Кіріспе

Стрикленд пен Сони арасындағы сот ісі Дэвин Мурдың полиция бөлімшесінде үш адамды бірінші дәрежелі қырқынымен атқылауында зорлық-зомбылық көрсететін бейне ойындардың рөліне қатысты болды. 2005 жылдың тамызында бұрынғы адвокат Джек Томпсон Sony компаниясына қарсы сотқа шағымданып арыз берді.

Тарих

Девин Мур 2005 жылы екі полицей қызметкері мен диспетчерді атып өлтіргені үшін кінәлі деп танылды. Ол бір офицердің .45 калибрлі тапаншасын тартып алып, барлығын өлтіріп, станциядан ұрлаған полицей машинасымен қашып кетті. Кейін ұсталды және өлім жазасына кесілді. 2005 жылдың наурыз айында Томпсон Файетт, Алабама штатындағы үш құрбанның екеуінің отбасы атынан сотқа шағымданып, іс қозғағанын мәлімдеді. Ол сондай-ақ "60 минут" бағдарламасындағы арнайы репортажда да көрсетілді. 2005 жылдың 12 тамызында үшінші құрбанның отбасы да шағымға қосылды. 2005 жылдың 1 қарашасында Томпсон азаматтық сот процесінің ашылу күніне қатысты пікір білдіріп, әртүрлі веб-сайттарға электрондық хат жіберді. Онда ол Sony және Take Two Interactive компанияларының Grand Theft Auto видео ойынын сатуын Екінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі Жапонияның Перл-Харборға жасаған шабуылымен салыстырды. Томпсонның сөзінше, Жапониядағы кейбір аймақтық үкіметтер кәмелетке толмағандарға Grand Theft Auto ойындарын сатуға тыйым салған, бірақ Sony ойынды сатуды жалғастырды, өйткені оның сатылуы Жапонияда және шетелде шектелмеген (Microsoft та өзінің видео ойын консолі үшін де солай істейді). Томпсон сондай-ақ, зорлық-зомбылық ойындарын порнография таратумен салыстырды. 2005 жылдың 4 қарашасында Blank Rome Томпсонды істен шеттету туралы өтініш берді, оның "сот залын циркке айналдырады" деп мәлімдеді. 2005 жылдың 7 қарашасында Томпсон істен бас тартып, "Бұл менің шешімім" деді. Ол іс өзінің қатысуымен немесе қатысусыз жақсы болатынын айтты. Бұл шешім судья Джеймс Мурдың күдігінен кейін қабылданды, бірақ Томпсон істен бас тартуға ешқандай қысым көрсетілмегенін мәлімдеді. Сол кезде судья Мур Томпсонның лицензиясын жою туралы өтінішті қарастырып жатты. Джек Томпсон Алабама штатында заңгерлік қызмет атқару құқығын қорғау үшін (Pro Hac Vice негізінде) сотқа келді, өйткені ол заңгерлік этиканы бұзды деген айыптамалар тағылды. Істен шығар алдында Томпсон сотқа өтініш жазып, белгілі дизайнер Уоррен Спектордың (Deus Ex, Thief) Rockstar-дың әрекеттерін сынаған сөздерін келтірді, бұл сөздер Спектор Монреаль халықаралық ойын саммитінде айтқан сөзінен алынған. Ол тіпті Спектордың тұрғылықты жеріне соттың құзыры қолданбаса да, оны куәлік беру үшін шақыру қағазымен қамтамасыз етуге болатынын айтты. 2005 жылдың 9 қарашасында Спектор Томпсонды өзінің сөздерін контекстен шығарып алғаны үшін сынап, "Екі-үш нәрсені алуға болады, оларды әртүрлі контексттен біріктіріп, адамдарды айқын түрде жаңылыстыруға болады" деді. 2006 жылдың 29 наурызында Алабама Жоғарғы соты судья Мурдың істің қаралуын тоқтату туралы шешімін қолдады. Жауапкерлерді өкілдік еткен Blank Rome заң фирмасы сотқа дейінгі процесте істің тоқтатылуын сұраған, өйткені жауапкерлердің кәмелетке толмағандарға ересектерге арналған ойындарды сатуға Бірінші түзету бойынша құқығы бар деп мәлімдеген. Сату кезінде мұндай сатуға тыйым салатын заң болған жоқ. Томпсон бұл шешімді "керемет" деп атады, өйткені "ең алдымен ешкім де істің тоқтатылуына қатысты өтінішті жеңіп шыққан емес". Сонымен қатар, Алабама Жоғарғы соты Файетт округінің сотының істі қарауға құқығы бар-жоғын қарауға келісті. 2009 жылдың 29 шілдесінде сот Take Two компаниясының пайдасына шешім шығарды. 2009 жылдың 10 тамызында шағымданушылардың бірі апелляциялық шағым берді, ал Алабама Жоғарғы соты 2010 жылдың қыркүйегінде төменгі соттың шешімін бекітті. Шағымданушылар бұдан әрі шаралар қолданбады және іс ресми түрде жабылды.

