Лиддл синдромы: генетикалық себептері, белгілері және емдеуі
Liddle's syndrome
Лиддл синдромы – генетикалық ауру, ерте жастағы жоғары қан қысымымен, калий деңгейінің төмендеуімен және емге жауап бермейтін гипертензиямен сипатталады. Диагностика және көріністері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Лиддл синдромы, сондай-ақ Лиддл синдромы деп аталады, – аутосомалық-доминантты жолмен мұрагерлікке берілетін генетикалық ауру. Ол ерте және көбінесе ауыр гипертониямен, плазма ренинінің төмен активтілігімен, метаболикалық алкалозбен, қандағы калийдің төмендеуімен және альдостерон деңгейінің қалыпты немесе төмен болуымен сипатталады.
Liddle's syndrome, also called Liddle syndrome, is a genetic disorder inherited in an autosomal dominant manner that is characterized by early, and frequently severe, high blood pressure associated with low plasma renin activity, metabolic alkalosis, low blood potassium, and normal to low levels of aldosterone.
Белгілері мен симптомдары
Лиддл синдромы бар балалар көбінесе ешқандай белгісіз болады. Синдромның бірінші көрінісі көбінесе жалпы медициналық тексеру кезінде гипертонияның кездейсоқ табылуы болып табылады. Бұл синдром сирек кездесетіндіктен, баланың гипертониясы қан қысымын төмендетуге арналған дәрілерге жауап бермеген жағдайда ғана емдеуші дәрігер оны қарастыруы мүмкін. Ересектерде төмен калий деңгейінің белгілері пайда болуы мүмкін, оларға әлсіздік, шаршау, жүрек қағу, немесе бұлшықет әлсіздігі (тынысқырудың қиындығы, іш қату/іштің ісінуі немесе физикалық жүктемеге төзбеушілік) кіруі мүмкін. Сонымен қатар, ұзаққа созылған гипертония белгілі бір симптомдармен өтуі мүмкін.
Children with Liddle syndrome are frequently asymptomatic. The first indication of the syndrome often is the incidental finding of hypertension during a routine physical exam. Because this syndrome is rare, it may only be considered by the treating physician after the child's hypertension does not respond to medications for lowering blood pressure. Adults could present with nonspecific symptoms of low blood potassium, which can include weakness, fatigue, palpitations or muscular weakness (shortness of breath, constipation/abdominal distention or exercise intolerance). Additionally, long standing hypertension could become symptomatic.
Себеп
Бұл синдром 16p13 p12 локусындағы генетикалық мутацияға байланысты эпителийлік натрий арнасының (ENaC) бұзылуынан туындайды. Бұл арналар бүйрек, өкпе және тер бездеріндегі эпителий жасушаларының бетінде кездеседі. ENaC жанындағы люменнен люменді қаптаған эпителий жасушаларына натрий иондарын тасымалдайды. Мутация арнадағы бір доменді өзгертеді, нәтижесінде ол убиквитин протеазомалық жүйесімен дұрыс ыдырамайды. Атап айтқанда, белоктағы PY мотиві жойылады немесе өзгереді, сондықтан E3 лигазасы (Nedd4) енді арнаны тани алмайды. Ыдырау қабілетінің жоғалтылуы бүйрек жинақтаушы түтікшелерін қаптаған эпителий жасушаларының апикальды мембранасында арнаның көп мөлшерде шамадан тыс жиналуына алып келеді. Бұл альдостеронның әдетте осы арналарды құруға және енгізуге жауапты болғандықтан, гипералдостеронизмге ұқсас жағдайға әкеледі. Натрийдің қайта сіңірілуінің артуы судың қайта сіңірілуіне және клеткадан тыс сұйықтық көлемінің ұлғаюына байланысты гипертонияға алып келеді.
