Кубицкі жүйесі: Тамырлы өсімдіктердің жанұялары мен туыстарының энциклопедиясы

Кіріспе

Кубицкий жүйесі – Клаус Кубицкий жасаған өсімдіктердің таксономиялық жүйесі. Бұл жүйе тамырлы өсімдіктерді жан-жақты зерттеудің нәтижесі болып табылады. Энциклопедия нысанындағы бұл зерттеу тамырлы өсімдіктердің көп томдық, толыққанды қарастырылуы ретінде маңызды, және барлық отбасылар мен туыстарға қатысты анықтамалар мен сипаттамаларды қамтиды, көбінесе осы топтардағы мамандардың еңбектері негізінде жасалған. Кубицкий жүйесі тамырлы өсімдіктердің сөздігі – Мейберлидің «Өсімдіктер кітабында» жіктеудің негізі болды. 2008 жылғы басылымның XI бетіндегі кіріспесінде Мейберли Кубицкий жүйесінің «басқа әдебиеттермен салыстыру стандарты болып қала беретінін» айтады. Орналасу ретіндегі және отбасылық құрамындағы жіктеу жүйесі алғашқы гүлді өсімдіктер томдарында Дальгрен жүйесімен (монокотында) және Кронквист жүйесімен (дикотында) ұқсас, бірақ кейінгі томдардағы жіктеуге соңғы молекулалық филогенетикалық зерттеулер әсер еткен. Серияның бірінші томы (папоротниктер және голосеменділер) ликофиттер, монилфиттер және голосеменділерді қамтыды және 1990 жылы жарық көрді. 2010 жылға қарай APG III жүйесінде танылған гүлді өсімдіктердің 59 түрінің 39-ын қамтитын тоғыз том жарық көрді. Саксифрагалес тобына 2009 жылы Мальпигиальдардан ауыстырылған Медузандра туысынан басқа барлық түрлері кіреді. 10-том (2011) Мирталар отбасысын және Кукурбитальдар және Сапиндальдар топтарын қамтиды. 11-том 2014 жылы, ал тағы екі том 2015 жылы жарық көрді. 2- және 5-7 томдар екіжарнақты өсімдіктерге, ал 3, 4 және 13 томдар біржарнақты өсімдіктерге арналған. 8-12 және 14 томдар эудикотымен айналысады. Жұмыс дамып келе жатқандықтан, Кубицкий жүйесі әлі зерттелмеген өсімдіктер тобы үшін толық емес, ал толық зерттелген топтар кейінгі білімдер негізінде қайта қарастырылмайды. 1990 жылы алғашқы том жарық көргеннен бері өсімдіктердің таксономиясы туралы көп нәрсе белгілі болды, көбінесе ДНК тізбектерінің филогенетикалық талдауы арқылы. Осы кезеңде папоротниктердің жіктелуі толығымен өзгертілді. Сондай-ақ, голосеменділер отбасыларының кейбірі қайта қарастырылды. Гүлді өсімдіктерге қатысты, Кубицкий жүйесінің кейінгі томдары 2009 жылы соңғы рет жаңартылған (APG III жүйесі) Angiosperm Phylogeny Group жүйесіне сәйкес келеді, кіші отбасыларды есепке алмағанда. (Барлық томдардың толық тізімін Klaus Kubitzki еңбегінен қараңыз).

The Kubitzki system is a system of plant taxonomy devised by Klaus Kubitzki, and is the product of an ongoing survey of vascular plants, entitled The Families and Genera of Vascular Plants, and extending to 15 volumes in 2018. The survey, in the form of an encyclopedia, is important as a comprehensive, multivolume treatment of the vascular plants, with keys to and descriptions of all families and genera, mostly by specialists in those groups. The Kubitzki system served as the basis for classification in Mabberley's Plant Book, a dictionary of the vascular plants. Mabberley states, in his Introduction on page xi of the 2008 edition, that the Kubitzki system "has remained the standard to which other literature is compared". In ordinal and family arrangements, the classification system in the initial angiosperm volumes closely resembles the Dahlgren system in Monocots and the Cronquist system in Dicots, but later volumes have been influenced by recent molecular phylogenetic studies. The first volume of the series (Pteridophytes and Gymnosperms) covered lycophytes, monilophytes, and gymnosperms, and was published in 1990. By 2010, there were nine published volumes, covering 39 of the 59 orders of flowering plants that are recognized in the APG III system. The order Saxifragales is covered except for the genus Medusandra, which was transferred to it from Malpighiales in 2009. Volume 10 (2011) covers the family Myrtaceae and the orders Cucurbitales and Sapindales. Volume 11 was published in 2014, and two further volumes in 2015. Volumes 2, and 5–7 address dicotyledons, while volumes 3, 4 and 13 address monocotyledons. Volumes 8–12 and 14 deal with eudicots. Because it is the result of a work in progress, the Kubitzki system is incomplete for those groups of plants that have not yet been covered, and groups that have been completely covered are not revised in light of subsequent knowledge. Since the first volume was published in 1990, a great deal has been learned about plant taxonomy, mostly by phylogenetic analysis of DNA sequences. The classification of ferns has been completely overhauled in that time. And some of the gymnosperm families have been revised. For the flowering plants, the later volumes of the Kubitzki System follows the Angiosperm Phylogeny Group last revised in 2009 (APG III system), except for the recognition of smaller families. (For a complete listing of all volumes, see Klaus Kubitzki)