Кіріспе
Неміс отбасы Бонхофферлер – неміс отбасы, оның тамыры Нимвеген қаласынан бастау алады, бірақ 1513 жылдан бері Швабиш-Халл қаласында тіркелген. Отбасының ең белгілі өкілдерінің қатарында Дитрих Бонхоффер мен Клаус Бонхоффер бар, екеуі де Екінші дүниежүзілік соғыстың соңғы күндері Адольф Гитлер үкіметі тарапынан нацистік режимге қарсы әртүрлі қарсылық қызметтері үшін жазаланды.
The Bonhoeffer family is a German family that, though originating in the city of Nijmegen, has been documented in the city of Schwäbisch Hall from 1513 onwards. Among the family's most notable members are Dietrich Bonhoeffer and Klaus Bonhoeffer, both executed in the last days of World War II by Adolf Hitler's government for their different resistance activities against the Nazi régime.
Тарих
Карл Бонхоффер 1868 жылғы 31 наурызда Вюртембергтің Нерешейм қаласында, Ульмдегі судья Фридрих фон Бонхоффердің (1828–1907) және оның әйелі Джули Тафельдің (1842–1936) ұлы болып дүниеге келді. Ол Тюбинген, Берлин және Мюнхен университеттерінде медицинаны оқыды; 1892 жылы Пол Гретцнердің жетекшілігімен докторлық диссертациясын қорғады. Бірнеше жыл дәрігер болып жұмыс істегеннен кейін, ол Бреслау психиатриялық ауруханасының директоры болды және 1897 жылы Карл Верниккемен бірге Бреслау университетінде абилитациядан өтті. 1898 жылы Бонхоффер протестант теологы Карл Хасэнің (1800–1890) немересі Паула фон Хасэге (1876–1951) үйленді. Карл мен Паула Бонхоффердің сегіз баласы болды, оларды үйде оқытты: Карл Фридрих Бонхоффер (1899–1957) Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін және кейін химия саласында жұмыс істеді және Грете фон Дохнаниге үйленді. Оның ұлы Иоганн Фридрих Бонхоффер (1932–2021) – көрнекті физик, биолог және нейробиолог, сондай-ақ Макс Планктың даму биологиясы институтының бұрынғы (1972 жылдан бері) директоры. Оның немересі Тобиас Бонхоффер (1960 жылы туған) – көрнекті нейробиолог және Макс Планк нейробиология институтының директоры. Оның тағы бір немересі Себастьян Бонхоффер – теориялық биолог және Цюрихтегі ЭТН профессоры. Уолтер Бонхоффер (1899–1918) Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде қаза тапты. Клаус Бонхоффер (1901–1945) заңгер болды, бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыста госпитальдық санитары болып қызмет етті. Оны нацистер атып өлтірді. Оның әйелі – Эмили Делбрюк, Ханс Делбрюктің қызы, Юстус Делбрюк пен Макс Делбрюктің әпкесі. Урсула Шлейхер (1902–1983) нацистер атып өлтірген заңгер Рудигер Шлейхерге (1895–1945) үйленді. Оның қызы Ренате (1925 жылы туған) теолог Эберхард Бетгеге (1909–2000) тұрмысқа шықты, ал қызы Дороте (1928 жылы туған) саяси ғалым Карл Дитрих Брахерге (1922–2016) үйленді. Кристин фон Донани (1903–1965) Грете фон Донанидің ағасы Ханс фон Донаниге (1902–1945) үйленді, оны нацистер атып өлтірді. Оның ұлдары – саясаткер Клаус фон Донани (1928 жылы туған) және дирижер Кристоф фон Донани (1929 жылы туған). Оның немересі Юстус фон Донани (1960 жылы туған), Кристофтың ұлы, актер болды. Дитрих Бонхоффер (1906–1945) лютеран дін қызметкері болды; оны нацистер атып өлтірген кезде Мария фон Ведемайерге (1924–1977) үйленуге дайындалып жатқан. Сабина Лейбольц Бонхоффер (1906–1999), Дитрихтің егіз қарындасы, заңгер Герхард Лейбольцке (1901–1982) үйленді, ол Федералды Конституциялық соттың судьясы болды. Сюзанна Дресс (1909–1991) теолог Уолтер Дреске (1904–1979) үйленді. 1912 жылы Карл Бонхоффер Теодор Зиеннің орнын басып, Берлиннің Charité ауруханасында психиатрия профессоры болды. Ол 1933 жылғы рейхстаг өртінен кейін Лейпцигтегі сот процесінде Маринус ван дер Люббенің кінәлі екенін растаған, кінәлілік және ақылсыздық мәселесі бойынша көрнекті психиатриялық сарапшы болды. Эмиль Краепелиннің ізбасары ретінде ол шизофрения мен паранояны органикалық ми синдромы ретінде делирийден ажырату үшін дифференциалдық диагностика бойынша жұмыс істеді. Ол Фрейд пен Юнгтің идеяларына қарсы болды және бастапқыда стерилизация бағдарламаларын қолдағанмен, 1933 жылы қабылданған Тұқым қуалайтын аурулардың алдын алу туралы заңмен басталған нацистік демеушілік стерилизацияларға қатысудан бас тартқандығы айтылады. Карл Бонхоффер 1936 жылғы наурыз айында ресми түрде зейнеткерлікке шықты, бірақ ол 1938 жылға дейін ғылыми дәрістер беруді жалғастырды. Оның Charité ауруханасындағы орынбасары Макс де Кринис нацистердің "Эвтаназия" бағдарламасы бойынша зорлық-зомбылық пен кісі өлтіруге қатысы бар еді. Бонхофферлердің екі ұлы мен екі күйеуі Германияның қарсылық қозғалысына қатысқандары үшін нацистермен атып өлтірілді. Сонымен қатар, Паула Бонхоффердің туысы Пол фон Хасе де Қарсылық қозғалысына қатысқаны үшін жазаға кесілді, ал ерлі-зайыптылардың қызы Кристал фон Донаньи мен бір немересі Эберхард Бетге нацистердің тұтқындауында болды, бірақ аман қалды. Дитрих протестант теологы ретінде Конфессиялық шіркеудің мүшесі болды, нацистік Германияның зұлымдықтарына қарсы күресу үшін неміс қарсылықтарына қосылды, 1943 жылы тұтқындалды және 1945 жылы 9 сәуірде Фленсенбург концентрациялық лагерінде күйеу інісі Ханс фон Донанимен бірге атып өлтірілді. Клаус Бонхоффер мен оның қайын інісі Рюдигер Шлейхер де қарсылыққа қосылды, тұтқындалды және 20 шілдедегі қастандықтардың басқа да қатысушыларымен бірге 1944 жылы 2 қазанда "Халық сотында" (Volksgerichtshof) төрағалық етуші судья Роланд Фрайслермен кінәлі деп танылды; олар 1945 жылы 22-23 сәуір түнінде Берлиннің Лертер Бахнхофтың қираған жерлерінің жанында, Қызыл Армия күштері қалаға кірген кезде атып өлтірілді. Карл Бонхоффер соғыстан кейін де профессор болып жұмыс істеді. Ол 4 желтоқсан 1948 жылы Берлинде инсульттан кейін қайтыс болды.
