van rolled a barrel bomb into a large group of civilians who were waiting for a bus by the Jaffa Gate, killing around sixteen. In the pursuit that followed three of the attackers were killed and two taken prisoner. On 6 April 1948, the Irgun raided the British Army camp at Pardes Hanna killing six British soldiers and their commanding officer. The Deir Yassin massacre was carried out in a village west of Jerusalem that had signed a non belligerency pact with its Jewish neighbors and the Haganah, and repeatedly had barred entry to foreign irregulars. On 9 April approximately 120 Irgun and Lehi members began an operation to capture the village. During the operation, the villagers fiercely resisted the attack, and a battle broke out. In the end, the Irgun and Lehi forces advanced gradually through house to house fighting. The village was only taken after the Irgun began systematically dynamiting houses, and after a Palmach unit intervened and employed mortar fire to silence the villagers' sniper positions. The operation resulted in five Jewish fighters dead and 40 injured. Some 100 to 120 villagers were also killed. There are allegations that Irgun and Lehi forces committed war crimes during and after the capture of the village. These allegations include reports that fleeing individuals and families were fired at, and prisoners of war were killed after their capture. A Haganah report writes:
The conquest of the village was carried out with great cruelty. Whole families – women, old people, children – were killed. Some of the prisoners moved to places of detention, including women and children, were murdered viciously by their captors. Some say that this incident was an event that accelerated the Arab exodus from Palestine. The Irgun cooperated with the Haganah in the conquest of Haifa. At the regional commander's request, on April 21 the Irgun took over an Arab post above Hadar Ha'Carmel as well as the Arab neighborhood of Wadi Nisnas, adjacent to the Lower City. The Irgun acted independently in the conquest of Jaffa (part of the proposed Arab State according to the UN Partition Plan). On April 25 Irgun units, about 600 strong, left the Irgun base in Ramat Gan towards Arab Jaffa. Difficult battles ensued, and the Irgun faced resistance from the Arabs as well as the British. Under the command of Amichai "Gidi" Paglin, the Irgun's chief operations officer, the Irgun captured the neighborhood of Manshiya, which threatened the city of Tel Aviv. Afterwards the force continued to the sea, towards the area of the port, and using mortars, shelled the southern neighborhoods. In his report concerning the fall of Jaffa the local Arab military commander, Michel Issa, wrote: "Continuous shelling with mortars of the city by Jews for four days, beginning 25 April, [ ] caused inhabitants of city, unaccustomed to such bombardment, to panic and flee." According to Morris the shelling was done by the Irgun. Their objective was "to prevent constant military traffic in the city, to break the spirit of the enemy troops [and] to cause chaos among the civilian population in order to create a mass flight." High Commissioner Cunningham wrote a few days later "It should be made clear that IZL attack with mortars was indiscriminate and designed to create panic among the civilian inhabitants." When the ship arrived the Israeli government, headed by Ben Gurion, was adamant in its demand that the Irgun surrender and hand over all of the weapons. Ben Gurion said: "We must decide whether to hand over power to Begin or to order him to cease his activities. If he does not do so, we will open fire! Otherwise, we must decide to disperse our own army." There were two confrontations between the newly formed IDF and the Irgun: when Altalena reached Kfar Vitkin in the late afternoon of Sunday, June 20 many Irgun militants, including Begin, waited on the shore. A clash with the Alexandroni Brigade, commanded by דן אבן (Epstein), occurred. Fighting ensued and there were a number of casualties on both sides. The clash ended in a ceasefire and the transfer of the weapons on shore to the local IDF commander, and with the ship, now reinforced with local Irgun members, including Begin, sailing to Tel Aviv, where the Irgun had more supporters. Many Irgun members, who joined the IDF earlier that month, left their bases and concentrated on the Tel Aviv beach. A confrontation between them and the IDF units started. In response, Ben Gurion ordered Yigael Yadin (acting Chief of Staff) to concentrate large forces on the Tel Aviv beach and to take the ship by force. Heavy guns were transferred to the area and at four in the afternoon, Ben Gurion ordered the shelling of the Altalena. One of the shells hit the ship, which began to burn. Sixteen Irgun fighters were killed in the confrontation with the army; six were killed in the Kfar Vitkin area and ten on Tel Aviv beach. Three IDF soldiers were killed: two at Kfar Vitkin and one in Tel Aviv. After the shelling of the Altalena, more than 200 Irgun fighters were arrested. Most of them were freed several weeks later. The Irgun militants were then fully integrated with the IDF and not kept in separate units. The initial agreement for the integration of the Irgun into the IDF did not include Jerusalem, where a small remnant of the Irgun called the Jerusalem Battalion, numbering around 400 fighters, and Lehi, continued to operate independently of the government. Following the assassination of UN Envoy for Peace Folke Bernadotte by Lehi in September 1948, the Israeli government determined to immediately dismantle the underground organizations. An ultimatum was issued to the Irgun to liquidate as an independent organization and integrate into the IDF or be destroyed, and Israeli troops surrounded the Irgun camp in the Katamon Quarter of Jerusalem. The Irgun accepted the ultimatum on September 22, 1948, and shortly afterward the remaining Irgun fighters in Jerusalem began enlisting in the IDF and turning over their arms. At Begin's orders, the Irgun in the diaspora formally disbanded on January 12, 1949, with the Irgun's former Paris headquarters becoming the European bureau of the Herut movement.

