Кіріспе

8-ғасырдағы будда ламасы Падмасамбхава ("Лотостан туылған"), сондай-ақ Гуру Ринпоче (Қымбат Гуру) және Оддиянадан келген Лотос деп те аталады. Тибеттік дереккөздердің ерте нұсқаларында, мысалы, Баның өсиеттерінде айтылғандай, ол 8-ғасырда Тибетке келіп, Тибеттегі бірінші буддалық монастырь – Самье монастырын салуға көмектескен. Дегенмен, Ваджраяна мен Үнді буддизмімен байланысынан басқа, оның тарихи тұлғасы туралы көп мәлімет жоқ. Қазіргі Тибет буддизмі Падмасамбхаваны Будда Шакьямуни болжаған Будда деп есептейді. Бірақ, басқа да туған оқиғалар бар. Көбінесе айтылатыны, ол Оддияна патшасы Сакраның әйелі, Ханыша Джалендрадан туған және денесіндегі жақсы белгілерге байланысты Дордже Дуддул (Ваджра жын-шайтандарды бағындырушы) деген ат алған. Ньингма мектебі Дзогчен ілімдерінің шығу тегін Падмасамбхаваның термалары арқылы Гарб Доржеге дейін жеткізеді. Мыс сарайда Трисонг Детсен қайтыс болғаннан кейін Падмасамбхава Ланкаға барып, қанқұмар ракшастарды Дхармаға өткізгені айтылады. Оның қоштасу кеңесі Авалокитешвараға табынуды ұсынады және былай сипатталған:

