Кіріспе

Тхеравада буддалық фестивалі

Мадху Пурнима, сондай-ақ Бал толық ай фестивалі немесе бал сыйлау фестивалі деп те аталады, Бангладештің Читтагонг аймағындағы Баруа және Чакма халқы мен Таиландтың Мон халқы тойлайтын буддалық фестиваль. Ол Бангла айының Бадро айында (тамыз/қыркүйек) толық ай күні болады.

Тарих

Бұл күн Будданың екі таласқан топтың арасында татулық орнату үшін Парилея орманына шегініп кеткенін еске түсіреді. Аңыз бойынша, сол кезде маймыл мен Пәрілейяка есімді фил оны тамақтандырды, фил жеміс, ал маймыл бал ұясын әкеп берді. Будда оның сыйлығын қабылдағанда маймыл қатты қуанды, ол ағаштан ағашқа секіріп, құлап қайтыс болды. Бірақ, оның жомарттығының арқасында ол бірден Таватимсада қайта туды. Осы күні Косамби монахтары араздасуларын тоқтатып, Буддаға орманға барып, бірлік пен ынтымақтастыққа ант берді. Уағызында Будда филге қарап: "Бұл фил орманда жұбайы болмағандықтан жалғыз өмір сүреді. Егер сенде даналық пен биік ойлар болмаса, осы дүниеде жалғыз өмір сүруің артық, себебі ақымақ серіктер тек қайғыңды арттырады" деді. Жаңбырдан кейін екі топқа бөлінген монахтар, жергілікті халық оларға сый-сияпат бермейтініне көніп, келіспеушіліктерін тоқтатуға келісті. Монахтар Будданы көру үшін өкіл жіберіп, қалаға қайтуға шақырды. Пәлілайка филі Будданың кететінін көргенде қатты ренжіді, оның соңынан орманнан шығып, тіпті Буддамен бірге қалаға кіруге тырысты. Будда оған бұрылып: "Пәлілайка, мұнда сенің аумағыңның шегі. Алда – сіз сияқты жануарларға қауіпті адамдар мекендейтін жер. Менімен бірге келе алмайсың!" деді. Пәлілайка филі қайғыдан күркіреп, Будданың соңынан баруға батылы жетпеді. Будда көзден таса қалған соң, оның жүрегі сынып, сол жерде қайтыс болды. Мәтінде айтылғандай, сол кезде өлген фил мен маймыл Таватимса көгінде тәңірлер ретінде қайта дүниеге келді.

Мерекелік іс-шаралар

Моду Пурнима – бірлік пен қайырымдылықтың қуанышты күні ретінде тойланады. Барлық буддистер оны бал мен жеміс сыйлықтарын ғибадатханаларға немесе монастырларға әкеліп атап өтеді.