Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Elie and Earlsferry – Файф аймағындағы жағалау қаласы және бұрынғы корольдік қалашығы, Шотландия, Шығыс Неук аймағында, Форт фиордының солтүстік жағалауындағы Шапел Несс маңында, Левеннен сегіз шақырым шығысқа қарай орналасқан. Бұл қалашыққа 1930 жылы 1929 жылғы Жергілікті Өкімет туралы (Шотландия) заңымен біріктірілген Эли (Elee) және Эрлсферри (Earlsferry) атты екі шағын ауыл кіреді. Солтүстік жағында Килконкуар ауылы және Килконкуар көлі орналасқан. Азаматтық приходтың халқы 2011 жылы 861 адамды құрады.
Elie and Earlsferry is a coastal town and former royal burgh in Fife, and parish, Scotland, situated within the East Neuk beside Chapel Ness on the north coast of the Firth of Forth, eight miles east of Leven. The burgh comprised the linked villages of Elie ('/iː//l//i/ EElee) to the east and to the west Earlsferry, which were formally merged in 1930 by the Local Government (Scotland) Act 1929. To the north is the village of Kilconquhar and Kilconquhar Loch. The civil parish has a population of 861 (in 2011).
Ежелгі заман
Ерлсферри, екі ауылдың ескісі, ежелгі заманнан бері қоныстанған. 1054 жылы Фиф графы Макдафф король Макбеттен қашып, Форт өзенінен осы жерден өтіп кеткені айтылады. Әсіресе, аңызға сүйенсек, оның қашуына жергілікті балықшылар көмектескен, және бұл әрекет Макдаффтың Малкольм III-ге тигізген ықпалы арқасында ауылдың корольдік қалашық статусына ие болуына себеп болған болуы мүмкін. 12 ғасырдың ортасында Фиф графтары Сент-Эндрюдегі апостол Андрейдің қасиетті жеріне жол тартқан паломниктер үшін паром қызметін ұйымдастырды. Паром Форт фиордымен Солтүстік Бервикке дейін, 7 мильдей қашықтыққа жүрді, және осы паром жерге ат қойды. Паломниктерге арналған шағын шіркеудің қалдықтары Чапел-Несс төбесінде сақталған. Король Роберт II 1373 жылы Эрлсферриге корольдік қалашық статусын берді, бірақ оның бастапқы жарғысы өртте жойылды. Эрлсферри 18 ғасырға дейін саудагерлердің сауда порты болды, сондай-ақ оңтүстіктен Сент-Эндрюге дейінгі паломниктер жолындағы маңызды тоқтау орны еді. 1589 жылы Джеймс VI жаңа жарғы берді, және ол 1639 жылы Ели шіркеуінің салынуына лайық болатын деңгейде маңызды болды. Оның порты Эрлсферри портына қарағанда жақсы қорғалған болды, ол Эрлсферриден сауданы тартып ала бастады, ал 1766 жылы болған үлкен дауылдан кейін құммен толып, Эрлсферри порты енді пайдаланбады.
Earlsferry, the older of the two villages, was first settled in time immemorial It is said that MacDuff, the Earl of Fife, crossed the Forth here in 1054 while fleeing from King Macbeth. In particular the legend tells of his escape being aided by local fishermen, an act which may have led directly to the village being promoted to royal burgh status due to MacDuff's later influence over Malcolm III. By the middle of the 12th century, the Earls of Fife had instituted a ferry for the use of pilgrims en route to the shrine of Saint Andrew the Apostle at St Andrews. The ferry crossed the Firth of Forth to North Berwick, a distance of 7 miles, and it is this ferry that led to the naming of the place. There are the remains of a small chapel on Chapel Ness, built for the use of these pilgrims. King Robert II made Earlsferry a royal burgh in 1373 but its original charter was destroyed in a fire. Earlsferry became a trading port for merchants and remained so until the 18th century, and was also an important calling point on the pilgrims' route from the south to St Andrews. A new charter was granted in 1589 by James VI. and it had become sufficiently important to merit the building of Elie Parish Church in 1639. Its harbour was more sheltered than that of Earlsferry, it began to poach trade away from Earlsferry and after a great storm in 1766 filled it with sand, Earlsferry harbour was no longer used.
