Кіріспе

2006 жылы Үндістанда H5N1 вирусының таралуы сол аймақта тұратын адамдарға жағымсыз әсер етті, себебі құс шаруашылығы сол кезде олардың басты табыс көзі еді. Махараштра штатының Нандурбар ауданындағы Навапур ауылында көптеген құстардың өлгені туралы хабарланғаннан кейін үкімет дереу араласып, біріншіден құс тұмауының бар екенін растады, содан кейін вирустың таралуын тоқтату үшін көптеген құстарды жойды. Аудан тұрғындары үкіметтің шамадан тыс реакция жасағанын айтты, құстардың өліміне дұрыс себептерді таба алмағанын, олардың негізгі табыс көзін қажетсіз бұзғанын және құстарды жойғаны үшін оларға тиісті өтемақы төлемегенін мәлімдеді. Сондай-ақ тұрғындар бұқаралық ақпарат құралдары оқиғаға байланысты артық қорқыныш туғызды деп санайды. Үкімет құс тұмауына қатысты шамадан тыс реакция жасалмағанын жоққа шығарды және Үндістан халқын қорғау үшін жеткілікті "Тамифлю" вакцинасы бар екенін хабарлады.

Бастапқы реакция

Үндістанда құс тұмауының алғашқы хабарлары 2006 жылғы 19 ақпанда Махараштра штатының Нандурбар ауданындағы Навапур ауылынан келді. Ауыл тұрғындары ауылда көптеген құстар өлгенін хабарлады. Махараштра штатының мал шаруашылығы министрлігінің өкілдері дереу оқиға орнына келді. Зертханалық талдаулар нәтижесінде құстардың H5N1 вирусына шалдыққандығы анықталды.

Үкіметтің жауабы

Вирустың анықталғаннан кейін көп ұзамай құрту жұмыстары басталды. Бес күн ішінде 253 000 құс және 587 000 жұмыртқа жойылды. Грипп сияқты белгілер білдірген ауыл тұрғындары карантинге алынып, медициналық бақылауда ұсталды. 150 адамның қан үлгілері Пунадағы Ұлттық вирусология институтына сараптамаға жіберілді. Аталған аймаққа адамдардың кіруі қатаң реттелді және жолаушылар пойыздары Навапур станциясында тоқтауға тыйым салынды. Махараштрамен көршілес штаттардың үкіметтері одан құс етін импорттауға тыйым салды. Тамил Наду және Джамму және Кашмир штаттары да ұқсас шектеулер енгізді. Үндістан үкіметі Cipla сияқты фармацевтикалық компаниялардан грипке қарсы дәрілер шығаруды сұрады. Үкімет сондай-ақ "Тамифлю" препаратын қоймаға жинауға кірісті. Эвакуациялау және дәрі-дәрмек тарату шараларына көмек көрсету үшін Үндістан армиясы дайындыққа келтірілді.

Жергілікті тұрғындардың наразылықтары

Құс шаруашылығы Навапур халқының негізгі кіріс көзі болып табылады және олар үкіметтің шараларына тым күшті жауап бергенін айтты. Олардың пікірінше, құстардың өлуінің себебі құс тұмауы емес, маусымдық Ранихет ауруы болған. Сондай-ақ, олар құстарды қырғаннан кейін үкімет уәделеген өтемақы оларға берілмегенін мәлімдеді. Бұқаралық ақпарат құралдары оқиғаға байланысты артық қысым жасады деп те айтты.

Экономикалық әсері

Үндістанда тауық өнімдерінің бағасы күрт төмендеді, нәтижесінде қой еті мен балықтың бағасы күрт өсті. Осының салдарынан құс өсіру саласы жүздеген миллион рупия сомасында шығынға ұшырауы мүмкін. Air India, Jet Airways, Indian Airlines және Kingfisher Airlines сияқты әуе компаниялары ұшу кезіндегі менюлерінен тауықты алып тастады.

Ресми жауап

Мемлекеттік және орталық үкіметтер ешқандай шамадан тыс реакция болмағанын жоққа шығарды. Орталықтың мәлімдемесіне қарағанда, "Тамифлю" препаратының жеткілікті қоры бар және алаңдауға негіз жоқ.