Кіріспе

Бутан буддистік ұстазы (1918–2003)

Лопон Цечу Ринпоче (1918 жылы Бутанда дүниеге келген – 10 маусым 2003 жылы Бангкокте қайтыс болған) – Тибет буддизмінің шебері, Гималайда кеңінен танымал болған және Шығыс пен Батыста көптеген шәкірттері бар еді.

Шолу

Жас кезінде ол Бутанның ең үлкен монастырында, Пунахха Дзонгта монахқа бекітілді. 13 жасында ол Непалдағы ағасы Лама Шераб Дорджеден рухани нұсқау алып білім алу үшін Бутаннан кетіп қалды. Ол Тибет буддизмінің барлық негізгі мектептерінің, әсіресе Друкпа Кагью және Карма Кагью дәстүрлерінің маңызды ұстаздарынан тәлім алды. 1944 жылы Бутанда 16-шы Гьялва Кармапамен кездескеннен кейін Лопон Цечу Ринпоче оның жақын шәкіртіне айналып, одан Карма Кагью дәстүрінің ең маңызды үйретімдерін алды. Кармапа Ринпоше туралы былай деді: "Егер мен Будда болсам, онда ол – Ананда". Ананда Будданың бас шәкірті болған. Кармападан алған нұсқауларынан өзге, Ринпоче Тибет буддизмінің тағы үш дәстүрінен (Гелуг, Сакья, Ньингма) ұлы шеберлерден жоғары дәрежелі үйретімдер алды.

Белсенділік

Непалдың Катманду қаласындағы базасынан Лопон Цечу Қытайдың Тибетті басып алуынан кейін Непалда буддизмнің дамуына үлкен үлес қосты. Ол Непалдағы әртүрлі буддалық қауымдастықтарға зор ықпал етті және ұлы лама, сондай-ақ білікті саясаткер ретінде құрметке ие болды. 1980 жылдары Непал патшасы мен үкіметі Ринпочеді Непалдағы буддалық істерге жауапты деп тағайындады. Осы арқылы Ринпоче Непалдағы 2000 монастырь арасында үкіметтен түскен қаржылық көмекті бөлісуге тырысты. Сонымен қатар, Ринпоче көп уақытын және күш-жігерін бар болған монастырларға көмектесуге, жаңа жобаларға кеңес беруге жұмсады. Ринпоче осы лауазымды 20 жылдан астам уақыт бойы атқарды. Лопон Цечу Ринпоче алғаш рет 1988 жылы Батысқа сапар шегіп, көптеген оқушыларға үйретті және нұсқау берді. Келесі он бес жыл ішінде Лопон Цечу Еуропа, Ресей және Америкада мыңдаған адамдарға рухани қызмет көрсетті. 1997 жылы ол Катмандудағы Сваямбунатх маңында Будда Дхарма орталығын құрды. Лопон Цечу Будданың ағартулы санасын бейнелейтін көптеген ступалар мен ескерткіштерді Шығыс және Батыс елдерінде салды. Оның мансабының ең маңызды жетістігі және ең үлкен мұрасы – Испанияның Беналмадена қаласында орналасқан Беналмадена ступасы. 2003 жылы ашылған бұл ступаның биіктігі 33 метр (немесе 108 фут) құрайды, ол Батыс әлеміндегі ең үлкен ступа болып табылады. Лопон Цечу Батыстағы Алмаз жолы буддизмінің негізін қалаушы және оның жетекшісі Оле Нидальдың алғашқы ұстазы болды. Лопон Цечу Ринпоче 2003 жылдың 10 маусымында дүние салды.