Кіріспе

балалар романы, 1959 жылы Джозеф Крумгольдтың жазған балалар романы

«Лук Джон» – американдық жазушы Джозеф Крумгольдтың 1959 жылы жарық көрген романы. Ол 1960 жылғы Ньюбери медалін жеңіп алды. Оқиға 1950 жылдардағы Нью-Джерси штатында өтеді және 12 жасар Энди Раш пен Серенити қалашығының шетінде тұратын ерекше мінезді жалғызбасты адаммен оның достығы туралы айтады.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Пияз Джон ерекше адам: Еуропадан келген, тастан салынған қабатта тұратын және ванналармен жиһазталған адам. Ол Серенитиде оның сөзін түсінетін жалғыз адам – жас Энди Рашпен дос болады. Энди Пияз Джонды (осылай аталған, себебі ол қаладағы ең жақсы пиязды өсіреді және оларды алма сияқты жейді) танығанда, ол адамның қызық сенімдері бар екенін біледі. Пияз Джонның әлемінде мейірімді рухтар бұлттарда тұрады, ал жаман рухтарды түтін шығару арқылы қууға болады. Оның қажеттіліктері аз, себебі қала тұрғындары біреу өлгеннен кейін киім-кешек беруге қуанады, ал ол Серенитиде түрлі жұмыстар істеп, аздап ақша табады. Энди мен оның достары Пияз Джонның айтқанын орындауға әрқашан дайын. Пияз Джонның өмірі Эндидің әкесі Ротари клубының көмегімен Пияз Джонға электр қуаты, су, пеш және бір ваннасы бар жаңа үй салып беруді шешкенде өзгеріп кетеді. Бүкіл қала қол қояды, комиссиялар құрылады, үй Джонның ескі тас қабаттарының орнына салынады. Көшіп келгеннен кейін Джон, жаңа техникаға үйренбегендіктен, газетті пешке қояды. Соның салдарынан үй өртеніп кетеді. Мырза Раш үйді қайта салуға бейілді, бірақ Пияз Джонның жаңа ортада ыңғайсыз және бақытсыз екенін ешқашан байқамайды. Ол бүкіл қаланы дезинфекциялауды қалайды. Энди Пияз Джонға Серенити халқы оны тыныш қалдыру үшін қаладан қашу керек екенін ұсынады. Дегенмен, Энди онымен бірге қашып кеткісі келеді. Соңында Пияз Джон Серенити қаласынан кетеді.

Қабылдау

Киркус Ревьюс кітап туралы былай деді: "Жозеф Крумгольд, "Енді Мигель" кітабының авторы, балалық шақтың көріністеріне шынайы сезімді, әрі сезімталдыққа бой алдырмайтын, алдаусыз ойлап табуды әкеледі". 1956 жылдан 1965 жылға дейінгі Ньюбери жүлдесінің иегері атанған кітаптар туралы естелік эссесінде кітапханашы Кэролин Хоровиц былай жазды: "Менің ойымша, "Онион Джон" балаларға арналған туынды емес, керісінше, ата-аналарға бағытталған, өте мағыналы, нақыл сөзбен келтірілген әңгіме".