Ғимараттар
Эльеде 1639 жылдан бері сақталған ерекше шіркеу бар. Оның биік сегізбұрышты мұнарасы бар, үстінде шіркеудің ортасында орналасқан белведерлік безендіруі салынған. High Street көшесінен тікелей бағытпен жақындағанда, архитектурасының әсерлілігі артады және шіркеу маңындағы зиратпен қоршалған. Эли Хаус – су жиегіне жақын орналасқан, қызықты шотландтық стильдегі кеңейтілген мұнаралы үй. Ол 1697 жылы салынған, ал 1770 жылы кеңейтілген. 1770 жылдары Руби шығанағында, Эли Несстің шығыс жағында Джанет, Леди Анструтер үшін Леди мұнарасы салынды. Онда теңіз деңгейіндегі күмбезді бөлме киім ауыстыруға арналғандай жасалған. Леди Анструтер жақын жердегі суларда шомылып жүргенде, қызметшісі қоңырау соғып, жергілікті тұрғындардың жақын келмеуін қадағалап отырған деседі. Дунбар қаласының провосты Чарльз Фоллдың қызы, ол Томас Карлайлдың еңбегінде Джени Фаа ("Фаа" – Фолл отбасының ежелгі аты екендігі айтылады) деп аталады, ол "сұлу және көңіл көтеретін әйел" болған. Ол Эли Хаустың солтүстігіндегі Балклеви ауылын "көріністі жақсарту" үшін бұздырған, бірақ көптеген адамдар бұл шешімнің себебі ауыл тұрғындарының оның отбасының тарихын еске салғаны деп санайды. Бұл оқиға Уолтер Скоттың "Гай Маннеринг" романына шабыттандырған болуы мүмкін. Үйі қиратылған қарт әйел Анструтер отбасына қарғыс айтқан деседі. Эли бастауыш мектебі 1858 жылы салынды және C санаттағы ескерткіш болып саналады. Эли және Эрлсферри қалалық үйі 1873 жылы аяқталды, бірақ оның құрамында бұрынғы қалалық үйдің элементтері де бар.
Elie has an unusual parish church, dating from 1639. It has a tall octagonal tower, topped with a belvedere detail, centrally located on the church. It is approached on axis from the High Street, increasing the drama of its architecture, and surrounded by a churchyard burial ground. Elie House is an interesting Scots vernacular extended tower house, standing close to the waterline. It dates back to 1697 with additions in 1770. In the 1770s the Lady's Tower was built in Ruby Bay, on the east side of Elie Ness, for Janet, Lady Anstruther. It incorporated a vaulted chamber at sea level as a changing room. It is said that Lady Anstruther would bathe in the nearby waters, a servant ringing a bell all the while to ensure locals stayed away. The daughter of Provost Charles Fall of Dunbar, she was mentioned by Thomas Carlyle as Jenny Faa ("Faa" being purportedly the Fall family's ancient name) "a coquette and a beauty". She caused the hamlet of Balclevie, to the north of Elie House, to be razed ostensibly "to improve the view" but widely thought to be because the tinker inhabitants reminded her of her own family's origins. This may have been Walter Scott's inspiration for a similar incident in Guy Mannering. A curse is said to have been placed on the Anstruther family by an old woman whose house had been demolished. Elie Primary School dates to 1858 and is in a Category C listed building. Elie and Earlsferry Town Hall was completed in 1873 but contains elements of an earlier town house.
Реформациядан кейінгі кезең
Шотландия реформациясынан кейін Ерлсферриде қажылық сапарлар және басқа да қозғалыс баяулады.
After the Scottish Reformation, pilgrimages and other traffic waned in Earlsferry.
Гольф және теннис
Эли мен Эрлсферри Сент-Эндрюстен оңтүстікке қарай шамамен он шақырым жерде орналасқан. Гольф ойыны алғаш рет 15-шы ғасырда Эрлсферри Линксте ойналған деп саналады, ал уақыт өте келе алаң қазіргі тамаша 18 лункалық гольф алаңына айналды, ол 1895 жылдан бері көбінесе өзгеріссіз сақталған. Эли мен Эрлсферриде 1832 жылдан бері ресми гольф клубы бар. Қазіргі клуб, Гольф Хаус Клубы, 1875 жылы клуб үйі салынған кезде құрылды. Керемет ерекшелігі – HMS Excalibur суасты қайығынан алынған перископ. Суасты қайық 1968 жылы жарамсыз деп танылғаннан кейін ол стартер үйіне орнатылды; ойыншылар мен келушілер гольф алаңын көру үшін оны пайдалана алады. Гольфшылар, гольф клубтарын жасаушылар және алаң дизайнерлері Джеймс Брейд, Арчи Симпсон, Боб Пиблс және Айзек Макки Эрлсферриде дүниеге келген. Гольф Хаус Клубының жанында Elie Sports Club орналасқан, онда аптаның 7 күні, жылдың 364 күні қолжетімді көп салалы спорттық кешен бар. Оның құрамына 9 лункалық гольф алаңы (2080 ярд ұзындығы), путинг алаңы, жабық орындықтары және ашық алаңдары бар драйвинг-рейндж, сондай-ақ 2 бункері және 50 ярдтық питчинг алаңы бар қысқа ойынға арналған жаттығу алаңы кіреді. Бұдан өзге, 5 толық өлшемді теннис корты және 4 шағын теннис корты, сонымен қатар боулинг алаңы мен клуб үйі де бар.
