Кіріспе

Төрт мачталы болаттан жасалған барка «Питер Ирдейл» – 1906 жылғы 25 қазанда Орегон жағалауында Колумбия өзеніне жол аясында жағаға отырған төрт мачталы болаттан жасалған барка. Ол Уоррентон қаласының Форт-Стивенс маңындағы Клатсоп-Спитте тасталып қалды, Колумбия өзені арнасынан оңтүстікке қарай шамамен 6 шақырым жерде. Қалдықтары әлі де көрініп тұр, сондықтан ол Тынық мұхиты зиратындағы ең қолжетімді кеме апаттарының бірі ретінде танымал туристік орынға айналды.

Есімдес

Кеме Питер Ирдейлдің есімімен аталған, ол осы кеменің кеме флотының бір бөлігі ретінде иеленгені ғана емес, сонымен қатар бизнесі орналасқан Англияның Ливерпуль қаласында да белгілі тұлға болған. Кеме 1890 жылдың маусым айында Мэрипортта Р. Ритсон және Co Ltd компаниясы П. Ирдейл және Портер үшін салынған. Оның тіркеу салмағы 2075 тоннаны, ал ұзындығы 87 метрді құрады. Кеме темір каркасқа стальной пластиналармен жабдықталған. Онда қос және жоғарғы жақты желкендер болған, бұл Ритсон компаниясы салған ең үлкен кеме болды. Кемені бастапқыда капитан Г.А. Браун, ал кейін капитан Х. Лоуренс басқарған.

Қалдық

1906 жылы 26 қыркүйекте Мексиканың Салина-Круз қаласынан шыққан «Питер Ирдейл» кемесі 1000 тонна балласт және экипажында 27 адаммен, оның ішінде екі жасырын сапаршымен Портленд, Орегон қаласына бағыт алды. Жағалау бойындағы саяхаты 25 қазанға дейін ерекше оқиғасыз болды, сол күні капитан Х. Лоуренс жергілікті уақыт бойынша таңғы сағат 3:20-да Тилламук Рок маяғын көрді. Экипаж қалың тұман мен су көтерілуі кезінде Колумбия өзенінің аузына ену үшін бағытын алдымен шығыс-солтүстік-шығысқа, содан кейін солтүстік-шығысқа бұрды. Батыстан соққан күшті желдің салдарынан кемені жағалаудан алыстатуға тырысты, бірақ күшті солтүстік-батыс жел «Питер Ирдейлді» Клатсоп құмына (қазіргі Клатсоп Спит) тіреп тастады. Күшті толқындар мен жел кемені жағаға айдады. Орегон штатының Хаммонд қаласынан құтқару қайығы жіберіліп, теңізшілерді эвакуациялауға көмектесті, олар Форт Стивенсте көмек алды. Оқиғада ешкім зардап шекпеді. 1906 жылдың 12 және 13 қарашасында Асторияда британдық вице-консулдық кеме апатының себебін анықтау үшін теңіз сотының отырысын өткізді. Тергеу нәтижесінде Лоуренс пен экипаж кінәлі деп табылған жоқ, ал олар кемені құтқаруға жасаған тырыстары үшін мақталып, награда алды. Кеме корпусына көп зақым келген жоқ, оны теңізге сүйреп әкету жоспарланған, бірақ бірнеше апта бойы қолайлы ауа-райы мен теңіз жағдайын күткеннен кейін кеме сол жаққа қарай қисайды және құмға сіңіп кетті. 1917 жылы кемені құтқару құқығы сатылды, бірақ кеме ешқашан бөлшектелген жоқ. Қазірде тек кеменің мұрты, бірнеше қабырғалары мен екі мачтасы ғана қалды. Капитан Лоуренс кемесіне арнаған соңғы тостысында: «Құдай сені жарылқасын, сүйектерің құмда ақ болып шағылысын» деді.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1942 жылы 21 маусым күні түнде Орегон жағалауында Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жапондық I 25 теңіз астығы Форт Стивенсқа бірнеше оқ-дәрі атты. "Питер Ирдейл" қираған кемесі атыс жолында болғанымен, оған ешқандай зақым келтірілмеді. Келесі күні, АҚШ-тың Тынық мұхитының солтүстік-батысына басып кіру мүмкіндігін тоқтату үшін, әсіресе Аляскадағы Киска және Атту аралдары екі апта бұрын жапондықтардың бақылауына өткеннен кейін, Адамс мүйісінен оңтүстікке қарай тікенді сымдар тартылды. "Питер Ирдейл" сымдарға оралып, соғыс аяқталғанға дейін сол күйінде тұрды.

Бүгін

Бір ғасырдан астам уақыт өткен соң, Питер Ирдейл кемесінің тотыққан мұрты мен мачталарының қалдықтары әлі де құмнан көтеріліп тұр және танымал туристік орынға айналған. Бұл кеме қалдығы Форт Стивенс мемлекеттік паркінің ішінде орналасқан, ал ол Льюис және Кларк ұлттық тарихи паркінің бір бөлігі болып табылады.