Кіріспе

Эквадорда сөйленетін чичам тілі.

Шуар тілі, сөзбе-сөз "адамдар" дегенді білдіреді, сонымен қатар Чиваро, Джибаро, Живаро немесе Хиваро сияқты (қазір қарапайымдықпен айтылатын) аталымдармен де белгілі. Бұл тіл Эквадордың Амазонка бассейніндегі Морона-Сантьяго және Пастаза провинцияларындағы шуар халқының туған тілі.

Тарих

Бүгінде Эквадорда он екі түпкілікті тілде сөйлейді, олардың бірі – шуар тілі. "Шуар" атауы халықтың өзінде де, олардың тілінде де қолданылады және бұл атау испандарға 17 ғасырда белгілі болды. Қазіргі кезде шуар тілі Чичам (немесе Живароан) тілдер отбасының құрамына кіреді.

Радио мектептері

Эквадордың жаңбырлы ормандарындағы географиялық шалқау Шуар халқын оқшаулап, олардың арасын кеңінен таратып жіберді. Осының салдарынан, 1960 жылдардың аяғында испан және Шуар тілдерінде байланыс пен білім беруді жандандыру мақсатында радиомектептер құрылды.

Үлгі мәтін

Төмендегі мәтін Эквадор Конституциясының 2-бабының мемлекеттік тіл саясатын белгілейтін бөлігінің ресми аудармасы. 2-бап. Испан тілі Эквадордың ресми тілі болып табылады; испан, кичва және шуар тілдері мәдениаралық байланыстар үшін ресми тілдер. Басқа ежелгі тілдер жергілікті халықтардың өмір сүретін аймақтарда және заңмен белгіленген талаптарға сәйкес ресми қолданыста болады. Мемлекет оларды сақтауды және пайдалануды құрметтейді және ынталандырады.