Кіріспе

Жаңа Зеландия хирургы және саясаткері

Сер Жерард Алойсиус Уолл (24 қаңтар 1920 – 22 қараша 1992) – Жаңа Зеландияның хирургы және саясаткері. 1985 жылдан 1987 жылға дейін Жаңа Зеландия Өкілдер палатасының спикері қызметін атқарды. Ол Лейборист партиясының мүшесі болды. Уолл өзінің бекем әлеуметтік консервативті көзқарастарымен және аборт пен гомосексуализмді заңдастыруға қарсылығымен белгілі болды, бұл оны көптеген замандастарымен қақтығысқа түсірді. Порриуа қаласының мэрі Джон Берк Уолл туралы: «Ол өз нанымының күшіне ие адам еді. Егер ол қандай да бір мәселеге терең сеніммен қараса, оған кімнің келіспеуінің маңызы болмады» деді.

Ерте өмір және мансап

1920 жылы Жаңа Зеландияның Крайстчерч қаласында дүниеге келген ол, Эдмунд Уоллдың ұлы болған. Санкт-Беда колледжінде білім алғаннан кейін екі жыл Кантербери университетінің колледжінде заңды оқыды, бірақ кейін медицина саласында мансап құруға шешім қабылдады. Медициналық білімін қаржыландыру үшін ол фермаларда жұмысшы, қой жууші, қора жұмысшысы және мал жинаушы болып түрлі уақыттарда жұмыс істеді. Отаго университетінде оқуын аяқтап, MBChB дәрежесін алды. Бітіргеннен кейін Крайстчерчте интерн-дәрігер, ал Батыс жағалаудағы Деннистон қаласында жалпы тәжірибелі дәрігер болып жұмыс істеді. 1968 жылы отбасы Порриуаға көшіп, бір жыл Порриуа ауруханасында қызмет етті. 1969 жылы Порриуа сайлау округінде (Петон округіне жақын) жеңіске жетті. Парламентке сайланғаннан кейін Әлеуметтік қызметтер және маори мәселелері жөніндегі комитеттердің мүшесі болды. Сайлауға дейін ол дін қызметкері Дон Борриден қайтадан үміткерлікке қарсылық көріп, Борри Уоллдың сайлаушыларымен, әсіресе денсаулық сақтау мәселелері бойынша «байланыссыз» екеніне сенді. Уолл Лейбористік партиясынан қайта сайланды және оның қайта сайлануы аборт сияқты мәселелердегі ұстанымдарына «толық» қолдау екенін мәлімдеді. Порриуа Лейбористік сайлау комитеті оны үміткерліктен шеттетуге жасалған сәтсіз әрекеттің бөлігі ретінде оған сенімсіздік білдірді. Парламенттегі әріптесі Майк Мур: «Ол [Уолл] қатал және мықты пікірлері бар адам еді, ол өз қағидалары үшін үлкен құрбандықтарға барған ерекше тұлға болды» деді. Бұған дейін Лейбористік партияның жеңісінен кейін жауапкершілік берілмегеніне ренжіген Уолл спикер рөлін құлшыныспен атқарды. Әріптестері оның рөлін артық орындауға бейім екенін және оппозициялық депутаттарға тым қатал екенін ойлады, олардың барлығы екі жыл спикер болып қызмет еткен кезеңінде кем дегенде бір рет палатадан шығарылды. Спикер ретінде ол 1986 жылы сэр Роберт Малдуннан өзінің адалдығына беспрецеденттік шабуылға ұшырады. Малдун ұзақ мәлімдеме жасап, Уоллдың отырыстарды жүргізуін, әсіресе мүшелерді палатадан шығарып тастауға бейімділігін сынады. Малдун бұрын Уоллға сенімсіздік білдіру туралы ұсыныс енгізген (сирек кездесетін жағдай), бірақ ол жеңіліске ұшырады.

Кейінгі өмір және өлім

1987 жылы Уолл зейнетке шығып, 1987 жылғы Королеваның туған күніне арналған құрмет көрсетулерде Бакалавр рыцарь дәрежесіне тағайындалды. Парламенттен зейнетке шыққаннан кейін Порриуа ауруханасында сенбі-жексенбі күндері кезекші дәрігер болып жұмыс істеді. Ол 1992 жылы қайтыс болды. Олардың екі ұлы мен үш қызы болды. Бос уақытында ол регбимен (ойымшы ретінде де, төреші ретінде де) және тауға шығумен айналысты.