Кіріспе

Рим католик шіркеулері, Италияның Рим қаласының көрнекті нысаны.

Санта-Мария-деи-Мираколи және Санта-Мария-ди-Монтесанто – Римдегі екі шіркеу. Олар Пьяцца-дель-Пополо алаңында, Аурелиан қабырғаларының солтүстік қақпасына қарап, Via del Corso көшесіне кіреберісте орналасқан. Шіркеулер көбінесе сыртқы түрінің ұқсастығынан "екілік" деп аталады: олардың жоспарлары мен сыртқы бөлшектерінде айырмашылықтар бар. Алаңнан қарағанда, екі шіркеу Пьяцца-дель-Пополо алаңынан басталатын көшелердің "тридентін" құрайды: сол жағынан бастап, Via del Babuino, Via del Corso және Via di Ripetta көшелері. Бірінші екеуін Санта-Мария-ди-Монтесанто, үшіншісін Санта-Мария-деи-Мираколи бөліп тұрады. Екі шіркеудің тарихы 17-шы ғасырда Орта ғасырлар мен Ренессанс Рим қаласына кіретін басты жол – Via Flaminia (қалалық бөлігінде Виа Лата және Виа дель Корсо деп аталған) қайта жаңартылған кезге дейін жетеді. Папа Александр VII Виа-дель-Корсоға кіреберістің монументалды дизайнын архитектор Карло Райналдиге тапсырды. Бұл жобаға орталық жоспарлары бар екі шіркеу кірді, бірақ екі учаскенің әртүрлі пішіні жобаға үлкен өзгерістер енгізуді қажет етті. Екеуі де кардинал Гироламо Гастальдидің қаржыландыруымен салынды, оның гербі екі шіркеуде де сақталған.

Монтесантодағы Санта-Мария

Санта-Мария-ин-Монтесанто шіркеуі, Виа-дель-Бабуиноның басында орналасқан, сол аттас шіркеудің орнында салынған және кармелит монахтарымен мекенделген. Монтесанто (Киелі тау) атауы Израильдегі Кармел тауына сілтеме жасайды. Қазіргі шіркеудің құрылысы 1662 жылдың 15 шілдесінде кардинал Джироламо Гастальдидің демеушілігімен басталды және 1675 жылы аяқталды, ал 1679 жылға дейін қосымша жұмыстар жүргізілді. Алғашқы жоба Карло Райналдиға тиесілі болса, оны Джан Лоренцо Бернини қайта қарады, ал аяқтау жұмыстарын Карло Фонтана жүзеге асырды. 18 ғасырда қоңырау мұнарасы салынды. Сыртқы қабырғасындағы әулиелердің мүсіндері Бернинидің жобасына негізделген деп саналады. Шіркеудің ішкі бөлігі эллипс пішіндес және он екі бұрышты күмбезбен жабдықталған. 1825 жылы бұл шіркеу кіші базилика мәртебесіне ие болды. 1904 жылдың 10 тамызында болашақ Папа Иоанн XXIII, Анджело Джузеппе Ронкалли осы шіркеуде Патриарх Джузеппе Чеппетелли қолдарынан дін қызметкеріне бекітілді. 1953 жылы Монсеньор Эннио Франсиа Суретшілердің миссасы дәстүрін қалыптастырды. Қазан айының соңғы жексенбісінен 29 маусымға дейін әр жексенбі сайын суретшінің оқуымен және музыкалық сүйемелдеумен мисса өткізіледі. Мисса соңында суретшілерге арналған дұға оқылады. Осы себептерге байланысты Монтесанто шіркеуі Суретшілер шіркеуі деп те аталады.

Ішкі безендіру

Сол жақтағы бірінші капелла – Санта-Люсия капелласы (Қасиетті Люсия). Екінші капелла Санта-Мария-Магдалена-де-Патциге арналған, оны Карло Райналди 1669 жылы Папа Клемент XI қасиетті деп жариялаған кармелиттік монахты құрметтеу үшін жобалаған. Киелінің кереметінің төбесі мен алтарьдық суретін (шамамен 1685 ж.) Людовико Гиминьяни салған. Үшінші капелла – Монтиони капелласы. Монтиони отбасы Карло Фонтананың шәкірті Томазо Маттейге жобалауды тапсырды. Мадонна мен Бала және Франциск пен Яков (шамамен 1687) алтарьдық суретін Карло Маратта аяқтады. Ассимпция фрескасын Джузеппе Киари салған. Алтарь үстінде Гвельфоның (1937–1997) суретшілерге арналған періште мүсіні орналасқан. Бір кезде сакристияда Бачиччияның фрескалары болған. Пресвитерия Филиппо Каркани салған періштелермен әшекейленген және 15 ғасырдағы керемет Монтесантоның Құдай анасының алтарьдық суреті орналасқан, дәстүр бойынша оны 11 жастағы қыз салған. Сакристияда періштелер мен құмарлық құралдары бейнеленген фрескалы күмбез бар, ал Депозицияның (шамамен 1600 ж.) алтарьдық суреті Бьяджио Пуччиниге жатқызылады.