This syndrome is caused by dysregulation of the epithelial sodium channel (ENaC) due to a genetic mutation at the 16p13 p12 locus. These channels are found on the surface of epithelial cells found in the kidneys, lungs, and sweat glands. The ENaC transports sodium ions from the adjacent lumen into the epithelial cells that line the lumen. The mutation changes a domain in the channel so it is no longer degraded correctly by the ubiquitin proteasome system. Specifically, the PY motif in the protein is deleted or altered so the E3 ligase (Nedd4) no longer recognizes the channel. This loss of ability to be degraded leads to high amounts of the channel being chronically present on the apical membrane of the epithelial cells that line the collecting ducts of the kidney. This results in a hyperaldosteronism like state, since aldosterone is typically responsible for creating and inserting these channels. The increased sodium resorption leads to increased resorption of water, and hypertension due to an increase in extracellular volume.
Диагностика
Тұрақты жоғары қан қысымы бар баланың тексеруі әдетте қан электролиттері мен альдостерон деңгейін, сондай-ақ басқа да зерттеулерді талдауды қамтиды. Лиддл ауруында қан сарысуындағы натрий деңгейі көтеріледі, қан сарысуындағы калий деңгейі төмендейді, ал қан сарысуындағы бикарбонат деңгейі жоғарылайды. Осындай нәтижелер гипералдостеронизмде де кездеседі, ол балалардағы гипертонияның тағы бір сирек себебі. Біріншілік гипералдостеронизм (Конн синдромы деп те аталады) альдостерон шығаратын бүйрек үсті безі ісігінен (аденома) немесе бүйрек үсті безінің гиперплазиясынан туындайды. Гипералдостеронизмде альдостерон деңгейі жоғары болса, Лиддл синдромында төмен немесе қалыпты болады.
Evaluation of a child with persistent high blood pressure usually involves analysis of blood electrolytes and an aldosterone level, as well as other tests. In Liddle's disease, the serum sodium is typically elevated, the serum potassium is reduced, and the serum bicarbonate is elevated. These findings are also found in hyperaldosteronism, another rare cause of hypertension in children. Primary hyperaldosteronism (also known as Conn's syndrome), is due to an aldosterone secreting adrenal tumor (adenoma) or adrenal hyperplasia. Aldosterone levels are high in hyperaldosteronism, whereas they are low to normal in Liddle syndrome.
Емдеу
Емдеу – калийді сақтайтын диуретик, мысалы, амилорид, натрий каналын тікелей бұғаттайды. Бұл мақсатта тиімді калийді сақтайтын диуретиктерге амилорид және триамтерен жатады; спиронолактон тиімді емес, себебі ол альдостеронды реттеу арқылы әрекет етеді, ал Лиддл синдромы осы реттеуге жауап бермейді. Амилорид – жүктілік кезінде қауіпсіз емдеудің жалғыз нұсқасы. Медициналық емдеу әдетте гипертонияны да, гипокалемияны да түзетуге көмектеседі, нәтижесінде бұл науқастарға калийді толықтыру терапиясы қажет болмауы мүмкін. Лиддл синдромы бүйрек трансплантациясынан кейін толыққандай жойылады. Лиддл бұл синдромды калий, ренин және альдостерон деңгейі төмен болатын, тұқым қуалайтын аутосомалық-доминантты гипертензиямен күрескен отбасыда сипаттаған.
The treatment is a potassium sparing diuretic, such as amiloride, that directly blocks the sodium channel. Potassium sparing diuretics that are effective for this purpose include amiloride and triamterene; spironolactone is not effective because it acts by regulating aldosterone and Liddle syndrome does not respond to this regulation. Amiloride is the only treatment option that is safe in pregnancy. Medical treatment usually corrects both the hypertension and the hypokalemia, and as a result these patients may not require any potassium replacement therapy. Liddle syndrome resolves completely after kidney transplantation. Liddle described the syndrome in a family of people exemplifying a heritable, autosomal dominant hypertension with low potassium, renin, and aldosterone.