Кіріспе

Бродвей мюзиклі "Чита Ривера: Бишінің өмірі" – Чита Ривераның өміріне негізделген музыкалық ревю. Либретто авторы Терренс МакНелли, түпнұсқа әндердің авторлары Стифен Флаэрти мен Линн Аренс, ал қосымша әндер түрлі композиторлардың репертуарынан алынған. Бұл мюзикл Ривераға Тони сыйлығының тоғызыншы номинациясын (мюзиклдегі ең үздік әйел рөлі) әкелді.

Тарих

Чита Ривера: Бишінің өмірі 2003 жылы Чита Ривераның ойы болды, ол Бродвейдегі «Nine» мюзиклінде ойнап тұрғанда туды. Ривераның келесі жобасы, «The Visit» қойылымының Public Theater-да көрсетілуі тоқтатылғандықтан, Ривера сол шоудың авторы Терренс МакНеллиге өзінің өміріне негізделген мюзикл туралы идеямен жүгінді. Ривераның ойынша, мюзикл әкесінің музыкасымен билеп басталып, одан кейін оның мансабының әртүрлі кезеңдерін көрсетуі керек еді. МакНелли мен Ривера 2003 жылдың қараша айында олар шоудың үстінде жұмыс істеп жатқанын және 2004 жылдың жазында Флоридадағы Tampa Bay Performing Arts Center-де мастер-класс өткізілетінін ресми түрде жариялады. Марти Белл пен Грейсила Даниэле мастер-класс продюсері және режиссері ретінде тағайындалды. 2005 жылы Ривера Нью-Йорктегі Regency-дегі Feinstein's-те «And Now I Sing» атты бір актрисаның кабаресін дебюттеді, ол 22 ақпаннан 12 наурызға дейін жалғасты. Шоу мен оның өткізілген орнының бәрі де шағын болғанымен, сын-пикирлер өте жақсы болды. The New York Times газетіндегі рецензиясында Стивен Холден «оның бағдарламасы нақылы мен сезімталдықтың үйлесімді қоспасын табады» деп жазды және бірнеше әндерде («Sweet Charity»-ден «Where Am I Going?» сияқты), ол «бағдарсыздық пен нық қадамның дұрыс тонын тапты» деп атап өтті. «Чита Ривера: Бишінің өмірі» атты ревю 2005 жылдың 10 қыркүйегінде ашылып, 23 қазанға дейін көрсетілді. 2005 жылдың қараша айында Gerald Schoenfeld Theatre-да Бродвейдегі қойылым расталды. «Чита Ривера: Бишінің өмірі» Бродвей қойылымы қараша айындағы бірқатар алдын ала көрсетімдермен шектеулі түрде басталды және 2005 жылдың 11 желтоқсанында аралас пікірлерге ие болып ресми түрде ашылды. Шоу барысында әндердің таңдауы және өндірістің басқа да аспектілері өзгертілді: мысалы, шоу басталғаннан кейін көп ұзамай бишілердің жаттығуын көрсететін кіріспе пролог алынып тасталды, ал «America» әні 2006 жылдың қаңтарында ғана қосылды. Ривераның 24-26 қаңтар аралығында өткен «туған күн аптасы» кезінде қосымша түзетулер қажет болды, оның барысында оның бұрынғы «Bye Bye Birdie» әріптесі Дик Ван Дайк сахнаға шықты. Шоу 2006 жылдың 19 ақпанында 72 қойылымнан кейін жабылды. Содан кейін Ривера бірден ұлттық турнеге шықты, онда Бродвей қойылымынан көптеген нөмірлер қысқартылды және «Жас Чита» кейіпкері алынып тасталды.

