Кіріспе
Сан-Диего округінің гибридті теміржол қызметі, Калифорния
Sprinter (SPRINTER деп стильделген) – Сан-Диего округінің Солтүстік округінде Эскондидо және Оушенсайд қалалары арасында жұмыс істейтін гибридті теміржол (жеңіл теміржол, бірақ қашықтықтан жүретін пойыздардың кейбір ерекшеліктерімен) қызметі, Калифорния, АҚШ. Қызмет Сан-Диего Солтүстік темір жолының 22 мильдік (35 км) Эскондидо тармағын пайдаланады. Оушенсайд, Виста, Сан-Маркос және Эскондидо қалаларына қызмет көрсететін желідегі он бес станция үшін станциялық платформалар салынған. Бұл желі Калифорния мемлекеттік университетіне (Сан-Маркос) және Паломар колледжіне қызмет көрсетеді. Sprinter қызметі әр 30 минут сайын іске қосылады және студенттер мен жұмыс істейтіндерге бағытталған. Sprinter Солтүстік округтік көлік басқармасымен басқарылады, ол аймақтың қоғамдық көлік агенттігі болып табылады. Бұл басқарма сонымен қатар Coaster қашықтықтан жүретін пойызы мен Breeze транзиттік автобус қызметтерін де басқарады. Оушенсайд транзиттік орталығында Sprinter үш қашықтықтан жүретін пойыздар қызметіне (Coaster және Metrolink Orange County және Inland Empire–Orange County желілері), сондай-ақ Amtrak-тың Pacific Surfliner қалааралық теміржол қызметіне қосылады. Сан-Диего Union Tribune газетінің мәліметінше, пандемиядан кейін Sprinter жолаушылар саны 46 пайызға төмендеді (2020-21 қаржы жылы). Пандемия кезінде көптеген адамдар үйден жұмыс істегендіктен немесе оқуға қашықтан келгендіктен, жолаушылар саны күрт азайды деп есептеледі.
Тарих
Спринтер – 1946 жылы Атчисон, Топека және Санта-Фе темір жолы жолаушылар тасымалын тоқтатқаннан бері Эскондидо тармағындағы алғашқы жолаушылар пойызы. Алғаш 1888 жылы салынған бұл желі, көлік ағынының артуын қамтамасыз ету және өзен бойымен өтетіндіктен, биікке көтерілуі үшін қайта жаңартылды. Спринтерді қаржыландыру 1987 жылы Сан-Диего округінің сайлаушылары көлік қадағалауын азайту мақсатымен қабылдаған TransNet салық (C ұсынысы) арқылы жүзеге асты. Салықтың үштен бірі жамағаттық көлікке бөлінді. 477 миллион долларлық жоба Федералдық көлік басқармасынан (FTA) алынған 152 миллион долларлық толық қаржыландыру гранты есебінен де қаржыландырылды. Толық кіріс қызметі 2008 жылдың 13 қаңтарында басталу жоспарланған, бірақ қауіпсіздік және басқа да мәселелерге байланысты ашылу кешіктіріліп, 2008 жылдың 9 наурызында қолданысқа енгізілді. Америкалық қоғамдық жұмыстар қауымдастығы (APWA) Спринтерді 75 миллион доллардан асатын жобалар ішінде «Жылдың көлік жобасы» деп таныды. Сенбі, жексенбі және мереке күндері пойыздар сағат 10:00-ден 18:00-ге дейін әр 30 минут сайын, ал 10:00-ден бұрын және 18:00-ден кейін сағат сайын жүреді. Сонымен қатар, жолаушылар шексіз саяхат мүмкіндігі беретін (мысалы, Аймақтық 24 сағаттық билет, Аймақтық 30 күндік билет) билеттерді сатып ала алады. Бұл билеттер Sprinter-мен қатар, басқа NCTD және MTS жүйелерінде де, мысалы, Сан-Диего трамвайында, Breeze және MTS автобустарында осы билеттің қолданылу мерзімі ішінде қолданылады. Бұл жүйелерде, сондай-ақ Coaster қалалық теміржолында және экспресс автобустарда сапар жасау үшін «RegionPlus» билеті қажет.
Тарифтік жүйе
Спринтер, NCTD және MTS қызметтерінің барлығымен бірге, 2021 жылдың қыркүйегінде енгізілген Pronto тікелей байланыссыз төлем жүйесін пайдаланады; бұл жүйе алғашқы буынның Compass картасы жүйесін ығыстырды. Pronto төлем жүйесі «кіргенде тікелей төлеу, келгенде тікелей төлеу» қағидатын қолданады, сондықтан Sprinter жолаушылары станса платформасына кіргенде (станса валидаторларының бірін пайдаланып) тікелей төлейді, ал дұрыс тариф есептелуі үшін көздеген аялдамасына келгенде қайта тікелей төлейді. Физикалық Pronto карталарын NCTD стансаларындағы немесе клиенттерге қызмет көрсету орталықтарындағы автоматтардан сатып алуға болады; электрондық нұсқаларын веб-сайт немесе мобильдік қосымшалар арқылы алуға болады.