Оддиянаның Гуру Пема Гьялпо (Wylie: gu ru pad ma rgyal po, Skt: Guru Padmarāja), "Лотос патшасы" деген мағынаны білдіреді, Трипитаканың (Киелі жазбалардың үш жинағы) патшасы, Будда Шакьямунидің Махапаринирванасынан кейін төрт жыл өткен соң, Будданың болжауы бойынша бала ретінде көрінеді. Ол қызғылт-қызғылт түсті, жартылай ашулы, лотоста отырған, сары-қызыл шапан киген, оң қолында кішкентай дамару, сол қолында айна мен ілгек, ақ түсті оралған жоғары түйінмен және қызыл жібекпен ағып жатыр. Гуру Нима Озер (Wylie: gu ru nyi ma 'od zer, Skrt: Guru Suryabhasa немесе Sūryaraśmi), "Күн сәулесі" деген мағынаны білдіреді, Күн сәулесі йогы, жартылай ашулы, Гуру Пема Гьялпомен бірдей уақытта Үндістанда пайда болады, көбінесе ақымақ даналықпен серуендейтін йог ретінде бейнеленеді, көптеген бірдей эманациялар, Дзогченнің көрегендігі арқылы сананың қараңғылығын ашады. Ол лотоста отырған, сол аяғы иілген, алтын-қызыл түсті, жартылай ашулы, көздері сәл шығып тұрған, сүйек әшекейлері бар ұзын шашы, мұрты мен сақалы бар, жолбарыс терісінен тігілген шырынды, оң қолында қатванга, сол қолында мудра, күнмен байланыста. Гуру Лоден Чоксе (Wylie: gu ru blo ldan mchog sred; Skrt: Guru Mativat Vararuci,) шамамен "Супер білім иесі" дегенді білдіреді, бейбіт, Гуру Пема Гьялпо Оддиянадан Үндістанның ұлы жерлеу алаңдарына және барлық білімге, Ақылды Жастарға кеткеннен кейін көрінеді. Ол лотоста отырған, ақ түсті, басына ақ шапанды, шашын көк-жасыл лотоспен безендіріп, оң қолында дамару, сол қолында лотос табағын ұстап отыр. Гуру Падмасамбхава (Skt: Guru Padmasambhava), "Лотос мәні" дегенді білдіреді, рухани кемелділіктің символы, бейбіт, Мандараваны білдіреді және үйретеді, теріс энергияларды жанашырлық пен бейбіт нысандарға айналдырады. Ол ақ түсті, өте бейбіт, қызыл монах шапанын киген, лотосқа отырған, оң қолы мудрада, сол қолы бас сүйегін ұстап тұр. Гуру Шакья Сенге (Wylie: shAkya seng ge, Skt: Guru Śākyasimha) Бодх-Гаядан, "Шакьялардың арыстаны" деген мағынаны білдіреді, бейбіт, Ананданың шәкірті ретінде көрінеді және Ашока патшаны Дхармаға әкеледі, Шакьялардың арыстаны, шыдамдылық пен бейтараптылықты бейнелейді, сегіз Видьядхараның барлық буддалық канондарын және тантрикалық практикаларын үйренеді. Ол Будда Шакьямуниге ұқсас, бірақ қызыл монах киімімен алтын терілі, сол қолында унишаха, қайыр сұрап тұрған ыдыс және оң қолында бес бұрышты ваджра. Гуру Сенге Драдрог (Wylie: gu ru seng ge sgra sgrogs, Skt: Guru Simhanāda,) "Арыстанның күркіреуі" дегенді білдіреді, ашулы, жағымсыз әсерлерді бағындырады және тыныштандырады, Үндістанда және Наланда университетінде, пікірталастың арысы, сезімтал жандардың алты әлемі бойынша Дхарманы жариялайды. Ол қара көк түсті және лотос үстінде отпен қоршалған, тістері мен үш көзі бар, бас сүйектері мен ұзын шашы бар, жыланның үстінде тұр, оң қолымен жалындаған ваджра ұстап, сол қолымен бағындыру мудрасында. Гуру Пема Джунгне (Wylie: pad ma 'byung gnas, Skt: Guru Padmakara), "Лотостан туылған" дегенді білдіреді, Тибетке келгенге дейін Ваджраяна Будда халыққа Дхарманы үйретеді, бейбітшілікті, өсуді, магниттеуді және бағындыруды білдіретін барлық көріністер мен әрекеттерді қамтиды. Ең көп бейнеленген көрінісі ретінде ол лотоста отырған, үш шапан киген, оның астында көк көйлек, шалбар және тибет аяқ киімі киген. Ол оң қолында ваджраны, сол қолында кішкентай вазасы бар бас сүйегін ұстап тұр. Арнайы үш тісті найзағ қатванга сол иығына сүйеніп тұр, бұл Еше Цогьялды білдіреді, және ол лотос гүл пішіндес непальдық мата бас киімін киген. Осылайша, ол Тибетте қандай болғанын көрсетеді. Гуру Дордже Дроло (Wylie: gu ru rDo rje gro lod, Skt: Guru Vajra), "Жыртқыш даналық" дегенді білдіреді, өте ашулы, Гуру Пема Джунгне Тибеттен кеткенге дейін бес жыл бұрын, 13 эманация үшін 13 Жолбарыс ұясы үңірлерінде, Ваджракилаяның (ашулы Ваджрасаттва) қатал көрінісі, "Алмаз ішек" деп белгілі, баршаға көмектесуші, элементтерге Даналық қазынасын сіңіріп, төмендеген заманға бағындырушы. Ол қызыл түсті, отпен қоршалған, шапан және тибет аяқ киімін киген, құлақтарында конх, басында бас сүйектерінің шоғы, жолбарыс үстінде билеп тұр, бұл Таши Кьеденді де білдіреді, ол да билеп тұр. Падмасамбхаваның санскрит тіліндегі әртүрлі аттары Янг санг риг дзин йонг рдзог кьи блама гуру мтшан брgyад бйе браг ду сгрub па йе шес бдуд рцзии сбраң чар же бья ба сияқты мантраларда сақталған.

Ағылшын тіліндегі өмірбаяндар

және қайта басылым: Будханат: Ранджунг Еше басылымдары, 2004.