Жапырақты қауырсын (Жапырақ тізілісі бойынша)

Кіріспе

Ағаш түрі

Cornus alternifolia – Cornaceae тұқымдасына жататын гүлді өсімдік, Солтүстік Американың шығысында, Ньюфаундлендтен батысқа қарай Манитоба мен Миннесотаның оңтүстігіне дейін, және оңтүстік Флорида мен Миссисипиге дейін таралған. АҚШ-тың оңтүстігінде сирек кездеседі. Көбінесе жасыл озиер, кезектесіп орналасқан жапырақты догвуд және пагода догвуд деп аталады.

Сипаттама

Бұл 8 метрге дейін (сирек жағдайда 9 метрге дейін) биіктігі және 6-10 метрге дейін ені бар, диаметрі 5 метрге жететін жапырақты шағын бұта немесе ағаш. Бұтақтары аралықтарымен бөлінген көлденең қабаттар түрінде орналасқан, олардың үстінде жалпақ, пагодаға ұқсайтын тәж қалыптасады. Кезектесіп орналасқан жапырақты ағаш – көлденең бұтақтары бар бұта немесе кішкентай ағаш. Бұтақтары жерге параллель орналасқан, пагода тәрізді бұралған бұтақтарымен қабатталған қабатты көрініс құрайды. Бұл өсімдіктің биіктігі 15-25 фут, ені 20-32 фут аралығында болады. Жапырақтары эллипстік немесе сопақ пішіндес, ұзындығы және ені өзгеріп отырады, сабақтарында кезектесіп орналасады, көптеген Cornus түрлеріне тән қарама-қарсы жұптарда емес. Жапырақтары көбінесе бұтақтардың ұштарында жиналған, тікұшақтай орналасқан. Жапырақтардың үстіңгі жағы тегіс және жасыл, ал астыңғы жағы түкті және көкшіл түсті. Қабығы сұрдан қоңырға дейін өзгереді, қартайған сайын қыртысты болады. Шағын, төрт жапырақшалы, қаймақ түсті гүлдер пайда болады. Гүлдер цимдарға топталған гүлшоғырларында орналасқан. Жемістері қара-көк түсті жидектер. Қабығы: Қара қызғылт қоңыр, беті жұқа қыртыстармен жабылған. Бұтақшалары алғашқыда ашық қызғылт жасыл, кейіннен қара жасыл түске айналады. Ағашы: Қызғылт қоңыр, шайыр ағашы ақшыл; ауыр, қатты, тығыз текстуралы. Салыстырмалы салмағы 0,6696; салмағы белгілі. Қысқы бүршіктері: Ашық қоңыр, сүйір. Ішкі қабықшалары өсіп келе жатқан бұтақпен бірге ұлғаяды және түсіп қалғанға дейін жарты дюймге дейін жетеді. Жапырақтары: Кезектесіп орналасқан, сирек қарама-қарсы, көбінесе бұтақтың ұшында топталған, қарапайым, 3-5 дюйм ұзындығында, 2-3 дюйм енінде, сопақ немесе овал пішіндес, негізі үшкір немесе дөңгелек; жиегі толқынды тісті, сәл иілген, ұшы сүйір. Жапырақтар бүршіктен шыққанда иілген, үсті қызғылт жасыл, асты күміс түсті томентпен қапталған, толық өскенде үсті ашық жасыл, асты жағы ақшыл, жұмсақ және ақшыл. Қауырсын тамырлы, орталық тамыры кең, сарғыш, астыңғы жағында айқын көрінеді, шамамен 6 жұп негізгі тамыры бар. Күзде сары немесе сары-қызыл түске айналады. Сабақтары жұқа, ойықты, түкті, тұйықталған негіздері бар. Гүлдері: Сәуір-мамыр айларында гүлдейді. Керемет, қаймақ түсті, көп гүлді, кең, ашық цимдарда, қысқа бүйірлік бұтақтардың соңында орналасқан. Қасықшасы: Шарап тәрізді гүлдерде төрт жапырақша болады, гүлдеген кезде кремді, ұзынша пішіндес, ұшы дөңгелек жапырақтары ашылады. Жапырақшалар дискке бекітілген, сондай-ақ тұқымдар да бекітілген, жапырақшаларға кезектесіп орналасқан, олардың саны да төрт. Аталықтары ұзын және жұқа жіпшелермен тігілген. Тозаңдықтары ұзынша, ішкі, көп қырлы, екі ұялы; ұялары бойлық бағытта ашылады. Аналық органы: Төменгі жұмыртқалық, екі ұялы; стилі баған тәрізді; матасы бас тәрізді. Жемісі: Дрюпа, шар тәрізді, көк-қара, диаметрі белгілі, стильдің қалдығымен ұшында, стильдің аз ойысқан жерден көтеріледі; жаңғақ сопақ, көп ойықтары бар. Қазан айында піседі.

