Кіріспе

Луиджи Нононың операсы "Прометей" (Прометей) – Луиджи Нононың 1981-1984 жылдар аралығында жазылып, 1985 жылы қайта жөнделген "операсы". Мұндағы "опера" сөзі "туындылар" деген итальян тіліндегі жалпы мағынаны білдіреді, яғни өнер туындысы, ал ағылшын тіліндегі дәстүрлі мағынасы емес. Шындығында, Ноно "Прометейді" "тыңдау трагедиясы" деп қорлайды. Объективті түрде оны тоғыз кантатадан тұратын тізбек деп қарастыруға болады, ең ұзағы 23 минутқа созылады. Массимо Каччари жазған итальяндық либретто Эсхил, Вальтер Бенджамин және Райнер Мария Рильке сияқты түрлі авторлардың мәтіндерін таңдап алып, Прометей мифінің әртүрлі нұсқаларын нақты айтпай, ұсынады.

Вокалдық және оркестрлік күштері

"Прометей" өзінің соңғы нұсқасында (1985) Ингрид Аде, Моника Бейр Ивенц, Бернадетт Манка ди Нисса, Сюзанна Отто және Марио Болоньеси үшін жазылған. II кондуктор қолданылмады. 1985 жылдың 25 қыркүйегінде Миландағы "Театро алла Скала" театрында Петер Хирш жетекшілік еткен "Прометей" премьерасы өтті. Ноно "көркемдік тұтынушылықты" тоқтату мақсатымен қойылымның барлық суретін түсіруге тыйым салды. "Прометей" 1987 жылы Франция мен Германияда алғашқы халықаралық премьерасын өткізді. Париждегі "Фестиваль д’Отомн" және Франкфурттағы "Альте Опер" сахналарында "Ансамбль Модерн" мен дирижерлер Фридрих Голдман және Дэвид Шаллон өнер көрсетті. 1997 жылдың наурыз айында Роберт Уилсонның Брюсселдегі (Festival Ars Musica / La Monnaie) қойылымын Петер Эотвос пен Куаме Райан жетекшілік етті. Кейіннен бұл туынды 2011 жылдың қыркүйегінде Берлин фестивалінде Матильда Хофман (II дирижер) және Артуро Тамайо (I дирижер) басшылығымен ұсынылды; вокалдық солистер Синдия Сиден, Сильке Эверс, Сюзанна Отто, Ноа Френкель және Хуберт Майер болды, ал олармен бірге "Концертхаусоркестр Берлин" оркестрі өнер көрсетті. Оның Оңтүстік Америкадағы тұсаукесері 2013 жылдың қараша айында Аргентинаның "Театро Колон" театрында өтті.