Кіріспе

Рали, Солтүстік Каролина штаты, АҚШ-тағы арена

Дж. С. Дортон Арена – Солтүстік Каролина штатының Рали қаласында орналасқан 7610 орындық көп мақсатты арена. Ол 1952 жылы ашылды. Солтүстік Каролина мемлекеттік университетінің сәулет кафедрасының сәулетшісі Мацей Новицки құрылыс кезеңі басталмас бұрын ұшақ апатында қаза тапты. Жергілікті сәулетші Уильям Хенли Дитрик Новицкидің инновациялық дизайнын пайдаланып, аренаның құрылысын аяқтауды қадағалады. Бұл дизайнға еңіс шатыр тәрізді, темір кабельдермен көтеріліп тұрған және қысымға төтеп беретін параболалық бетон аркалар кіреді. Аркалар жерден шамамен 20 фут (6 метр) биіктікте қиылысып, жер астына дейін жалғасады, онда олардың ұштары қосымша темір кабельдермен бекітілген. Аренаның сыртқы қабырғалары тікелей салмақты ұстамайды. Дортон Арена 1973 жылдың 11 сәуірінде Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. Бұрын мұнда көптеген спорттық жарыстар, концерттер, саяси митингілер және цирктер өткізілген.

Тарихи маңызы

Дортон Аренасы әлемдегі кабельдік шатыры бар алғашқы құрылыс болды. Құрылым екі параболалық бетон аркаға негізделген, олар жерге тік емес, көбінесе параллель болатындай еңкейген. Аркалар бір-біріне қарай еңкейіп, тіпті бір-бірін 26 фут биіктікте қиып өтеді. Көлденеңге жақындаған аркалар құрылымның сыртқы шеттері қызметін атқарады, ал жоғарыдан қарағанда ол дерлік эллипс тәрізді көрінеді. Аркалар ғимарат периметрі бойынша жұқа бағаналармен қолдауға алынған. Екі қарама-қарсы аркалық құрылымдар арасында кабельдер тартылған, олар аттың жалағы тәрізді шатырды ұстап тұрады. Бұл әлемдегі тұрақты кабельдік шатырдың алғашқы мысалы. 1952 жылы салынған арена, 1965 жылғы Хьюстон Астродомы және 1975 жылғы Луизиана Супердомы сияқты әйгілі күмбезді стадиондардың алдағы үлгісі болды. 2002 жылы Дортон Аренасы Америкалық азаматтық инженерлер қоғамымен Ұлттық тарихи азаматтық құрылыс ескерткіші деп танылды.

Спорт

Дортон Арена ондаған жылдар бойы көптеген спорттық іс-шаралар мен командаларды қабылдады. Ең ұзақ тұрған команда 1991–1998 жылдар аралығында «Рали АйсКэпс» (ECHL) хоккей командасы болды. Америка баскетбол қауымдастығының «Каролина Кугарс» командасы да 1969–1974 жылдар аралығында аренада бірнеше ойын өткізді. Бұл арена сонымен қатар «Каролина Ролергерлс» (WFTDA) командасының үйі болды. «Кугарс» 1969 жылы «Хьюстон Маверикс» Солтүстік Каролинаға көшкеннен кейін аренада тұрақтап қалды. «Кугарс» – «өңірлік франшиза» болды және «үй» ойындарын Шарлоттада («Божанглз Колизейі»), Гринсборо («Гринсборо Колизейі»), Уинстон-Салем Мемориалдық Колизейінде және Ралиде («Дортон Арена») өткізді. Даңқ залының жаттықтырушысы Ларри Браун 1972 жылы «Кугарс» командасындағы жаттықтырушылық мансабын бастады. Билли Каннингэм 1972–73 маусымда Браун мен «Кугарс» үшін ABA-ның ең құнды ойыншысы атанды. Күшті жанкүйерлерге қарамастан, «Кугарс» сатылып, 1974 жылы Сент-Луиске көшірілді. Дортон Арена 70-ші және 80-ші жылдары кәсіби күреске танымал орын болды, онда кейде апта сайын жарыстар өтті. Керемет күрескер Роуди Родди Пайпер 1981 жылдың 27 қаңтарында Дортон Аренада Ұлттық күрес альянсының АҚШ ауыр салмақ чемпионы атанды, ол кезде «Nature Boy» Рик Флэрді жеңді. 2016 жылдан бастап ол Америка жабық футболдағы «Триангл Торч» командасының үйіне айналды. «Торч» кейіннен Supreme Indoor Football лигасының мүшесі ретінде өнер көрсетті, бірақ 2018 жылғы маусымға дейін Америка Арена Лигасында Dorton Arena-ны тастап кетті.

