Кіріспе

Химиялық қосылыс

Пенбутолол (саудалық атаулары Levatol, Levatolol, Lobeta, Paginol, Hostabloc, Betapressin) – бета-блокаторлар класына жататын, жоғары қан қысымын емдеу үшін қолданылатын дәрілік зат. Пенбутолол бета 1 адренергиялық рецепторлармен де, бета 2 адренергиялық рецепторлармен де (екі түрге) байланыса алады, осылайша ол селективті емес β-блокатор болып табылады. Пенбутолол – симпатомиметик препарат, оның қасиеттері β адренергиялық рецепторларға ішінара агонист ретінде әрекет етуге мүмкіндік береді. Ол 1987 жылы FDA бекіткен, ал 2015 жылдың қаңтарына дейін АҚШ нарығынан алынып тасталды.

Медициналық қолданыстар

Пенбутолол жеңіл және орташа деңгейдегі жоғары қан қысымын емдеу үшін қолданылады. Жүрек жеткіліксіздігі және астмасы бар адамдарда оны қолдануға болмайды немесе сақтықпен қолдану керек. Ол диабетпен ауыратын адамдарда қандағы қанттың төмендеу белгілерін және гипертиреоз белгілерін жасыра алады. Бұл жанама әсерлерге бас айналу, ұсыққандық және жүрек тосығу жатады. Пенбутолол жүрек пен бүйректердегі β1 адренергиялық рецепторларға әсер етеді. β1 рецепторлары катехоламинмен белсендірілген кезде, олар байланысқан G белсенділігін ынталандырады, ол аденозин трифосфатын (АТФ) циклдік аденозин монофосфатына (цАМФ) түрлендіру үшін аденилатты белсендіреді. цАМФ деңгейінің артуы жүрек бұлшық етіндегі кальций иондарының қозғалысын өзгертіп, жүрек соғу жиілігін арттырады. Пенбутололдың ішінара агонист ретінде әрекет ету қабілеті, жүрек соғу жиілігінің тым төмендеуінен туындаған брадикардияның алдын алуға көмектеседі. Пропранолол және пиндолол сияқты, ол серотонин 5 HT1A және 5 HT1B рецепторларының антагонисті болып табылады; 1980 жылдары бірнеше зерттеу тобының бұл жаңалығы серотонин жүйесін зерттеумен айналысатын мамандардың арасында үлкен қызығушылық тудырды, себебі сол кезде мұндай антагонистер сирек кездесетін.

Фармакокинетика

Пенбутолол асқазан-ішек жолынан жылдам сіңіріледі, биожетімділігі 90% жоғары, және әсері тез басталады. Пенбутололдың жартылай ыдырау периоды 5 сағатты құрайды.

Қолжетімділік

Пенбутолол 1987 жылы FDA мақұлдаған. 2015 жылдың қаңтар айында FDA пенбутолол АҚШ-та енді сатылмайтынын растады және препараттың қауіпсіздік себептерінен кері тартылмағанын анықтады.