Кіріспе

Теренггану сұлтаны (1942–1945)

Сұлтан Әли шаһ ибн Альмархум Сұлтан Сүлеймен Бадрул Алам шаһ (жави: سلطان علي شاه ابن المرحوم سلطان سليمان بدر العالم شاه; 24 қаңтар 1914 – 17 мамыр 1996) – Теренгганудың он бесінші сұлтаны. Ол он төртінші сұлтан, Сұлтан Сүлеймен Бадрул Алам шаһтың ұлы және Теренггану тағының заңды мұрагері болды. Сұлтан Сүлеймен 1942 жылдың 25 қыркүйегінде қан улануынан қайтыс болды. Сол кезде Малайяны басып алған жапон әскери әкімшілігі Сұлтан Әлиді Теренггану сұлтаны деп жариялады. 1943 жылдың 18 қазанында премьер-министр, фельдмаршал Плек Пибульсонгграм басқаратын Тайланд үкіметі Теренггану әкімшілігін жапондықтардан қабылдап алды және Сұлтан Әлиді заңды сұлтан ретінде мойындауын жалғастырды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін британдықтар оралғанда, олар Сұлтан Әлиді мойындаудан бас тартты. Айтуынша, Сұлтан Әлидің көп қарызы болған және жапондықтар Малайяны басып алған кезде олармен тым жақын болған. Сұлтан Әлидің сөзіне сүйенсек, британдық әскери әкімшілік Малайя одағы шартына қол қоюдан бас тартқаны үшін оны қызметтен алуды талап еткен. Британдық әскери әкімшілік Сұлтан Әлидің мінез-құлқына да наразы болды, ол өзінің ресми жұбайы Тенгку Путри Хаджах ‘Айн уль Джамалдан, Пахангтың Тенгку Шри Нила Утамадан (Паханг сұлтаны Әбу Бакардың қызы) бас тартып, бұрынғы әйел сатушымен үйленген. 1945 жылдың 5 қарашасында он үш мүшеден тұратын Теренггану мемлекеттік кеңесі Сұлтан Әлидің қызметтен босатылуын және Тенгку Исмаилді Теренгганудың он алтыншы сұлтаны етіп тағайындау туралы жариялады. Тенгку Исмаил Сұлтан Исмаил Насируддин шаһ ретінде танылды және 1949 жылдың 6 маусымында Куала-Теренгганудағы Истана Мазияда таққа отырды. Одан бері Сұлтан Исмаилдың ұрпақтары Теренггануды басқарып келеді. Сұлтан Әли 1996 жылдың 17 мамырында қайтыс болғанға дейін қызметтен босатылуына наразылық білдіріп келді.