Кіріспе

Тіл білімінің бір саласы

Халықтық тіл білімі – ғылыми әдіс емес, сараланбаған болжамдарға негізделген тілге қатысты пікірлер, сенімдер немесе амалдар жиынтығы. Халықтық тіл білімі кейде тіл туралы ғылыми қорытындылар ана тілінің иелеріне түсініксіз немесе қарсы көрінген кезде пайда болады. және ұлтшылдық.

Мысалдар

Джекендофф (2003) халықтық лингвистикалық нанымдардың типік мысалдары ретінде келесі тұжырымдарды келтіреді. Біріншісі: "Ата-аналар балаларына сөйлеуді үйретеді". Ересектер балалардың тілді тікелей ата-аналарынан немесе қарапайым еліктеу арқылы үйренетінін есептейді. Ал шындығында, балалардың тіл меңгеруі туралы зерттеулер балалардың тілді автоматтырақ, ересектер көбінесе байқамайтын жүйелі үлгі бойынша үйренетінін көрсетеді. Ата-аналармен, ересектермен және басқа балалармен өзара әрекеттесу маңызды болғанымен, баланы "түзету" өте қиын. Керісінше, көптеген балалар "қабылдау" деп аталатын процесте ана тілін (соның ішінде бір жастағы достарының тілдерін) үйрене алады. Ата-аналар байқаған қателер бала бірнеше апта немесе айдан кейін өзінен-өзі түзетіледі. Екінші тұжырым: "Балалар бірнеше тілді үйренуге тырысса, шатасып қалады". Көптеген ата-аналар баланың бірнеше тілден келетін ақпаратты ажырата алмайтынінен қорқады. Бірақ шындығында, балалар бірнеше тілге оңай бейімделе алады, егер олар бірнеше тілге ұшыраса. Шатасу кезеңі болуы мүмкін, бірақ көптеген балалар әртүрлі грамматикалық жүйелерді ажырата алады. Үшінші тұжырым: "Дұрыс, таза ағылшын тілі бар". Адамдар көбінесе білімді тілді, әсіресе жазбаша түрін бағалайды, ал басқа диалектілер мен сөйлеу тілдері құрылымдық тұрғыдан нашар немесе "саспақ" деп есептеледі, ал осы тілдерді қолданушылар көбінесе "ақымақ, жалқау, шалаң, провинциал" немесе басқа да қарапайым сөздермен сипатталады. Дегенмен, лингвистер африкалық-американдық сөйлеу тілі (AAVE) сияқты жергілікті тілдердің де ағылшын тілінің стандартты түрлерімен бірдей грамматикалық күрделілікке ие екеніне келіседі. Халықтық лингвистикалық нанымдар осы тілдерді нашар деп санайды, нәтижесінде стандартты емес тілдерді қолданушылар лингвистикалық кемсітуге ұшырайды.