Қан тамырларының ісігі: себептері, көрінісі және емделуі
Pyogenic granuloma
Қан тамырларының ісігі (пиогендік гранулема): себептері, көрінісі (қызыл, қызғылт, күлгін), орналасуы (ішек қабығы, тері) және емделуі. Әйелдерде жиі кездеседі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тамырлық ісік шырышты қабық пен теріде
Vascular tumor on both mucosa and skin
Пиогенді гранулома немесе лобулярлы капиллярлық гемангиома – шырышты қабық пен теріде пайда болатын, тітіркену, физикалық жарақат немесе гормоналды факторларға байланысты тіндердің шамадан тыс өсуімен көрінетін тамырлық ісік. Ол көбінесе қызыл иек, тері немесе мұрынның аралық бөлігін қамтиды, сондай-ақ бас аймағынан алыс, мысалы, жамбаста да кездеседі. Пиогенді грануломалар кез келген жаста кездесуі мүмкін, және ерлерге қарағанда әйелдерде жиірек табылады. Жүкті әйелдерде зақымданулар бірінші триместрде пайда болып, жетінші айға дейін көбейе түседі, көбінесе қызыл иекте көрінеді.
A pyogenic granuloma or lobular capillary hemangioma is a vascular tumor that occurs on both mucosa and skin, and appears as an overgrowth of tissue due to irritation, physical trauma, or hormonal factors. It is often found to involve the gums, skin, or nasal septum, and has also been found far from the head, such as in the thigh. Pyogenic granulomas may be seen at any age, and are more common in females than males. In pregnant women, lesions may occur in the first trimester with an increasing incidence until the seventh month, and are often seen on the gums.
Белгілері мен симптомдары
Пиогенді гранулома көбінесе қызыл/қызғылт түстен күлгінге дейін болатын, тез өсетін және тегіс немесе саңырауқұлақ пішіндес болатын жара болып көрінеді. Жаңа пайда болған зақымдарда қан тамырларының көп болуына байланысты қызыл түсі басым. Ескірген зақымдардың түсі қызғылтқа қарай өзгереді. Мөлшері әдетте бірнеше миллиметрден сантиметрге дейін ауытқып отырады, бірақ кішкентай немесе үлкен зақымдар да кездесуі мүмкін. Пиогенді гранулома ауырсынулы болуы мүмкін, әсіресе денеде үнемі қозғалыс болатын жерлерде. Пиогенді грануломалар тез өсіп, көбінесе ешқандай жарақатсыз немесе минималды жарақаттан кейін қатты қан кетуі мүмкін. Олар майға ұқсас сұйықтық бөліп шығарып, бетін ылғалды етеді. Бұл әсіресе гранулома бас терісінде орналасқанда байқалады. Epulis granulomatosum – пиогенді грануломаның ерекше түрі, ол тек тіс етінде ғана пайда болады және көбінесе жақында алынған тіс түбірінің орнында кездеседі. Пиогенді грануломалардың 75% тіс етінде пайда болады, көбінесе жоғарғы жаққа қарағанда төменгі жақта жиірек кездеседі. Алдыңғы бөліктері артқы бөліктеріне қарағанда көбірек зақымдалады. Ол сондай-ақ еріндерде, тілде және жақ ішкі бетінде де кездесуі мүмкін. Жақ гигиенасының нашарлығы немесе жарақат көбінесе осы жараның пайда болуына себепші болады. Бір зерттеу пиогенді грануломалар мен Бартонелла инфекциясының арасында байланыс бар екенін көрсеткен. Дегенмен, бұл тұжырымды басқа зерттеушілер күмәндандырған. Микроскоппен қарағанда пиогенді грануломаның құрамында көптеген қан тамырлары бар грануляциялық тіні байқалады. Қабыну белгілері көрінеді. Ескі зақымдарда талшықты құрылымы болуы мүмкін, ал беткі қабатында ойықтар пайда болуы мүмкін. Пиогенді грануломалар көздің конъюнктивасында, мүйіз қабығында немесе дәнекер тінінде жеңіл жарақаттан кейін сирек кездеседі. Бұл жаралар сырт көрінісімен басқа жерлердегі жараларға ұқсас. Бұл зақымдардың тері мен ауыз-жұтқыншақ шырышты қабығындағы лобулярлық капиллярлық гемангиомалармен, сонымен қатар пиогенді грануломамен байланысы әлі анық емес.
The appearance of pyogenic granuloma is usually a color ranging from red/pink to purple, grows rapidly, and can be smooth or mushroom shaped. Younger lesions are more likely to be red because of their high number of blood vessels. Older lesions begin to change into a pink color. Size commonly ranges from a few millimeters to centimeters, though smaller or larger lesions may occur. A pyogenic granuloma can be painful, especially if located in an area of the body where it is constantly disturbed. Pyogenic granulomas can grow rapidly and often bleed profusely with little or no trauma. They may exude an oil like substance, causing the surface to be damp. This is especially true if the granuloma is located on the scalp. Epulis granulomatosum is a variant of pyogenic granuloma that forms only on gingiva, and is often seen forming in a recent extraction socket. Pyogenic granulomas appear on the gingiva in 75% of cases, more often in the maxillary than mandibular jaw. Anterior areas are more often affected than posterior areas. It can also be found on the lips, tongue, and inner cheek. Poor oral hygiene or trauma are usually precipitating factors. One study has suggested a correlation between pyogenic granulomas and Bartonella seropositivity. However, this association has been questioned by others. The microscopic appearance of a pyogenic granuloma consists of highly vascular granulation tissue. Inflammation is present. The lesion may have a fibrous character if it is older, and the surface may have ulcerations. Pyogenic granulomas rarely occur in the conjunctiva, cornea, or connective tissue of the eye following minor local trauma. Grossly, these mass lesions resemble those occurring at more common sites. The relationship of these lesions to lobular capillary hemangiomas of skin and oropharyngeal mucosa commonly referred to as pyogenic granuloma is uncertain.
