Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Sciara – Sciaridae тұқымдасына жататын шырың қаналар туысы.
Genus of flies
Sciara is a genus of fungus gnats in the family Sciaridae.
Сипаттама
Ересек шыбынның денесі 3 мм-ге дейін болады, қоңыр қара түсті, басы кішкентай, ал аяқтары мен қанаттары салыстырмалы түрде ұзын, сырттан қарағанда масаға ұқсайды.
The adult fly is small, up to 3 mm, has a dark brown body, small head and its legs and wings are comparatively long, looking like a mosquito.
Биология
Бұл жәндіктер шіріген органикалық заттар мен саңырауқұлақтармен қоректенеді. Олар көбінесе жылыжайларда кездеседі. Личинкаларының ұзындығы 6 мм-ге дейін жетеді, ақ түсті, жіңішке, аяқтары жоқ, қара бас және тегіс, жартылай мөлдір терісі болады, оның арқылы ас қорыту жолының ішкі құрылысын көруге болады. Sciara-да жыныс анықталуы өзгеше механизм арқылы жүзеге асады. Sciara негізінен 4 жұп хромосомаға ие: 3 жұп автосома және 1 жұп аллосома. Кейбір ерекше хромосомалар, шектеулі хромосомалар деп аталады, белгілі бір сатыларда кездеседі. Зиготада 3 жұп автосома, бір немесе бірнеше шектеулі хромосома және 3 X хромосомасы (2 әкесінен, 1 анасынан) болады. Sciara-да 2 кезең бар: герм желісі және сомалық желісі.
These insects feed on decaying organic matter and fungi. They are often found in greenhouses. Their larvae are up to 6 mm long, white, slender and legless, with a black head and smooth semi transparent skin which reveals the contents of the digestive tract. Sex determination in Sciara is a different mechanism. Sciara basically has 4 pairs of chromosomes 3 pairs of autosomes and one pair of allosomes. Some special chromosomes called limited chromosomes are present in certain stages. The zygote has 3 pairs of autosomes a one or more limited chromosomes and 3 X chromosome (2 fathers’, 1 mother's). There are 2 stages in Sciara: the Germ line and the Somaline.
Өсімдіктер желісі
Герм жасушаларының қатары – гаметтердің түзілуі жүретін гаметтік қатар. Осы қатардағы хромосомалардың саны еркектерде және әйелдерде әртүрлі. Ерлердің сперматозоидтарының қалыптасуында 1-ші сперматоцисттік бөліну моноцентрлі митоз болып табылады, аналық және аталық гомологты хромосомалар айырылады. Содан кейін, олардың барлығы емес, бірнеше шектеулі хромосомалар жойылады. Одан кейін бір аталық Х хромосомасы да жойылады. Сондықтан еркек герм жасушалары (сперматогония) 3 жұп аутосома, 2 (бір аналық және бір аталық) Х хромосомасы және бірнеше шектеулі хромосомаға ие. Әйелдердің жұмыртқа жасушаларының қалыптасуында 1-ші жұмыртқалық бөліну моноцентрлі митоз болып табылады, аналық және аталық гомологты хромосомалар айырылады. Содан кейін, олардың барлығы емес, бірнеше шектеулі хромосомалар жойылады. Одан кейін екі аталық Х хромосомасы да жойылады. Сондықтан әйелдердің герм жасушалары (оогония) 3 жұп аутосома, 1 аналық Х хромосомасы және бірнеше шектеулі хромосомаға ие.
The Germ line is the gametic line where the gamete formation takes place. The number of chromosomes during this line is different in males and females. In the formation sperms of males the 1st spermatocystic division is monocentric mitosis, the maternal and paternal homologous chromosomes are separated. Then few limited chromosomes are eliminated not all of them. After this one paternal X chromosome is also eliminated. Hence male germ line (spermatogonia) cells have 3 pairs of autosomes, 2 (one maternal and one paternal) X chromosomes and a few limited chromosomes. In the formation ova of the females the 1st ovarian division is monocentric mitosis, the maternal and paternal homologous chromosomes are separated. Then few limited chromosomes are eliminated not all of them. After this both 2 paternal X chromosome are also eliminated. Hence female germ line (oogonia) cells have 3 pairs of autosomes, 1 maternal X chromosomes and a few limited chromosomes.
Сома сызығы
Сомалық желі – вегетативтік кезең. Эмбрионның ерте бөліну сатыларында шектеулі хромосомалар жойылады. Осы желідегі хромосомалардың саны еркектерде және әйелдерде әртүрлі. Ер адамдарда эмбрионның 5-ші және 6-шы бөлінісі кезінде барлық шектеулі хромосомалар жойылады. Содан кейін 2 аталық Х хромосомасы жойылады. Осылайша, еркек сомалық желі жасушаларында 3 жұп автосома және бір аналық Х хромосомасы болады. Әйелдерде эмбрионның 5-ші және 6-шы бөлінісі кезінде барлық шектеулі хромосомалар жойылады. Келесі бөліну сатысында бір аталық Х хромосомасы жойылады. Сондықтан әйелдердегі сомалық желі жасушаларында 3 жұп автосома және бір аналық және бір аталық Х хромосомалары болады.
Soma line is the vegetative stage. During early cleavage stages of the embryo limited chromosomes are eliminated. The number of chromosomes during this line is different in males and females. In males during the 5th and 6th divisions of the embryo all the limited chromosomes are eliminated. Then paternal X chromosome is eliminated which are 2 in number. Hence male soma line cells have 3 pairs of autosomes and one maternal X chromosome. In the females during the 5th and 6th divisions of the embryo all the limited chromosomes are eliminated. In the next stage of cleavage one paternal X chromosome is eliminated. Hence female soma line cells have 3 pairs of autosomes and one maternal and one paternal X chromosome.