It is a small deciduous shrub or tree growing to 25 feet (8 m) (rarely 30 feet (9 m)) tall and 20 feet (6 m) to 32 feet (10 m) wide, with a trunk up to in diameter. The branches manifest in horizontal layers separated by gaps, with a flat topped crown, said to resemble a pagoda. The alternate leaf dogwood is a shrub or small tree that has horizontal branches that form tiers. The branches are parallel to the ground creating a layered tiered look with upturned branches like a pagoda. This plant may grow from 15 to 25 feet tall and 20 to 32 feet wide. Its leaves are elliptic to ovate and grow to long and broad, arranged alternately on the stems, not in opposite pairs typical of the majority of Cornus species. The leaves are most often arranged in crowded clusters around the ends of the twigs and appear almost whorled. The upper sides of the leaves are smooth and green, while the undersides are hairy and a bluish color. The bark is colored gray to brown, becoming ridged as it ages. Small cream colored flowers are produced, with four small petals. The flowers are grouped into cymes, with the inflorescences across. It bears berries with a blackish blue color. Bark: Dark reddish brown, with shallow ridges. Branchlets at first pale reddish green, later dark green. Wood: Reddish brown, sapwood pale; heavy, hard, close grained. Sp. gr., 0.6696; weight Winter buds: Light chestnut brown, acute. Inner scales enlarge with the growing shoot and become half an inch long before they fall. Leaves: Alternate, rarely opposite, often clustered at the ends of the branch, simple, three to five inches long, two to three wide, oval or ovate, wedge shaped or rounded at base; margin is wavy toothed, slightly reflexed, apex acuminate. They come out of the bud involute, reddish green above, coated with silvery white tomentum beneath, when full grown are bright green above, pale, downy, almost white beneath. Feather veined, midrib broad, yellowish, prominent beneath, with about six pairs of primary veins. In autumn they turn yellow, or yellow and scarlet. Petioles slender, grooved, hairy, with clasping bases. Flowers: April, May. Perfect, cream color, borne in many flowered, broad, open cymes, at the end of short lateral branches. Calyx: The cup shaped flowers have four petals that are valvate in bud, unwrapping when in bloom with cream colored, oblong shaped petals with rounded ends. The petals are inserted on disk and the stamens are inserted too and arranged alternately to the petals, being four in number also. The stamens are exserted with filaments long and slender. Anthers oblong, introrse, versatile, two celled; cells opening longitudinally. Pistil: Ovary inferior, two celled; style columnar; stigma capitate. Fruit: Drupe, globular, blue black, across, tipped with remnant of style which rises from a slight depression; nut obovoid, many grooved. October.

Тіршілік ету ортасы

C. alternifolia ашық жапырақты ағаштардың көлеңкесінде, сондай-ақ ормандар мен батпақтардың жиектерінде өседі. Бұл ағаштар ылғалды, жақсы дренаждалған топырақты жақсы көреді. Жастар көлеңкеге төзімді және көбінесе Acer saccharum (қантты қабақ) немесе Populus (терек) басымдығымен ересек ормандардағы төменгі қабаттағы ағаш ретінде кездеседі. Олар жас ормандарда да көптеп таралған.

Қолдану

Ағаш кең жайылған, қабат-қабат бұтақтары мен жалпақ басы үшін әдемі саналады және көбінесе декоративтік есімдерде қолданылады. Гүл шоғырында гүлдейтін догвуд сияқты үлкен ақ қоршауы болмайды, ал жемісі қызыл емес, қара күлгін түсті болады. 'Argentea' (күміс пагода догвуды) сорты Корольдік бау-бақша қоғамының Бау-бақшалық еңбегі сыйлығын алды (2017 жылы расталды). C. alternifolia алтын қыстырыққа (Cryptodiaporthe corni) осал, әсіресе құрғақшылыққа немесе ыстыққа ұшырағанда. Өсімдікті жартылай көлеңкеге немесе толық көлеңкеге дұрыс орналастыру, сондай-ақ жеткілікті мөлшерде мульчалау және суару осы патогеннің пайда болуын азайтады. Корнус альтернифолия дәстүрлі қытай медицинасында тонизирующее, құнарландыратын, ауыртпалықты басатын және зәр айдағыш ретінде қолданылған.