Жүргізуші
Спринтер желісінің ашылуға дейінгі зерттеулері орташа жұмыс күнінде 11 000 жолаушы тасымалданатынын болжаған, бірақ 2012 жылы орташа жұмыс күніндегі жолаушылар саны 7 800-ге жетті, бұл жүйе үшін күтілген күндізгі жолаушылар ағынының 77% құрайды.
Жылжымалы құрам
Sprinter қызметі Германияда Siemens компаниясы өндіретін және басты магистральдық аймақтық теміржолдарда кеңінен қолданылатын Desiro класындағы дизельдік пойыз құрамаларымен (DMU) жүзеге асырылады. 2006 жылдың тамызында Escondido транзиттік орталығына Siemens VT642 Desiro DMU-дың он екі жұбы жеткізілді. 2007 жылдың басында көлік құралдары Калифорнияда қабылдау сынақтарынан өтті. Жолаушылар пойыздары жүк пойыздарымен бірге қатынау үшін FRA стандарттарына сәйкес келмейді; демек, жолаушылар қатынасы кезінде маршрутта жүк тасымалына рұқсат берілмейді. Осы себепті, Америкалық қоғамдық көлік қауымдастығы сияқты кейбір басылымдар бұл желіні жеңіл рельстік теміржол деп атайды, бірақ ол бұл терминнің жалпы қабылдаған түсінігіне толыққанды сәйкес келмейді.
Болашақ қызмет көрсету жоспарлары
Қазіргі уақытта Sprinter-дің болашақ даму жоспарлары қызметтің жиілігін Sprinter-дің қазіргі 30 минуттық кестесінен 20 минутқа дейін арттыруға бағытталған. Қызмет кестесін ұлғайту үшін Sprinter темір жолының екі жолмен жүруін кеңейту қажет, NCTD 7 миллион доллар қаржыландыру алды. Бұл қаржы Consolidated Appropriations Act заңы арқылы конгрессмен Майк Левиннің өтініші бойынша бөлінді. SPRINTER дәлізін жақсарту жобасы екі кезеңде аяқталады. Бірінші кезеңде қауіпсіздікті арттыру, аймақтар арасындағы байланысты күшейту және қызмет тоқтауларын азайту мақсатында дәліз бойындағы сигнал және байланыс жүйелері жаңартылады. Қаржыландырудың мақсаты – пойыз қызметін қазіргі Sprinter-дің 30 минуттық кестесінен 15 минуттық кестеге дейін қысқарту. Сонымен қатар, NCTD Sprinter Express пойыз қызметін енгізуді жоспарлап отыр, ол бағыт бойындағы ең көп жол жүрушілер саны бар бес станцияда (Oceanside Transit Center, El Camino Real, Vista Transit Center, San Marcos Civic Center және Escondido Transit Center) ғана тоқтайтын болады. Желі Escondido Transit Center-дегі Sprinter-дің қазіргі шығыс терминалынан оңтүстікке қарай (болжам бойынша S Centre City Parkway бойымен) North County Mall/Del Lago Transit Center-ге дейін ұзартылады. Sprinter құрылысы кезінде теміржол төсектері көтеріліп, өзендер тарылғандықтан, кейбір адамдар оның шектеулі кестесін де сынға алды. NCTD 2011 жылы шектеулі кестеге жауап ретінде жұма және сенбі күндері кешкі рейстерді ұлғайтты, Escondido-дан (батысқа қарай) соңғы рейс сағат 22:33-те, ал Oceanside-тан (шығысқа қарай) сағат 23:33-те шықты. 2012 жылдың 23 наурызында West Mission Road және North Pacific Street қиылысында батысқа қарай келе жатқан Sprinter пойзы бір адамды қағып өтті. Сан-Диего округінің сот-медициналық сарапшылары құрбанның өлімін өз-өзіне қол жұмсау деп таныды. Пойыз машинисі тежегішті басып, дабыл берді, бірақ соқтығыстан қауіпсіздікке шыға алмады. Жәбірленуші оқиға орнында көз жұмды.
Қызметтің тоқтатылуы (2013)
2013 жылдың 28 ақпанында Калифорния мемлекеттік пайдалы коммуналдық қызметтер комиссиясы Sprinter пойыздарын тексерді. Тексеру кезінде комиссия барлық 12 пойыздың орталық осінің тежегіштерінде тозудың үдемелі қарқынын анықтады. Осының салдарынан 2013 жылдың 8 наурызында NCTD бүкіл желі бойынша қызмет көрсетуді тоқтатты. NCTD Sprinter пойыздарының 70 күнге созылған қызметін тоқтату кезеңінде автобуспен алмастыру қызметін ұйымдастырды. Sprinter 2013 жылдың 18 мамырында қалыпты режимде жұмыс ілуін қайта бастады, ал қосымша экспресс автобус қызметі 24 мамырда аяқталды.