Рютен қаласы – Сост ауданындағы, Германияның Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан ең ірі қала. Тарихы 1072 жылға дейін жетеді. Географиясы, орналасқан жері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Рютен – Германияның Солтүстік Рейн-Вестфалия жеріндегі Сост ауданындағы қала.
Rüthen is a town in the district of Soest, in North Rhine Westphalia, Germany.
География
Рютен табиғи қорық Арнсбергер Вальдтың солтүстік-шығыс шекарасында, Хаарстранг және Моне өзенінің аңғары арасында орналасқан. Липпштадт қаласынан оңтүстікке қарай шамамен 20 км, ал Падерборн қаласынан оңтүстік-батысқа қарай орналасқан. Ең биік нүктесі – Веберг, ең төменгі нүктесі – Пёппельше өзенінің аңғары. Жер аумағынан астам болғандықтан, ол Сост ауданындағы ең ірі қала болып табылады.
Rüthen is situated at the northeastern border of the natural preserve Arnsberger Wald between the Haarstrang and the valley of the river Möhne, approx. 20 km south of Lippstadt and south west of Paderborn. The highest point is the Wehberg with a height of , the lowest point the valley of the river Pöppelsche at With an area of more than it is the largest town within the district of Soest.
Тарих
Рютен қаласы алғаш рет 1072 жылы Клостер Графшафтың (аббат графтығының) құжатында тіңкерілген. Рютеннің төңірегіндегі аймақ жоғары орта ғасырларда Эрзбистум Кёльнге (Кёльн архиепископтығына) қарасты болған. 1200 жылдың 29 қыркүйегінде Рютенге Кёльн архиепискобы Адольф I фон Алтена қала құқығын берді. 1375 жылдан бастап Рютен Ханза құрамына кірді, ол сауда қалалары мен олардың гильдияларының экономикалық одағы болып, кейінгі орта ғасырларда Солтүстік Еуропа жағалауындағы сауданы бақылап тұрды. Қаланың саудагерлерінің кең ауқымды іскерлік байланыстары болды және осының арқасында олар байлыққа қол жеткізе алды. Бірақ, келесі ғасырларда Рютеннің маңызы күрт азайды. Вестфален герцогтығындағы көптеген қалалар сияқты, Рютенде де колдовниктерге қарсы сот өтті. 1573 жылдан 1660 жылға дейін 104 адам колдовниктер мен колдовшылар ретінде сотталды, олардың кем дегенде 79-ы өлім жазасына кесілді. Фрейнд Хаппен, колдовщик деп айыпталғаннан кейін, екі айлық азаптаудан соң 1660 жылдың 23 қыркүйегінде босатылды.
The city of Rüthen was first mentioned in a document of the Kloster Grafschaft (abbey earldom) in 1072. The area around Rüthen already belonged to the Erzbistum Köln (archbishopric Cologne) in the High Middle Ages. On 29 September 1200 Rüthen was given town law by the sovereign, the archbishop of Cologne Adolf I. von Altena. Starting in 1375 Rüthen belonged to the Hanse, an economic alliance of trading cities and their guilds that dominated trade along the coast of Northern Europe in the later Middle Ages. The merchants of the city had far reaching business connections and because of that were able to ensure wealth. In the following centuries, however, the importance of Rüthen decreased massively. Like many other cities in the duchy of Westfalen, Rüthen held witch trials. From 1573 to 1660, 104 people were tried as witches and wizards, at least 79 being sentenced to death. Freunnd Happen, who had been accused of being a sorcerer, was discharged after two months of torture on 23 September 1660.
Ғимараттар
Католик шіркеуі – Сент-Николай. Ғибадатхана қаладағы өрттен кейін 13 ғасырда салынған. Оның мұнарасы 1712 жылы қазіргі түрін алды. Католик шіркеуі – Сент-Иоанн Баптист (Johannes der Täufer). Рютендегі тағы бір католик шіркеуі 1871–1874 жылдары, 1737 жылға дейін салынған ескі мұнарасымен бірге салынды. Осы мұнарада Рютеннің ең көне өнер туындысы саналатын Мадонна мүсіні орналасқан. Капучин орденінің бұрынғы аббаттығы. Бұрынғы монастырь орнында қазір 13 пәтер бар. Тарихи бақ қалпына келтірілді. Урсулин орденінің бұрынғы аббаттығы. 1749 жылы салынған аббат, 10 жыл бұрын өртенген басқа орденнің аббаттығының орнында тұрғызылған. Бүгінде онда банк орналасқан. Ескі қалалық әкімшілік ғимараты 1726–1730 жылдары салынған, әдемі фасадымен және үлкен, иілген баспалдақтарымен ерекшеленеді. Ортағасырлық қала бекіністерінен қала қабырғасының үлкен бөліктерімен қатар, тек Хахтор қақпасы мен Хексентурм (қарғалар мұнарасы) ғана сақталған. Хахтор – ескі қала қақпасы, ол түрме ретінде де пайдаланылған. 1625 жылғы еврей зираты – Вестфалендегі осындай зираттардың ең көнесі, ол Хахтор қақпасының жанында орналасқан. Каленхардт ауылында 1714 жылғы Кёртлингхаузен сарайы (Schloss Körtlinghausen) – сумен қоршалған шағын сарай, 1722 жылғы католик шіркеуі және 14 немесе 15 ғасырға жататын ескі қалалық әкімшілік ғимаратын таба аласыз.
Catholic Church St. Nikolaus. The church was built in the 13th century after a fire in the city. Its tower received its current top in 1712. Catholic Church St. Johannes der Täufer. The other Catholic Church in Rüthen was built 1871–1874 with an older tower from 1737. In this tower there is a madonna figure generally considered the oldest piece of art of Rüthen. Former Abbey of the order of capuchins. What used to be an abbey now houses 13 apartments. The historic garden has been reconstructed. Former Abbey of the order of ursulines The 1749 built abbey was built exactly where 10 years earlier an abbey of another order burned down. Today it houses a bank. The old cityhall is a 1726 to 1730 built complex noticeable for its façade and big, curved flight of stairs. Of the medieval town fortifications, aside big parts of the city wall, only the Hachtor and the Hexenturm (witches' tower) still exist. The Hachtor is an old town gate that has also been used as a prison. The Jewish cemetery from 1625 is the oldest of its kind in Westfalen, located right next to the Hachtor. In the village of Kallenhardt you can find Schloss Körtlinghausen (1714), a small castle surrounded by water, a catholic church from 1722 and an old cityhall from the 14th or 15th century.
Табиғат
Каленхардттағы Холер Стейн – тас және қола дәуірінен археологиялық жаңалықтар табылған үлкен үңгір.
The Hohler Stein in Kallenhardt is a big cave in which archaeological findings from the Stone Age and Bronze Age were made.