Девин Мур

Девин Мур Миссисипидегі оқ ату оқиғасынан кейін бірнеше сағаттан соң ұсталды. Associated Press хабарлауынша, қайта ұсталғаннан кейін ол: "Өмір – бейне ойын. Әркімнің де өлу уақыты жетеді" деді. Ұсталғаннан кейін Мур тез мойындады. Ол детективтерге өзінің түрмеге түсуін қаламағандықтан сол адамдарды атқанын айтты. Мур 2005 жылы сотқа тартылып, өзін кінәлі деп танымады. Сот судьясы қорғау тарапына Grand Theft Auto ойыны Мурды оқ атуға итермелегенін дәлелдеуге рұқсат бермеді. Мурдың адвокаты Джим Стэндридж Мурдың қылмыс жасаған кезде посттравматикалық стресс синдромынан зардап шеккенін мәлімдеді. Стэндридж Мурдың бала кезінде әкесінен эмоционалды және физикалық зорлық көргенін айтты. 2005 жылдың тамызында Мур айыптау бойынша сотталды. 2005 жылдың 9 қазанында оған өлім жазасы берілді. Джим Стэндридж үкімге шағым жасады. 2012 жылдың 17 ақпанында Алабама штатының қылмыстық істер жөніндегі апелляциялық соты Мурдың кінәлі екенін 5:0 дауыспен бекітті. Апелляциялық шағым автоматты түрде Алабама Жоғарғы Сотына жіберіледі, содан кейін АҚШ Жоғарғы Сотына шағымдану мүмкіндігі бар.

