Кіріспе
Канадалық актер және режиссер Фрэнсис Уильям Пауэлл (8 мамыр 1877 – 10 сәуір 1964) – Канадада туған американдық сахна және үнсіз фильм актері, режиссер, продюсер және сценарийші. Ол негізгі жұмысын АҚШ-та жүргізді. Ол Теда Бараны "жариялап", оны 1915 жылы шыққан "Айтақ, болған еді" фильмінде басты рөлге шақырғандығымен де белгілі. Пауэллдің режиссерлігімен осы фильмдегі ойнаған рөлі Бараға киноиндустриясының ең танымал зұлым азғырушысы немесе экрандағы "вампир" ретінде кең даңқ әкелді.
Francis William Powell (May 8, 1877 – April 10, 1964) was a Canadian born American stage and silent film actor, director, producer, and screenwriter who worked predominantly in the United States. He is also credited with "discovering" Theda Bara and casting her in a starring role in the 1915 release A Fool There Was. Her performance in that production, under Powell's direction, quickly earned Bara widespread fame as the film industry's most popular evil seductress or on screen "vamp".
Ерте өмір және сахналық мансабы
Фрэнк Пауэлл 1877 жылы Канаданың Гамильтон қаласында Элизабет пен Фрэнсис Пауэллдің ұлы ретінде дүниеге келді. Дегенмен, 1916 жылғы Variety сауда басылымында Пауэллдің Кливлендпен тығыз және ерте байланысы болғаны расталады. 26 сәуірдегі «Фрэнк Пауэлл демалыста» деген тақырыптағы хабарламада бұл кең таралған басылым 38 жастағы режиссердің «бала кезінің үйіне», Кливлендке демалысқа бара жатқанын жариялайды. Пауэллдің 12 жылдық сахналық карьерасы туралы белгілі болған деректерге сәйкес, ол драматург Кирк Ла Шеллмен бірге жұмыс істеген және кем дегенде екі ірі Бродвей қойылымында ойнаған. 1904 жылы ол Савой театрында «Тит за Тат» пьесасында өнер көрсетті, ал келесі жылы Аугуст Томас жазған «Мистер Пипптің тәрбиесі» комедиясында актерлік етіп, сонымен қатар режиссерлік жұмыстарын да атқарды. Одан кейін ол бірнеше жыл Англияға көшіп, актриса Эллен Терридің қойылымдарын режиссерлік еткен соң Солтүстік Америкаға қайтып келді. 1915 жылдың 15 қазанындағы «Остин Стейтсмен энд Трибюн» газеті Пауэллдің Терримен жасаған алғашқы сахналық жұмысы туралы толық мәліметтер келтіреді, ол бұл ақпаратты газетке берген сұхбатында бөліскен.
Фильм
1909 жылы Нью-Йоркте Пауэлл өзінің мансабын қарқынды дамып келе жатқан киноиндустриясына кеңейтті, бастапқыда Biograph Studios-та актер және сценарийші болып жұмыс істеді. Ол Д.У. Гриффитпен бірге өзінің алғашқы фильмін режиссерлік етіп, комедияларды режиссерлеудегі шеберлігін көрсетті. 1914 жылы Pathé компаниясының "Дақ" фильмі үшін ол бу локомотивін сатып алып, оны әсерлі түрде рельстен шығарып жіберді. Трюк жоспарланғандай өтпеді. "Бақытсыз" басқарылмайтын локомотив рельстен соғылып, "Пауэлл мырза мен оның камерасы орналасқан платформаны жақын арада өткені" хабарланды. Құдайға шүкір, ешкім ауыр жарақат алмады. Кейін Пауэлл Джордж Клайннің өндіріс компаниясы түсірген алғашқы фильмді режиссер ретінде түсірді. Содан кейін ол 1914 жылдың соңында Fox Film Corporation компаниясына жұмысқа қабылданды, онда ол Теда Бараның басты рөлде ойнаған екі аса танымал фильмді режиссерлік етті. Біріншісі, "Ақымақ болғанда", 1915 жылдың қаңтарында шықты және жас актрисаны халықаралық деңгейде танымал етіп, оған "Вамп" деген лақап ат берді. Бараны "жаңадан ашқан" деп жиі айтылатын ол Бараны алты ай бұрын Pathé драмасы "Дақ" фильміндегі шағын рөлге таңдаған. 1926 жылы жарық көрген "Миллион бір түн: 1925 жылға дейінгі кинофильм тарихы" атты еңбегінде кинотарихшы Терри Рамсей Пауэллдің Бараны алғашқы рет таңдауын және оны насихаттауын былайша сипаттайды:
Өлім
Пауэллдің қайтыс болған күні, нақты орны және қайтыс болу себебі, нақты құжаттаманың жетіспеуіне байланысты әлі де белгісіз. Тарихи жазбаларда әртүрлі штаттарда бірнеше Франк Пауэллдердің кездесуі, федералдық тізілімдердегі қайшылықты ақпараттар және газетте немесе арнаулы басылымдарда оның қайтысын растайтын некрологты табу қажеттілігі, Пауэллдің соңғы жылдары мен өліміне қатысты көптеген сұрақтарға жауап беруге мүмкіндік бермейді.