Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Харир – Ирактың Курдистан аймағындағы Эрбиль облысындағы қала және кіші аудан. Қала Шаклава ауданында орналасқан. Бұл қалада Мар Йоханна шіркеуі болған.
Harir is a town and sub district in Erbil Governorate in Kurdistan Region, Iraq. The town is located in the Shaqlawa District. In the town, there was a church of Mar Yohanna.
Тарих
Езидтер дәстүріне сәйкес, Харирдің билеушісі (Мир) шейх Адидің жақын серіктерінің бірі болған Пир Хесинмеман (Пир Хасан ибн Мам) болды, ол «Пирлердің қырық Пирі» («Пирê çil Pîra») саналады және Пир руының басшысы еді. Бастапқыда шейх Адидің келгенін естіген соң, Пир Хесинмеман 700 атты әскерімен оған қарсы соғыс жариялап, қууға шешім қабылдады. Бірақ ол Лалишке келгенде, шапан киген дервишті, яғни шейх Адиді көргенде, оған көрініс келді, содан кейін ол дүниелік өмірді тастап, шейх Адидің шәкірті болды. Мәсуд Барзаниның резиденциясы орналасқан Салахаддин елді мекені Пир Хасан ибн Мамның (басқа аты – Пир Мам) ата-бабаларының иелігі болған деп есептеледі. Харирді 17 ғасырдағы «Сейахатнаме» еңбегінде Евлия Челеби Курдистанның бір бөлігі ретінде атаған. Аймақ Осман сұлтаны Мұрад IV билігі кезінде Соран әмірлігінің Мир Занзады басқарды. Қала 1928 жылы ассириялық босқындармен қайта салынды, олардың барлығы Шығыс шіркеуінің жаттықтары болды және Түркиядағы Хаккари тауларындағы Шемсдиннен келген. Олар Бірінші дүниежүзілік соғысынан кейін Бакубадағы босқындар лагерін тастап келген еді. Одан кейін Мар Йоханна шіркеуі салынды. 1938 жылға қарай Харирде 78 отбасында 485 ассириялық тұрды. 1963 жылы Бірінші Ирак-Күрд соғысы кезінде қала қиратылып, халқы үкімет тарапынан қолдау көрсетілген милициямен ығыстырылды, олар Харирде қоныстанды. Бұған дейін 90-нан астам ассириялық отбасы болған. 2006 жылдың 18 ақпанында Күрдстан аймақтық үкіметінің Адам құқықтары министрі Харирде 37 ассириялықтың жерленгені анықталған жаппай қабірдің табылуын жариялады. Кейіннен Ирак үкіметі Харирда концлагерь құрды және 1978 жылдың 26 маусымында Аргуш ауылынан күштеп көшірілген Барзани руының 300-ден астам күрд отбасын тұтқындады. 2003 жылғы Иракқа басып кіру кезінде АҚШ-тың 173-ші әуе десанттық бригадасының мыңнан астам десантшысы 26 наурызда «Солтүстікке кешіктіру» операциясы аясында Харир әуежайына парашютпен қонды.
According to the Yazidi tradition, the ruler (Mîr) of Harîr was Pîr Hesinmeman (Pir Hassan ibn Mam), who was one of the close companions of Sheikh Adi and is considered Pîr of forty Pîrs ('Pîrê çil Pîra') and head of the Pîr caste. Initially, upon hearing about Sheikh Adi's arrival, Pîr Hesinmeman declared a war on him with his 700 riders and decided to banish him. But when he came to Lalish and saw the dervish dressed in the garment, i. e. Sheikh Adi, he had a vision, after which he left worldly life and became a disciple of Sheikh Adi. The settlement of Salahaddin, where the residence of Masoud Barzani is situated, is believed to have been the ancestral estate of Pir Hassan ibn Mam (other name Pir Mam). Harir is mentioned by Evliya Çelebi in Seyahatnâme in the 17th century as part of Kurdistan. The district was ruled by Mir Xanzad of the Soran Emirate during the reign of the Ottoman Sultan Murad IV The town was rebuilt in 1928 by Assyrian refugees, all of whom were adherents of the Church of the East and were originally from Shemsdin in the Hakkari mountains in Turkey, after they had departed the refugee camp at Baqubah in the aftermath of the Assyrian genocide in the First World War. The church of Mar Yohanna was built soon after. By 1938, Harir was inhabited by 485 Assyrians in 78 families. The town was destroyed and its population displaced by pro government militia, who settled at Harir, in 1963 during the First Iraqi–Kurdish War, prior to which there were over 90 Assyrian households. The discovery of a mass grave, in which 37 Assyrians from Harir were buried, was announced by Kurdistan Regional Government's Minister of Human Rights on 18 February 2006. A concentration camp was later established at Harir by the Iraqi government and used to intern over 300 Kurdish families of the Barzani tribe from the village of Argush who were forcibly deported there on 26 June 1978. Amidst the 2003 invasion of Iraq, over one thousand paratroopers of the US 173rd Airborne Brigade landed at the airfield at Harir via airdrop on 26 March as part of Operation Northern Delay.