Алабама штатының лицензиясы күшін жойды

2005 жылдың 18 қарашасында судья Мур Томпсонның өтінімін қабылдамай, оның Pro Hac Vice мәртебесін (берілген юрисдикцияда уақытша лицензия) 18 беттік шешімімен жойды. Томпсон Алабаманың Сот сауалдары жөніндегі комиссиясына хат жолдап, судья Мурдың этикасына күдік білдірді және оны Алабама сот этикасының алғашқы үш қағидасын бұзғаны үшін айыптады. Томпсон судьяның істен шығаруға "ешқандай құқығы жоқ" екенін мәлімдеді, сондықтан соттың шешімі "құқықтық жарамсыздық" болып табылады. Ол сотты "агрессивті түрде шындықты айтқаны үшін" жазалауда деп айыптады, ал "Бланк Рим сол өтіріктерді әдемілеп айтқанда көз жұмды". Судья Мур бұл мәселені "тиісті шаралар қабылдау" үшін Алабама штатының адвокаттар алқасына жіберді, сонымен қатар: "Томпсон мырзаның осы сот алдындағы әрекеттері оның осы штаттағы тәжірибеге лайықты мінез-құлық таныта алмайтынын көрсетеді". 2005 жылдың 21 қарашасында Томпсон: "Бұл азаматтық іске кіріспес бұрын, Батыс Алабамадағы белгілі бір адвокаттың біздің сот процесіне қатысуы керек екенін естідік, әйтпесе судья Мур бізге әділ сот отырысын өткізбейді. Өзінің бұл адвокат ашық түрде: 'Егер мен бұл істе болмасам, судья Мур сіздерге сот шешіміне қол жеткізуге мүмкіндік бермейді' деді. Біз бұл судьяға қатысты дұрыс емес ықпал ету туралы көптен бері әңгімелер естіп келеміз" деді. Томпсон "жөндеушінің" жергілікті адвокат Клат Юнкин екенін айтты, бірақ Юнкин судьяларға әсер ететінін немесе мұндай мәлімдеме жасағанын жоққа шығарды, өйткені ол "судья Мурға [әсер ете алатыны] туралы ойлау үшін тым ақымақ емес". Ол сонымен қатар Томпсонның талапкерлер командасына қосылу өтінішін қабылдамады, себебі Томпсонның жаңалықтар құралдарымен байланысқа толық бақылау жасау туралы талаптарымен келіспеді. Судья Мур сот залынан тыс жағдайға қатысты пікірлерге тыйым салғанмен, Томпсон іс басталғаннан бастап және оның Pro Hac Vice мәртебесі жойылған күнге дейін 7 түрлі хабарлама жариялаған. Істен шығарылғаннан кейін Томпсон судья Мурдан өзін істен алуын сұрады. Мур оған жауап бермей: "Мен оны қарастыра алмаймын, өйткені ол енді Алабама штатында тәжірибе жасамайды. Егер осы істегі басқа адвокат мені өзімді істен алуымды сұраса, мен оны сотта қарастырамын" деді. 2005 жылдың 13 желтоқсанында Томпсон азаматтық сот 2006 жылы басталғанда "аяулау процесінде және сот залында" талапкерлердің өкіліне көмектесетінін мәлімдеді (сот Томпсонды істен шығару және істің өзінің тоқтатылуы туралы шешімді сотқа дейінгі тыңдаулар кезінде шығарды). Ол сондай-ақ "істе куәгер болады" деп мәлімдеді. Ол куәгер болары туралы ешқандай мәлімет бермеді, бірақ "Тейк Ту" және "Рокстар Геймс" компанияларын "Алабамадағы сияқты жасөспірімдердің виртуалды шындықтағы өлтіру симуляторларында репетиция жасағаннан кейін болатын кісі өлтірулер туралы" жазбаша ескерткенін айтты. Судья Мур Томпсонға "сотпен немесе судьямен байланыс жасауға" тыйым салды, әйтпесе ол "сотқа наразылық білдірген болады". Бұл бұйрыққа шағым түсірілсе де, ол әлі шешілген жоқ. 2006 жылдың 16 ақпанында Томпсон Алабама адвокаттар алқасына хат жолдап, судья Мурды Алабама адвокаттар алқасына Томпсон туралы шағым түсіргенін жариялағандығы үшін адвокаттар алқасының ережелерін бұзғаны үшін айыптады. Ол судья Мурды Девин Мурды әділ соттан айырғанын айыптап, ФБР Флорида адвокаттар алқасының "дисциплинарлық процесін" тергеп жатыр деп мәлімдеді. Томпсон Алабама адвокаттар алқасына "2006 жылдың 17 ақпаны, шығыс уақыты бойынша сағат 17:00-ге дейін" шағымды тоқтатуға уақыт берді, әйтпесе ол "2006 жылдың 20 ақпанында, дүйсенбі күні Флорида штатының оңтүстік округіндегі АҚШ округтік сотына сотқа шағымданады" деді. Алабама штатының адвокаттар алқасының ережелеріне сәйкес, мінез-құлқына байланысты Pro Hac Vice мәртебесін жойған сот қызметкері мәселені қарау үшін адвокаттар алқасына жіберуі керек, ал адвокаттар алқасы тергеу қажет пе, жоқ па, соны шешеді. Тергеуді бастау үшін шағымдану міндетті емес. Томпсонның 17 ақпандағы соңғы мерзімі өтті, екі тараптан да ешқандай әрекет болған жоқ. 2006 жылдың 22 ақпанында Томпсон тағы бір хатпен хабарласып, Алабама адвокаттар алқасына қарсы "өзінің адвокаттар алқасының ережелерін бұзу" бойынша "ешқандай тіркелмеген" шағымды тергегені үшін сотқа шағым түсіргенін мәлімдеді. Алабама адвокаттар алқасы әлі Томпсоннан ешқандай шағым алмады, Флорида соты да ешқандай азаматтық іс тіркелгенін мойындаған жоқ. Томпсон Стрикленд пен Сони арасындағы талапкерлер әлі де оның клиенттері екенін мәлімдеді және сот отырысы қайта басталғанда оларды сотта қорғайтынына уәде берді. 2007 жылдың 9 қазанында Томпсон АҚШ-тың Флорида штатының оңтүстік округіндегі округтік сотына Алабама адвокаттар алқасына қарсы сотқа шағым түсірді. Бұл іс бұрын Флорида адвокаттар алқасына қарсы Томпсонның сотқа шағымдану әрекеттерін қараған сол судьяға берілді, олар өз еркімен алынып тасталды. Томпсон өзінің "сөз еркігі, петиция және дін" құқықтарының Pro Hac Vice мәртебесі жойылған кезде бұзылғанын мәлімдеді.