Karl Friedrich Bonhoeffer (1899–1957) worked as a chemist before and after serving in World War I and was married to Grete von Dohnányi. His son was Johann Friedrich Bonhoeffer (1932–2021) a prominent physicist, biologist, and neuroscientist, and former (since 1972) director at the Max Planck Institute for Developmental Biology. His grandson Tobias Bonhoeffer (born 1960) is a prominent neurobiologist and director at the Max Planck Institute of Neurobiology. His other grandson Sebastian Bonhoeffer is a theoretical biologist and professor at ETH Zurich. Walter Bonhoeffer (1899–1918) was killed in action during World War I.
Klaus Bonhoeffer (1901–1945) became a lawyer but served as a hospital orderly in World War I. He was executed by the Nazis. His wife was Emilie Delbrück, daughter of Hans Delbrück, and sister of Justus Delbrück and Max Delbrück. Ursula Schleicher (1902–1983) married lawyer Rüdiger Schleicher (1895–1945), who was executed by the Nazis. Her daughter Renate (born 1925) married theologian Eberhard Bethge (1909–2000), her daughter Dorothee (born 1928) married political scientist Karl Dietrich Bracher (1922–2016). Christine von Dohnanyi (1903–1965) married Hans von Dohnányi (1902–1945), brother of Grete von Dohnányi, who was executed by the Nazis. Her sons are politician Klaus von Dohnányi (born 1928) and conductor Christoph von Dohnányi (born 1929). Her grandson Justus von Dohnányi (born 1960), son of Christoph, became an actor. Dietrich Bonhoeffer (1906–1945) became a Lutheran minister; he was engaged to be married to Maria von Wedemeyer (1924–1977) when he was executed by the Nazis. Sabine Leibholz Bonhoeffer (1906–1999), twin sister of Dietrich, married legal scholar Gerhard Leibholz (1901–1982), judge at the Federal Constitutional Court. Susanne Dress (1909–1991) married theologian Walter Dress (1904–1979). In 1912 Karl Bonhoeffer succeeded Theodor Ziehen as professor of psychiatry at the Berlin Charité hospital. He became a prominent psychiatric consultant on culpability and insanity defense, who, after the Reichstag fire of 1933 attested Marinus van der Lubbe's capacity for guilt in the Leipzig Trial. As a follower of Emil Kraepelin, he worked on differential diagnosis to delimit schizophrenia and paranoia from a delirium as organic brain syndrome. He opposed the ideas of Freud and Jung and, although initially in favour of sterilization programmes, it is said he refused to participate in the Nazi sponsored sterilizations started by the Law for the Prevention of Hereditarily Diseased Offspring enacted in 1933. Karl Bonhoeffer officially retired in March 1936, though he continued to give scientific lectures until 1938. His successor at the Charité Hospital, Max de Crinis, was deeply involved in the Nazi abuse and murders of the Action T4 "euthanasia" programme. Two sons of the Bonhoeffers and two sons in law were executed by the Nazis for their part in the German Resistance. In addition, Paula Bonhoeffer's cousin, Paul von Hase, was also executed for a role in the Resistance, and the couple's daughter, Christel von Dohnanyi, and one grandson in law, Eberhard Bethge, were imprisoned by the Nazis but survived. Dietrich, as a Protestant theologian became a member of the Confessing Church, joined the German resistance to fight against the evils of Nazi Germany, was arrested in 1943, and executed on April 9, 1945, at Flossenbürg concentration camp, with his brother in law Hans von Dohnányi. Klaus Bonhoeffer and his brother in law Rüdiger Schleicher likewise joined the resistance, were arrested, and, with other conspirators of the 20 July plot, found guilty by the "People's Court" (Volksgerichtshof) under presiding judge Roland Freisler on October 2, 1944; they were shot by Gestapo henchmen in the night of April 22–23, 1945, near the ruins of Berlin Lehrter Bahnhof, while Red Army forces entered the city. Karl Bonhoeffer continued to work as a professor after the war. He died after a stroke on 4 December 1948 in Berlin.