Қатысқан жағдайлар
Тіс жасушасына кеңінен таралғандығына байланысты, бұл жағдай көбінесе тағы екі аурумен қатар келеді, бірақ олар бірдей пайда болатындықтан емес. Шын мәнінде, олардың үшеуі де тіс жасушасында жиі кездесетін болғандықтан бір-бірімен байланысты: перифериялық алып жасушалы гранулема және перифериялық сүйек түзетін фиброма. Бұл жағдайларды нақты анықтау үшін толыққанды талдау қажет.
Due to its overwhelming incidence on the gingiva, the condition is often associated with two other diseases, though not because they occur together. Instead, the three are associated with each other because they appear frequently on gingiva—peripheral giant cell granuloma and peripheral ossifying fibroma. Detailed analysis can be used to distinguish these conditions.
Себеп
Пиогенді грануломалар капиллярлардың өсуінен туындайды және инфекцияға немесе қатерлі ісікке қатысы жоқ.
Pyogenic granulomas are caused by proliferation of capillaries and are not caused by infection or cancer.
Диагностика
Дәрігер пиогенді грануломаны көрінісіне қарай диагноз қоя алады және дәлірек диагноз қою үшін биопсия жасауы мүмкін. Биопсия сондай-ақ осыған ұқсас өсімді тудыратын қатерлі (қатерлі ісік) жағдайларды жоққа шығаруға көмектеседі. Бұл жағдайларға жалпақ клеткалы карцинома, базальді клеткалы карцинома және меланома кіреді. Гистопатологиялық тексеруде көптеген капиллярлар (ісіктің тамырлы табиғатына байланысты), нейтрофилдер (пиогендік) және некроздық тіндер көрінеді.
A doctor likely can diagnose a pyogenic granuloma based on its appearance, and might perform a biopsy to make a more accurate diagnosis. A biopsy also helps rule out malignant (cancerous) medical conditions that can cause a similar kind of growth. These conditions include squamous cell carcinoma, basal cell carcinoma, and melanoma. Histopathological examination shows multiple capillaries (due to the vascular nature of the tumor), neutrophils (pyogenic), and necrotic tissue.
Менеджмент
Пиогенді грануломалар жұқпалы немесе қатерлі емес болғанымен, қан кету немесе ойық пайда болған жағдайда емдеуді қарастыру қажет. Көбінесе олар электрокоагуляция (каутеризация) және кюретаж (эсксизия) арқылы емделеді, бірақ импульсті бояғыш лазер немесе CO2 лазері қолданып лазерлік емдеу де жиі тиімді болады. Бірнеше хабарламада педиатриялық пиогенді грануломаны емдеуде бета-адренергиялық антагонист тимололдың жергілікті қолданылуының тиімділігі дәлелденген. Егер пиогенді гранулома жүктілік кезінде пайда болса, әдетте емдеу жүргізілмейді, себебі зақым өздігінен жазылуы мүмкін. Бірақ ауыз немесе мұрын қуысының зақымдарында қайта-қайта қан кету болса, оны кесу және катеризациялау қажет болуы мүмкін. Егер сыртқы түрі маңызды болса, емдеуге басымдық беріледі. Әдетте, тек шағын хирургиялық араласу және ауыз қуысы зақымдары үшін тіс тазалау, тас немесе басқа тітіркендіргіш факторларды жою қажет болады.
Although pyogenic granulomas are not infectious or cancerous, treatment may be considered because of bleeding or ulceration. Frequently, they are treated with electrodesiccation (cauterization) and curettage (excision), though laser treatment using pulsed dye laser or CO2 laser is often effective. Several reports have demonstrated the efficacy of topical application of the beta adrenergic antagonist timolol in the treatment of pediatric pyogenic granuloma. Usually, no treatment is used if the pyogenic granuloma occurs during pregnancy, since the lesion may heal spontaneously. Recurrent bleeding in either oral or nasal lesions may necessitate excision and cauterization sooner, however. If aesthetics are a concern, then treatment may be prioritized. Usually, only minor surgery may be needed, along with a dental cleaning for oral lesions to remove any calculus or other source of irritation.
Тарих
Пиогенді грануломалар алғаш рет 1897 жылы екі француз хирургі Антонин Понсе және Дор сипаттаған, олар осы жараларды адамның ботриомикозы деп атады.
Pyogenic granulomas were first described in 1897 by two French surgeons, Antonin Poncet and Dor, who named these lesions botryomycosis hominis.
Терминология
"Пиогенді гранулома" атауы шатастырады, себебі ол пиогенді де, нағыз гранулома да емес. Керісінше, бұл лобулярлы түрінің капиллярлық гемангиомасы, сондықтан мұндай зақым қан кетуге жанымыз. Ол шын мәнінде пиогендік (ірің жасаушы) емес, себебі оның себебі гормоналды немесе жарақаттық болып табылады және ол инфекциямен немесе ірің пайда болумен байланысты емес.
The name "pyogenic granuloma" is misleading, as it is neither pyogenic or a true granuloma. Rather, it is a capillary hemangioma of lobular subtype, which is why such a lesion is prone to bleeding. It is also not truly pyogenic (pus producing), as the cause is hormonal or traumatic and has no association with infection or pus production.