Насихаттау

Иргун ұйымы мен идеологиясының танымалдығын арттыру үшін, Иргун үгіт-насихатты қолданды. Бұл үгіт-насихат негізінен британдықтарға бағытталған және Эрец-Исраил идеясын қамтыды. Иргунның үгіт-насихат плакаттарына сәйкес, еврей мемлекеті тек Палестинаны ғана емес, Трансжордания әмірлігін де қамтуы керек еді. 1945 жылдың шілдесінде Ұлыбританияда Лейбористік партия билікке келген кезде, Иргун «Лейбористік үкіметке өз сөзін орындауға мүмкіндік береміз» деп аталатын хабарлама жариялады. Бұл жариялымда Иргун былай деді: «Билікке келгенге дейін бұл партия Израиль жерін Израиль халқына еркін мемлекет ретінде қайтаруға міндеттенді. Екі жарым жыл бойы оппозициядағы адамдар мен партиялар немесе бәсекелестерімен күресте бізге көптеген уәделер берді және нақты міндеттемелер алды; бірақ билікке келгеннен кейін олар өз сөздерінен бас тарды». Алайда, Хагана диссиденттік топтармен жеке диалог жүргізді. Бір қызығы, 1947 жылдың басында «Палестинадағы британдық армия Иргун Звай Леумиге қатысты «террорист» терминін қолдануға тыйым салды, өйткені бұл британдық күштердің қорқуға себебі бар екенін білдіреді». 1946 жылы Иргунның шабуылдары Дүниежүзілік сионисттер конгресінің ресми мәлімдемесіне себеп болды, ол «саяси соғыстың құралы ретінде күнәсіз қан төгуді» қатаң айыптады. Израиль үкіметі 1948 жылдың қыркүйегінде граф Фольке Бернадоттінің қазасына жауап ретінде «Иргун» және «Лехи» ұйымдарын терроризмді болдырмау туралы жарлыққа сәйкес террористік ұйымдар деп жариялады. 1948 жылы «Нью-Йорк Таймс» газеті Хана Арендт, Альберт Эйнштейн, Сидни Хук және раввин Джессурун Кардозо сияқты бірнеше танымал еврей қайраткерлері қол қойған хат жариялады, онда Иргун «Палестинадағы террористік, оңшыл, шовинистік ұйым» деп сипатталды. Хатта Иргун мен Стерн тобының «Палестина еврей қауымында үрей билігін орнатып, оқытушыларды оларға қарсы сөйлегендері үшін ұрып-соққан, ересектерді балаларына оларға қосылуға рұқсат бермегендері үшін атқан, қарақшылық әдістермен, ұрып-соғулармен, терезелерді сындырумен және кең ауқымды тонаулармен халықты қорқытып, көп ақша талап еткені» айтылды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Уинстон Черчилль «біз соғыстан бұрын көші-қонды тоқтатуға болмаған еді» деді, бірақ Иргун «ең жаман қарақшылар» екенін және ол «Иргун террористерін ешқашан кешірмейтінін» айтты. 2006 жылы Тель-Авивтегі британдық елші Саймон Макдональд пен Иерусалимдегі бас консул Джон Дженкинс Иргунды қолдау білдірген адамдар Патша Давид қонақ үйіндегі бомбалауды еске алу рәсіміне былай деп жауап берді: «Біз көптеген адамның өмірін қиған террористік актіні еске алудың дұрыс емес екенін ойлаймыз». Олар сондай-ақ, британдықтардың ескерту шақыруларын елемеуінен болған өлім фактісі ретінде ұсынылған сайттағы тақталарды алып тастауды талап етті. Алғашқы нұсқасында жазылған мәтін: «Қонақ үй тұрғындарына дереу кетуді ескертетін телефон шақырулары жасалды. Британдықтарға ғана белгілі себептермен қонақ үй эвакуацияланбады және 25 минуттан кейін бомбалар жарылып, Иргунның өкініші мен үрейіне 91 адам қаза тапты». Брюс Хоффман былай деді: «Көптеген бүгінгі террористік топтардан айырмашылығы, Иргунның стратегиясы бейбіт тұрғындарды қасақана нысанаға алу немесе оларға зиян келтіру болмады». Макс Абрамс жазғандай, Иргун «азаматтарды сақтау үшін шабуылдар алдында ескертулер беру тәжірибесін бастады», кейіннен Африка Ұлттық Конгресі (АҰК) және басқа топтар осы тәжірибені қолданды және бұл «тиімді, бірақ қатесіз емес» болып шықты. Сонымен қатар, Бегин шабуылдарды түнде, тіпті Шаббат күні де жүргізуді бұйырды, азаматтардың зардап шегу ықтималдығын азайту үшін. АҚШ әскери барлау қызметі «Иргун Звай Леуми үкіметке қарсы жалпы соғыс жүргізіп жатыр және әрқашан адамдарға зиян келтірмеуге ерекше назар аударды» деп анықтады. Кинг Давид қонақ үйін бомбалауды Иргунның терроризмінің алғашқы көрінісі деп санайтындар болғанымен, Абрамс былай деді: «Бірақ бұл қонақ үй қарапайым қонақ үй емес еді. Ол Палестинадағы британдық қарулы күштердің штабы ретінде қызмет етті. Барша мәлімет бойынша, бұл қастандық бейбіт тұрғындарға зиян келтіру үшін жасалмаған».