Elie and Earlsferry are about ten miles due south of St Andrews. Golf is believed to have been played on Earlsferry Links as early as the 15th century, and the layout evolved over time into the current magnificent 18 hole course which has remained largely unchanged since 1895. There has been a formal golf club here in Elie and Earlsferry since 1832. The current club, the Golf House Club, was founded in 1875 with the building of the clubhouse. An unusual feature is the periscope from the submarine HMS Excalibur. It was installed in the starter's hut after the submarine was scrapped in 1968; players and visitors may use it to view the golf course. Golfers, clubmakers and course designers James Braid, Archie Simpson, Bob Peebles and Isaac Mackie were born in Earlsferry. Neighbouring the Golf House Club is the Elie Sports' Club which encompasses a multi sports facility available 7 days of the week, 364 days of the year. Its
facilities include a 9 hole golf course (2080 yards long), a putting course, a driving range with covered bays and outdoor hitting areas and a short game practice area with 2 bunkers and a 50 yard pitching fairway. There are also 5 full size tennis courts and 4 short tennis courts along with a Bowling Green and Club
Крикет
Элидің крикет клубы бар, олар жағажайдағы "Шип Инн" пабында орналасқан. Команда үйдегі ойындарын су тасқынымен үйлестіріп жоспарлайды және су басылғанда жағажайда өткізеді.
Elie has a cricket club who are based in The Ship Inn pub on the beachfront. The team arrange all their home fixtures in line with the tides and play them on the beach when the tide is out.
Қазіргі заман
1850 жылы Эли порты кеңейтілді. Жақын жердегі темір жол, Фиф жағалауы темір жолының бір бөлігі, 1857 жылы салынды және 1863 жылы Эли арқылы Анструтерге дейін созылды. Қазіргі заманғы байланыс құралдарының дамуы жергілікті экономиканың сипатын өзгертті. Темір жол келгеннен кейін көмір өндіру азайды. Мақта тоқушылар импортталған зығырдан жасалған күртешеге ауысқаннан кейін кәсіптерін тастады. Балық аулау біртіндеп төмендеді. Туризмнің өсуі жергілікті құрылыс шарына алып келді, бұл тас қалаушыларға жұмыс берген болар еді. Ауылда көп жылдар бойы гольф клубын жасаушылар да болды. Жылдар бойы ауылдарда түрлі қосалқы кәсіптер болды және 1970 жылдарға дейін, қазіргі заманғы автомобиль көлігі пайда болғанға дейін сақталды. Көңіл көтеруге жағажай, гольф, мейрамханалар, серфинг және желкендесу бар. Эли 2018 жылы Шотландиядағы ең жақсы басқарылған жағажайлардың бірі деп танылды. 1960 жылдары темір жол желісі Бичингтің кесуіне ұшырады, содан кейін станция мен жолдар жабылып, демонтаждалды, нәтижесінде Элиде тек автомобиль және теңіз көлігі байланыстары қалды. 2020 жылы The Times газеті Эли мен Эрлсферриді Ұлыбританияда өмір сүруге ең жақсы орындардың бірі деп атады. Бұл маршрут тек төмен су кезінде ғана қолданылуы керек, ал жартастар мен жағалаудағы тастарға бекітілген тізбектер жолға көмектеседі, кейде оны Шотландияның құпия ferrata (Темір жол) деп атайды. Тізбектер алғаш рет 1920 жылдары орнатылған, ал 2010 жылы жаңаларымен ауыстырылды.
Elie's harbour was expanded in 1850. The nearby railway, part of the Fife Coast Railway, was built in 1857, and extended through Elie to Anstruther in 1863. The explosion of modern communications saw the nature of the local economy change. Coal mining dwindled after the railway came to the area. Cotton weavers abandoned their trade after the switch to linen made from imported flax. Fishing gradually declined. The growing tourist trade caused a local building boom, which would have provided work for stonemasons. There were also golf club makers in the village for many years. Various support trades existed in the villages over the years and persisted until the advent of modern road transport around 1970. Attractions include the beach, golf, restaurants, surfing and sailing. Elie won an award as one of the best managed beaches in Scotland in 2018. The railway line fell under the Beeching Axe in the 1960s and the station and tracks were subsequently closed and dismantled, leaving Elie with only road and sea transport links. The Times included Elie and Earlsferry as one of the best places to live in the UK in 2020. The route, which should only be used during low tides, has chains fixed to the cliffs and rocks of the shore to assist progress, and is sometimes referred to as Scotland's secret via ferrata (Iron path). The chains were first installed in the 1920s, and were replaced in 2010.
Ескерткіш оқиғалар
Алан Рикман режиссерлік еткен, Эмма Томпсон мен Филида Лоу бас рөлдерде ойнаған "Қысқы қонақ" фильмі осы жерде түсірілді.
The film The Winter Guest, starring Emma Thompson and Phyllida Law, directed by Alan Rickman, was filmed here.
Сағат
Эдинбург қаласының Принс-стрит бақшасындағы әйгілі "Гүл сағаты" алғашқыда (1903 жылы) Элие қалалық шіркеуінен құтқарылған сағат механизмімен жасалған.
The famous "Floral clock" in Edinburgh's Princes Street Gardens was originally constructed (1903) using the clock mechanism salvaged from Elie Parish Church.