Өндірістер

Мюзикл алғаш рет 2005 жылдың 10 қыркүйегінен 23 қазанына дейін Сан-Диегодағы «Олд Глобус» театрында қойылды. Содан кейін ол Бродвейдегі Джеральд Шоенфельд театрына көшірілді, 2005 жылдың 23 қарашасында алдын ала көрсетілімдер басталды, ал ресми тұсаукесер 11 желтоқсанда өтті. Шоу 72 қойылымнан және 20 алдын ала көрсетілімнен кейін жабылды. Пьесаның атқарушы продюсерлері Марти Белл мен Алдо Скрофани болды (шоуда 19 продюсер мен серіктес жұмыс істеді). Оны Грейсила Даниэле режисселік етіп, хореографиясын да қойды, ал Джером Роббинс пен Боб Фосседің түпнұсқа хореографиясын Алан Джонсон мен Тони Стивенс тиісінше қайта жаңғыртты. Марк Хаммель музыкалық жетекші және аранжировщик болды, сондай-ақ оркестр дирижерінің қызметін атқарды, ал оркестрлеуді Дэнни Троб жасады. Лой Арсенас (декорациялар), Тони Лесли Джеймс (костюмдер) және Джулс Фишер мен Пегги Айзенхауэр (жарықтандыру) шоудың дизайн тобын құрады. Шоу Бродвейде жабылғаннан кейін Ривера 2006 және 2007 жылдары АҚШ бойынша гастрольдік сапармен болды. Гастрольдік нұсқасына үлкен өзгерістер енгізілді: «Can Can», «Don't 'Ah Ma' Me» және «Where You Are» нөмірлері, сондай-ақ екінші актінің ашылу тангосы мен «Little Chita/Lisa» кейіпкері алынып тасталды. Бродвей актерлерінің ішінде Риверамен бірге гастрольге тек Ричард Амаро, Ллойд Кулбрайт және Ричард Монтойя шықты. Алайда, Ривераның қызы Лиза Морденте би тобының жетекшісі және әйел суинг ретінде гастрольге қосылды. Гастрольдік сапарға Филадельфия, Кливленд және Бостон қалалары кірді. 2007 жылдың 10 маусымында Виргиния штатының Норфолк қаласында гастроль аяқталды. Гастроль аяқталғаннан кейін Ривера 2007 жылы Нью-Йорктегі «Feinstein's at Loews Regency» кабаресінде жеке кабарелік бағдарламасын орындады және жылдар бойы «Feinstein's/54 Below» және басқа да сахналарда оның әртүрлі нұсқаларын көрсетіп келеді. Бұл «Бейнелеушінің өмірі» спектаклінің тікелей қайталауы болмаса да, онда шоудағы көптеген әндер мен әңгімелер (соның ішінде Аренс пен Флаэртидің түпнұсқа әндері) қамтылған.

Актерлік құрам

Чита Риверадан басқа (өзін-өзі ойнаған), Бродвейдің түпкілікті актерлік құрамында Лиана Ортиз жас Ривера рөлінде де, Ривераның қызы Лиза Морденте рөлінде де ойнады. Ансамбль құрамына Ричард Амаро, Ллойд Кулбрайт, Малинда Фаррингтон, Эдгард Галлардо, Дейдре Гудвин, Ричард Монтоя, Лейни Сакакура, Алекс Санчес және Эллисон Таккер кірді. 2006 жылдың 24 қаңтары мен 26 қаңтары аралығындағы төрт қойылымда Ривераның туған күнін мерекелеу үшін оған «Bye Bye Birdie» серіктесі Дик Ван Дайк қосылды.

Сыйлықтарға ұсынылу

Бродвей қойылымы Чи́та Риве́раға «Музыкалық театрдағы үздік әйел рөлі» номинациясы бойынша бір Тони сыйлығына ие болды, Ривера үшін бұл тоғызыншы номинация еді. Ривера «Күлгін түстің» Лакензиге есе жіберді.

Сыни қабылдау

Шоу 72 жастағы жұлдыздың өнер көрсетуі үшін көп мақтауға ие болғанымен, шоудың «Чита емес» бөліктері сыншылар тарапынан аз ғана мақтау алды. TalkinBroadway.com сайтындағы рецензиясында Мэтью Мюррей шоуды «созылған, жарықшақтармен жабысқан естелік» деп сипаттады, Терренс МакНаллидің либреттосын «шашыраңқы» десе, Грейсила Даниэленің режиссурасын «көп жұмыспен жасалған, бірақ шабытсыз» деп бағалады, ал Ривераны «керемет» деп атады. Variety журналынан Дэвид Руни шоуды «ешқашан жаман болмаған, бірақ сирек қуандыратын» деді. Ол сондай-ақ МакНаллидің «шоу-бизнес жұлдызының өмірін сахналауда амалсыздық танытқанын» айтты. The New York Times газетінен Бен Брантли «қойылымның элементтері көбінесе Ривера ханымның табиғи жарқылын күңгіртетіп тұрады. Бірақ толыққанды емес. Осылайша, «Бейнелеушінің өмірі» американдық мюзиклдің жанкүйерлері үшін міндетті түрде көруге тиіс қойылым болып қалады».