Басқа іс-шаралар

Спорттық іс-шараларды өткізуден басқа, арена Солтүстік Каролина штатының жәрмеңкесі кезінде концерттер үшін де пайдаланылады. Әртүрлі конгрестер мен жәрмеңкелер де аренаның алаңын көрме орыны ретінде қолданады, көбінесе көршілес Жим Грэм ғимаратымен бірге. Аренада FIRST Robotics Competition (FRC) аймақтық робототехника жарысы өткізілді және штат бойынша аймақтық жарысты өткізген алғашқы орын болды. Шоу университеті мен Мередит колледжі Дортон аренасын бітіру салтанатын өткізу үшін пайдаланады, ал Солтүстік Каролина ғылым және математика мектебі осы ғимаратты түлектердің салтанатты жиынына жаңбыр жағдайында қосымша орын ретінде пайдаланады.

Концерт (жәрмеңке емес)

Дортон Арена және Рейнольдс Колизейі Уолнат Крик Амфитеатры мен ПНК Аренасы салынғанға дейін көптеген онжылдықтар бойы астанадағы жалғыз концерт алаңдары болды. Ғимарат бастапқыда концерттер үшін емес, мал көрмелері үшін жоспарланған, сондықтан сахнаны толық көруге болады, бірақ дыбыс әйнектен секіріп келеді. Жәрмеңке қызметкерлері соңғы жылдары ғимараттың акустикасын жақсарту үшін маңызды өзгерістер енгізді. Осы аренада ойын-сауық индустриясының ең танымал өкілдері өнер көрсетті.

Орындаушы Датасы
Ray Charles and his Augmented Orchestra 8 қазан 1962
Johnny Cash 8 қыркүйек 1963
The Original Hootenanny: The Journeymen, The Halifax 111, The Geezinslaw Brothers, Jo Mapes, Glenn Yarbrough 1 қараша 1963
Caravan of Record Stars: The Shirelles, The Supremes, The Coasters 22 шілде 1964
The Four Seasons 4 мамыр 1964
The Beach Boys, The Embers, The Unknown 4, Inmates 12 шілде 1965
Warner Mack, the Wilburn Brothers, Harold Morrison 26 қараша 1965
The Righteous Brothers 28 қазан 1966
Lou Rawls 18 ақпан 1967
The Beach Boys, Davy Jones 23 сәуір 1968 (6 сәуірден кейінге ауыстырылды)
Jimi Hendrix Experience, Fat Mattress 11 сәуір 1969
Jerry Lee Lewis, Linda Gail Lewis 29 тамыз 1970
The Grand Funk Railroad 23 сәуір 1971
James Taylor, Carole King 4 наурыз 1971
The Jackson 5 1 тамыз 1971
Chicago 26 сәуір 1972
The Guess Who 10 тамыз 1972
The Sylvers 16 қараша 1973
Blood Sweat and Tears with the North Carolina Symphony 12 қаңтар 1974
Kris Kristofferson, Waylon Jennings 15 ақпан 1974
Todd Rundgren's Utopia 8 наурыз 1974
Climax Blues Band 27 қараша 1976
The Outlaws, Rick Derringer, Foghat 22 қаңтар 1977
Rick James, Prince 15 наурыз 1980
Kool and the Gang, The Gap Band, Skyy, Yarbrough and Peoples 27 наурыз 1981
PKM 1 наурыз 1982
Loverboy қыркүйек 1982
Prince 12 наурыз 1982
Stevie Ray Vaughan and Double Trouble 11 ақпан 1987
Petra 2 қараша 1990
Third Day 18 мамыр 2012
Thompson Square / Lainey Wilson 23 қыркүйек 2018
Third Day 18 мамыр 2012