Алекандар Дероко: Сербиялық сәулетші, суретші және жазушының өмірі мен шығармашылығы
Aleksandar Deroko
Александр Дероко: серб архитектор, суретші, жазушы, Белград университетінің профессоры және Сербия Ғылым академиясының мүшесі. Өмірбаяны мен шығармашылығы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Александр Дероко (; 4 қыркүйек 1894 – 30 қараша 1988) – серб сәулетшісі, суретші және жазушы. Ол Белград университетінің профессоры және Сербия ғылымдары мен өнер академиясының мүшесі болды.
Aleksandar Deroko (; 4 September 1894 – 30 November 1988) was a Serbian architect, artist, and author. He was a professor of the Belgrade University and a member of the Serbian Academy of Sciences and Arts.
Өмірбаян
Оның арғы атасы Марко де Рокко деген венециялық болған, ол Дубровникке (Далмация Корольдігінде) көшіп, жергілікті әйелге үйленген. Александрдың әкесі Жован сурет салу мұғалімі болу үшін Белградқа келген. Анасының туысы Жован Джорджевич (1826–1900) Нови-Садтағы Серб Ұлттық театрын құрған адам. Дероко сондай-ақ белгілі серб жазушысы Стеван Сремацқа (1855–1906) туысқан болған. Бала кезінде оның отбасы Белградтың орталығындағы Кнез Михайлова көшесіндегі әкесінің туыстарының үйінде тұрған. Ол бастауыш және орта мектепте өте жақсы оқымады, тіпті диплом алуға да қиналды. Өзінің өмірбаянды айтуынша, ол Сава өзенінде қайықпен жүзуді оқудан артық ұнатқан. Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін Белград университетінің Техникалық факультетіне түскен.
His great grandfather was a Venetian named Marco de Rocco, who moved to Dubrovnik (in the Kingdom of Dalmatia) and married a local woman. Aleksandar's grandfather, Jovan, came to Belgrade to be an art teacher. On his maternal side, his great uncle was Jovan Đorđević (1826–1900), the founder of the Serbian National Theatre in Novi Sad. Deroko was also related to the famous Serbian writer Stevan Sremac (1855–1906). During his childhood years, his family lived in his great uncles' house at Knez Mihailova Street, in the center of Belgrade. He was not a very good student in elementary and secondary school, in fact he barely managed to graduate. As he said in his biography, he preferred boating on the river Sava to studying. Before World War I, he enrolled at the Technical Faculty of the University of Belgrade.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
Соғыс басталғанда ол артиллерияда ерікті болып тіркелді, бірақ 1300 капралдан тұратын батальонға қосылу үшін Скопьеге ауыстырылды және сержант атағын алды. Соғыстан бұрын ол авиация саласындағы пионер болғандықтан, жаңадан құрылған Корольдік серб әуе күштеріне жіберілді. 1915 жылы Францияға оқуға барды, осылайша сол жылдың күзі мен қысында серб әскерінің шегінуінен құтылды. Оның эскадрильясы Салоника майданында қайта құрылған серб армиясына қосылды, онда ол соғыс аяқталғанға дейін және Сербия азат болғанға дейін шайқасты.
In the beginning of the war he volunteered in the artillery, but was transferred to Skoplje to join the battalion of 1300 Corporals and was made a sergeant. As he was an aeronautical pioneer before the war, he was transferred to the newly formed Royal Serbian Air Force. He was sent to France for training in the 1915, and thus escaped the Serbian retreat in the autumn and winter of that year. His squadron joined the recovered Serbian army on the Salonika front, where he fought until the end of the war and the liberation of Serbia.
Кәсіби өмір
Ол Римде, Прагада, Брнода архитектураны оқып, 1926 жылы Белградта бітірді. Француз үкіметінің стипендиясымен ол Парижде білім алды, онда Пикассо, Сава Шуманович, Растко Петрович, Ле Корбюзье және сол кезде Парижде тұрған басқалармен танысты. 1930 жылдардың басында Белградтағы архитектура факультетінде толық профессор болды. Ол орта ғасырлық және византиялық архитектураны оқытты. Ол Богдан Несторовичпен бірге сол кезеңде Әйя София соборының жобасын жасады, ал 1935 жылы құрылысы басталды. Ол көптеген кітаптардың авторы, ең белгілілері – «Дунайдағы орта ғасырлық қамалдар» (1964) және «Калемегдан маңындағы ойын-қалжыңдар» (1987). Архитектурадан басқа, ол жеке посткарточкаларына иллюстрациялар салған, оның тынымсыз және қиын архитектуралық қызметі біраз азайған кезде, Белградтың жанды атмосферасын, әлеуметтік бірлігін, эротизмін, бір сөзбен айтқанда, жаңа білімді орта таптың барлық либерализмін көрсетті.
He studied architecture in Rome, Prague, Brno and he graduated in Belgrade in 1926. With a French government scholarship he studied in Paris, where he made friends with Picasso, Sava Šumanović, Rastko Petrović, Le Corbusier and others who then lived in Paris. In the early 1930s he became a full professor at the Architectural Faculty in Belgrade. He taught Medieval and Byzantine architecture. He made a project, along with the Bogdan Nestorović, for the Temple of Saint Sava in that period, and in the 1935 the work on it began. He was an author of many books, most famously Medieval Castles on the Danube (1964) and Mischiefs around Kalemegdan (1987). Beside architecture he made illustrations on his personal postcards, created in the period when his diligent and wearisome architectural activity finally subsided somewhat, demonstrate the energetic Belgrade atmosphere, conviviality, eroticism, in a word – all the liberalism of the new educated middle class.