In order to increase the popularity of the Irgun organization and ideology, Irgun employed propaganda. This propaganda was mainly aimed at the British, and included the idea of Eretz Israel. According to Irgun propaganda posters, the Jewish state was not only to encompass all of Mandatory Palestine, but also The Emirate of Transjordan. When the Labour party came into power in Britain in July 1945, Irgun published an announcement entitled, "We shall give the Labour Government a Chance to Keep Its Word." In this publication, Irgun stated, "Before it came to power, this Party undertook to return the Land of Israel to the people of Israel as a free state Men and parties in opposition or in their struggle with their rivals, have, for twenty five years, made us many promises and undertaken clear obligations; but, on coming to power, they have gone back on their words." newspapers However, privately at least the Haganah kept a dialogue with the dissident groups. Ironically, in early 1947, "the British army in Mandate Palestine banned the use of the term 'terrorist' to refer to the Irgun zvai Leumi because it implied that British forces had reason to be terrified." Irgun attacks prompted a formal declaration from the World Zionist Congress in 1946, which strongly condemned "the shedding of innocent blood as a means of political warfare." The Israeli government, in September 1948, acting in response to the assassination of Count Folke Bernadotte, outlawed the Irgun and Lehi groups, declaring them terrorist organizations under the Prevention of Terrorism Ordinance. In 1948, The New York Times published a letter signed by a number of prominent Jewish figures including Hannah Arendt, Albert Einstein, Sidney Hook, and Rabbi Jessurun Cardozo, which described Irgun as "a terrorist, right wing, chauvinist organization in Palestine". The letter went on to state that Irgun and the Stern gang "inaugurated a reign of terror in the Palestine Jewish community. Teachers were beaten up for speaking against them, adults were shot for not letting their children join them. By gangster methods, beatings, window smashing, and widespread robberies, the terrorists intimidated the population and exacted a heavy tribute." Soon after World War II, Winston Churchill said "we should never have stopped immigration before the war", but that the Irgun were "the vilest gangsters" and that he would "never forgive the Irgun terrorists." In 2006, Simon McDonald, the British ambassador in Tel Aviv, and John Jenkins, the Consul General in Jerusalem, wrote in response to a pro Irgun commemoration of the King David Hotel bombing: "We do not think that it is right for an act of terrorism, which led to the loss of many lives, to be commemorated." They also called for the removal of plaques at the site which presented as a fact that the deaths were due to the British ignoring warning calls. The plaques, in their original version, read:

text=Warning phone calls had been made urging the hotel's occupants to leave immediately. For reasons known only to the British the hotel was not evacuated and after 25 minutes the bombs exploded, and to the Irgun's regret and dismay 91 persons were killed.|author=|title=|source=

McDonald and Jenkins said that no such warning calls were made, adding that even if they had, "this does not absolve those who planted the bomb from responsibility for the deaths." Bruce Hoffman states: "Unlike many terrorist groups today, the Irgun's strategy was not deliberately to target or wantonly harm civilians." Max Abrahms writes that the Irgun "pioneered the practice of issuing pre attack warnings to spare civilians", which was later emulated by the African National Congress (ANC) and other groups and proved "effective but not foolproof". In addition, Begin ordered attacks to take place at night and even during Shabbat to reduce the likelihood of civilian casualties. U. S. military intelligence found that "the Irgun Zvai Leumi is waging a general war against the government and at all times took special care not to cause damage or injury to persons". Although the King David Hotel bombing is widely considered a prima facie case of Irgun terrorism, Abrahms comments: "But this hotel wasn't a normal hotel. It served as the headquarters for the British Armed Forces in Palestine. By all accounts, the intent wasn't to harm civilians."

Көркем шығармаларда

"Тинтин - қара алтын елінде", Эрже. Түпнұсқасы, 1971 жыл. "Үміт", Герман Вук, 1993 жыл. "Таң", Эли Визель, 1961 жыл.