Кіріспе

Ұйықтауға арналған дәрі-дәрмек

Рамельтеон алғаш рет 2002 жылы сипатталған. Кейінгі мета-талдаулар рамельтеонның субъективті ұйқыға келу уақытын шамамен 4-7 минутқа қысқартатынын көрсетті. Мета-талдаулар рамельтеонның ұйқының жалпы уақытын арттыратыны туралы әр түрлі нәтижелерді көрсетті. Ол ұсынысты әлсіз деп бағалады және дәлелдердің сапасы өте төмен деп таныды, бірақ потенциалды пайдасы потенциалды зиянынан басым екеніне қорытынды жасады. Рамельтеон циркадтық ритмнің бұзылуымен байланысты ұйқы бұзылыстарын, оның ішінде ұшақпен саяхаттаудан туындаған ұйқы бұзылысы, сменалық жұмыс бұзылысы және тәуліктік 24 сағаттан аспайтын ұйқы-ояну циклінің бұзылысын емдеуде тек бірнеше зерттеуде қарастырылды. Бұрын ол циркадтық ритмнің ұйқы бұзылыстарын емдеу үшін әзірленген, бірақ осы жағдайлар бойынша әзірлеу тоқтатылды. 2022 жылғы жүйелі шолу және мета-талдау рамельтеон мен орексин рецепторларының антагонисті суворексанттың үйлесімді қолданылуы ауруханаға жатқан ересектерде делирийдің пайда болуын азайтуға көмектесетінін көрсетті, ал суворексант жеке өзі тиімді емес.

Биполярлық бұзылу

Рамельтеон психиатрияда екіполярлық бұзылыстағы манияны емдеуге қосымша ем ретінде қарастырылып келеді. Алайда, бүгінгі күнге дейін қолда бар аз ғана мәлімет рамельтеонның және мелатонин сияқты басқа мелатонин рецепторларының агонистерінің мания кезінде клиникалық тиімділігін дәлелдей алмайды. Рамельтеонның тәуелділік тудырмайтыны және зәулімдікке бейім еместігі көрсетілген. Рамельтеонды егерлерде бауыр және ұрықтық ісіктердің көбеюі байқалған, бірақ бұл тек адамдарға ұсынылған дозадан кемінде 20 есе жоғары дозаларда ғана орын алған. Рамельтеонның MT1 және MT2 рецепторларына деген туыстығы мелатонинге қарағанда 3-16 есе жоғары. Рамельтеонның серотонин 5 HT1A рецепторына клиникалық маңызы жоқ туыстығы бар (Ki = 5.6 мкМ). Рамельтеонның негізгі метаболиті M II белсенді және адамның MT1 және MT2 рецепторларына байланысу туыстығы аналық молекуланың шамамен бірден онға және беседен біріне тең, ал in vitro функционалдық сынақтарда рамельтеоннан 17-25 есе кем әсер етеді. M II-нің MT1 және MT2 рецепторларындағы тиімділігі бастапқы препаратқа қарағанда төмен болғанымен, M II бастапқы препаратқа қарағанда жоғары концентрацияларда айналып, рамельтеонмен салыстырғанда орташа жүйелік әсері 20-100 есеге дейін жоғарылайды. M II серотонин 5 HT2B рецепторына әлсіз туыстық көрсетеді, бірақ басқа рецепторларға немесе ферменттерге айтарлықтай туыстық танытпайды. Рамельтеон сияқты, M II бірқатар эндогендік ферменттердің белсенділігіне де кедерес келтірмейді. Рамельтеонның ГАМК рецепторларына немесе нейропептидтермен, цитокиндермен, серотонинмен, допаминмен, норадреналинмен, ацетилхолинмен және опиоидтармен байланысатын рецепторларға ешқандай туыстығы жоқ. Рамельтеон стандартты үлгідегі таңдалған ферменттердің белсенділігіне де кедерес келтірмейді.

Әрекет ету механизмі

Гипоталамустың суперахиазматикалық ядросындағы MT1 және MT2 рецепторларында рамельтеонның активтілігі, ұйқыны күшейту қасиеттеріне себеп болады деп саналады, себебі эндогенді мелатониннің әсеріне ұшырайтын бұл рецепторлар, қалыпты ұйқы-ояну циклының негізінде жатқан циркадтық ритмді сақтауда маңызды рөл атқарады.

Абсорбция

Рамельтеонның толық сіңірілуі 84%, ал ауыз арқылы сіңірілуі 1,8% құрайды. Рамельтеон мен оның метаболиттерінің деңгейі дозадан кейін 24 сағат ішінде анықтау лимитінің төменгі шегінде немесе одан да төмен болады. 2005 жылдың шілдесінде АҚШ-та қолдануға бекітілді.

Қоғам және мәдениет

Рамельтеонды қолдануға немесе оған тәуелді болу қаупі жоқ, және ол бақыланатын зат емес.

Зерттеу

Рамельтеон, мелатонин сияқты басқа да мелатонин рецепторларының агонисттері, клиникалық сынақтарда екіполярлы бұзылысы бар пациенттердегі жедел маниялық эпизодтарды қосымша емдеу ретінде пайдаланылды. Алайда, мета-талдамалық деректер өте аз сынақтарға негізделген және клиникалық тәжірибеде мелатонин рецепторларының агонисттерін манияға қосымша ем ретінде қолдануды қолдамайды, бірақ сынақтардың кішкентай көлемі олардың тиімді әсерін толығымен жоққа шығаруға мүмкіндік бермейді.