Çiğ қаласы: Түркиядағы жаңа қоныс, тарихы, миграция және Гедіз өзенінің дельтасындағы орналасуы. Түркілердің қоныс аударуы мен табиғи апаттар туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Тарих
Чиг түрік тілінде жұмсақ дауылды білдіреді, бұл бүкіл аймақты жапқан Гедиз өзенінің дельталық батпақтарына сілтеме жасайды. Бұл салыстырмалы түрде жаңа қоныс, ол негізінен Түркияның басқа аймақтарынан көшіп келген адамдардың есебінен құрылды, Ресей-Түрік соғысының (1877-1878) түрік босқындарынан бастау алды. Грек-Түрік соғысы (1919-1922) кезінде айналасындағы аймақтан келген түріктер батпақтарда паналады, ал соғыс аяқталғаннан кейін оларға Грекияның Батыс Фракия провинциясынан келген этникалық түріктер қосылды. 1946 және 1966 жылдардағы Шығыс Анатолиядағы екі жер сілкінісінен аман қалғандар халық санын одан әрі арттырды. Сол кезден бері Шығыс Анатолиядан экономикалық көші-қон тұрақты түрде жалғасып келеді, тіпті қала әкімі де Диярбақырда туған.
Çiğ means dew in Turkish, a reference to the delta marshes of the River Gediz which used to cover the entire area. It is a relatively recent settlement created largely by migration from other parts of Turkey, starting with Turkish refugees of the Russo Turkish War (1877 1878). Turks from the surrounding region took refuge in the marshes during the Greco Turkish War (1919 1922), and were joined by ethnic Turks from the Greek province of Western Thrace after the war. The population was further increased by survivors of two earthquakes in eastern Anatolia in 1946 and 1966. Economic migration from eastern Anatolia has continued at a steady pace since then and even the mayor was born in Diyarbakır.
География
Чигли Гедиз өзенінің Измир шығанағына құятын жеріндегі дельта батпақтарында салынған. Ол оңтүстік және батыста тағы бір қалалық округ – Каршыякамен, ал солтүстікте Измирге тәуелді Мемен ауданымен шектеседі. Батыс шекарасын Гедиз өзенінің қазіргі дельтасы құрайды, ондағы жерлер үнемі қала құрылысының қысымына тап болады. Дельтаның болашағы Түркияның қоршаған ортаны қорғау жөніндегі маңызды мәселелерінің бірі болып табылады. Көптеген азаматтар дельтаның құстардың көші-қон жолдарындағы бірегей флорасы мен фаунасын сақтау үшін толық қорғалуын қалайды. Дельта BirdLife International ұйымында тіркелген IBA (Маңызды құс аймағы) мәртебесіне ие.
Çiğli was built on the delta marshes where the river Gediz flows into the Gulf of İzmir. It lies between Karşıyaka, another metropolitan district, to the south and the west, and İzmir's external dependent district of Menemen to the north. The western boundary is formed by the current delta of the River Gediz where the land is under the constant pressure of further urbanization. The future of the delta is among priority issues in Turkey's agenda of the protection of the environment. Many citizens would like to see full protection for the delta assured to preserve its unique fauna and flora along bird migration routes. The delta is an IBA (Important Bird Area) registered with BirdLife International.
Үкімет
Осман империясы құлағаннан кейін Чигли ауылдық мәртебе алды және 1956 жылы муниципалитет болып құрылды. 1981 жылы ол Ізмір қалалық аймағына қосылды, алғаш Каршияка ауданының қарауындағы бөлік ретінде, ал 1992 жылы өз әкімшілік құрылымдарымен жекеленген құрылымға айналды.
Çiğli gained village status after the fall of the Ottoman Empire and became a municipality in 1956. It was attached to İzmir's metropolitan area in 1981, first as a dependency of the district of Karşıyaka, and in 1992 it became a distinct entity with its own administrative structures.
Экономика
ИАОИЗ, Измир Ататүрк ұйымдасқан өнеркәсіптік аймағы 485 зауытты қамтиды, онда 30 000 адам жұмыс істейді.
IAOIZ, the Izmir Atatürk Organized Industrial Zone has 485 factories employing 30,000 people.
Мәдениет және қоғамдастық
"Экол Санат Галереясы" - тұрақты көрмелер ұйымдастырылатын шағын, жеке меншік өнер галереясы.
Ekol Sanat Galerisi is a small privately owned art gallery with regular exhibitions.
Көрнекті орындар
Измир құстар жұмағы (Kuş Cenneti) 205 түр құстың тіркелгенін көрсетіп отыр, оның ішінде жыл бойы мекендейтін 63 түр, жазғы көшпенді құстардың 54 түрі, қысқы көшпенді құстардың 43 түрі және 30 өтпелі түр бар. Паркте 56 түр құс көбейді. 80 шаршы километрді қамтитын осы қасиетті орын 1982 жылы Түркияның Орман шаруашылығы министрлігінде "су құстары мен олардың көбеюі үшін қорғалатын аймақ" деп тіркелді. Измир жабайы табиғат паркі (İzmir Doğal Yaşam Parkı) – 2008 жылы құрылған, ашық ауадағы ірі зообақ.
The İzmir Bird Paradise (Kuş Cenneti) has recorded 205 species of birds, including 63 species that are resident year round, 54 species of summer migratory birds, 43 species of winter migratory birds, and 30 transient species. 56 species of birds have bred in the park. The sanctuary, which covers 80 square kilometres, was registered as "the protected area for water birds and for their breeding" by the Turkish Ministry of Forestry in 1982. İzmir Wildlife Park (İzmir Doğal Yaşam Parkı) is a large open air zoo established in 2008.
Көлік
Қазір Чигли әуе базасын тек әскерилер ғана пайдаланады, бірақ жаңа Аднан Мендерес әуежайы ашылғанға дейін ол Измирдің әуежайы болған. Чигли теміржол стансасына Түркия мемлекеттік теміржолдары және İZBAN қалалық теміржолы қызмет көрсетеді.
Çiğli Air Base is now used only by the military but served as İzmir's airport until the new Adnan Menderes Airport opened. Çiğli railway station is served by Turkish State Railways and by the new commuter rail line İZBAN.
Білім
Измир Қатип Челеби университеті 2010 жылы құрылды. 2016 жылғы түрік тазалаулары кезінде жабылған Гедиз университетінің медициналық кампусы болған.
İzmir Kâtip Çelebi University was established in 2010. There was a medical campus of Gediz University, which closed during the 2016 Turkish purges.
Діни орындар
Мұнда 20 мешіт бар, оның ішінде Кіші Чигли мешіті, ЭгеКент мешіті, Эсентепе мешіті және Иззет Эришен мешіті.
There are 20 mosques including the Küçük Çiğli Cami, Egekent Cami, Esentepe Cami and İzzet Erişen Cami.
Спорт
Қаршыяқа С.К. жақын жердегі Қаршыяқа Аренасында бірнеше спорт түрінен командалар ұстайды.
Karşıyaka S. K. run teams in several sports at the nearby Karşıyaka Arena.