Кіріспе

Вөррштадт – Германияның Рейнланд-Пфальц жеріндегі Алзей-Вормс ауданындағы қала.

Орналасқан жері

Қала Рейнге қарасты Гессенде, Жоғарғы Рейн жазығының солтүстік-батыс шетінде орналасқан. Ол сол аттас Verbandsgemeinde ұйымының орталығы болып табылады. Вёррштадт типикалық Рейн-Гессен ауылдық жерлерімен қоршалған: мақсатына сәйкес келетін жерлерде қарқынды жүзім шаруашылығы дамыған, ал көлеңкелі жерлерде егін өсіріледі. Рейн-Гессен аймағы кеңінен тазартылған, сондықтан табиғи өсімдіктерді табу қиын, тіпті мүлдем жоқ. Бұл Вёррштадтты Рейн Гессенің ерекшелігіне айналдырады, себебі ол Нойборн аймағындағы аймақтағы ең кішкентай ормандық аумақтардың біріне ие. Осы ормандарда көптеген табиғи бұлақтар бар, олардың суы Verbandsgemeinde бассейнін сумен қамтамасыз етеді. Вёррштадт арқылы Мюльбах өзені ағып өтеді. Вёррштадт теңіз деңгейінен биік орналасқан, сондықтан Рейн Гессенің үшін керемет және әдемі көріністер ашылады. Вёррштадттан Доннерсберг, Висберг және Таунустағы Гроссер Фельдберг тауларын көруге болады. Асқараңғы ауа райында қала шегіндегі кейбір жерлерден Франкфурт-на-Майне қаласының көкжиегін де көруге болады. Роммерсхаймның бұрынғы атауы Эйхлох, ол ойыс жерде жатыр және қолмен жасалған ландшафтқа керемет үйлеседі. Роммерсхайм ауданынан Висбергке және Бад-Кройцнахқа қарайғы елге әдемі көрініс ашылады.

Климат

Жыл сайынғы жауын-шашын мөлшері Вёрштадтта 567 мм-ге жетеді, бұл аз, және Германияның жауын-шашын картасы бойынша ең төменгі ширекке кіреді. Германия метеорологиялық қызметінің метеостанцияларының бар болғаны 14%-ында одан да аз жауын-шашын тіркелген. Ең құрғақ ай – қаңтар. Көп жауын-шашын маусым айында жауады. Ол айдағы жауын-шашын қаңтар айына қарағанда екі есе артық. Жауын-шашын орташа деңгейде өзгереді. Метеостанциялардың 49%-ында маусымдық ауытқулар аз болып тіркеледі.

Көршілес муниципалитеттер

Вөррштадттың көршілері – Армсхайм, Энсхайм, Габсхайм, Гау-Бикельхайм, Гау-Вайнхайм, Саулхайм, Шорнсхайм, Списхайм, Сулцхайм, Уденхайм, Вендерсхайм және Валлертайм.

Құрылтайшы қауымдастықтар

Вөррштадттың бір шеткі ауданы бар, ол Ромерсхайм деп аталатын Stadtteil. Ол бас қаладан оңтүстік-батысқа қарай аз ғана қашықтықта жатыр. Жанында Ромерсхаймер Бах өзені бастау алады, оның ұзындығы шамамен 1,6 км.

Тарих

772 жылы Вёрштадт алғаш рет құжаттамалық түрде тіркелді, ал 1931 жылдың 15 қаңтарына дейін Эйхлох аталған Роммерсхайм 824 жылы алғаш рет құжаттамалық түрде тіркелді. 1970 жылдың 7 қарашасында Роммерсхайм Вёрштадтпен біріктірілді. Шамамен 1100 жылы (кейін) Евангелиелік Лоренциускирхе (Аяз Әулие Лоренц шіркеуі) бекініс шіркеуі ретінде салынды. Одан бұрын, 8 ғасырда, шіркеу болған. Бұл екінші шіркеу шамамен 1600 жылы найзағайдан өртеніп, бірақ қайта салынды. Ескі шіркеу қазіргі шіркеуден биік болған. Дегенмен, қазіргі шіркеу қаладағы ең биік ғимарат. Оны 420-шы Бундесстрассемен қаланың жанынан өтетін кезінде көруге болады. Католик шіркеуі 18 ғасырда салынды және Евангелиелік шіркеудің қасында орналасқан. Роммерсхаймдағы шіркеу 1733 және 1751 жылдар аралығында салынды. Ескі айқышқа ілінген крест өте көне шіркеу болғанын көрсетеді. 2009 жылдың 28 сәуірінде Вёрштадтқа қала құқығы берілетіні жарияланды. Бұрынғы муниципалитетке 2009 жылдың 4 қыркүйегінде Рейнланд-Пфальц премьер-министрі Курт Бек қала құқығын табыс етті.

Елтаңба

Қаланың қаруын былайша сипаттауға болады: Қара фонда тік бойымен орналасқан алтын тор, көлденең таяқшалары және жоғары бағытталған тұтқасы, екі күміс арыстанның тіреуімен, әрқайсысы оң және сол жақта. Қаланың ең көне белгілі мөрі 1575 жылға дейін жетеді. Ол және одан кейінгі барлық мөрлерде жергілікті шіркеудің қасиетті қамқоршысы, Римдік Лаврентий өзінің белгісі – тоқпанды ұстап тұрғаны бейнеленген. 1956 жылы қазіргісіне ұқсас герб ұсынылды, басты айырмашылығы арыстандар артқа қарамайтын (яғни «регуардант» емес) болды. Қазіргі гербте осы шағын өзгеріс неліктен жасалғаны белгісіз. Дегенмен, қазіргі гербте Лаврентийдің өзі көрсетілмесе де, оның белгісі – тоқпан көрсетіледі. Бірақ, 1930 жылдары жарық көрген Kaffee HAG альбомдарында Вёррштадттың гербі, ескі мөрлердегідей, Лаврентий тоқпанды ұстап тұрған күйінде бейнеленген. Бұл елтаңба 1960 жылдан бері қолданылып келеді.

Бос уақыт

Нейборнбад ашық су бассейні тыныш жерде, қала мен Роммерсхаймның шеткі ауданы арасындағы жазықтар мен жүзімдіктерге оранып жатыр. Бассейнге Жаңа туған бұлағынан су беріледі. Күн энергиясын пайдаланатын жабдықтар суық бұлақ суын жылытады. Вөррштадт аймағында көптеген велосипед жолдары салынған, олар кең желіге жалғасқан.

Кәсіпорындардың құрылуы

Вёрштадттың экономикалық негізі шарап шаруашылығы болып табылады. Дегенмен, басқа да экономикалық белсенділіктер бар. Үш коммерциялық аймақ құрылды, олардың екеуі А 63 тас жолының жанында орналасқан. 2003 жылдың соңында Вёрштадтта 711 коммерциялық кәсіпорын жұмыс істеді. Вёрштадттың мөлшеріндегі қала үшін сауда инфрақұрылымы ерекше жақсы дамыған. Мұнда 17,3 гектар аумақты алып жатқан фотоэлектр станциясы бар арнайы күн энергетикалық кешені салынды. 2008 жылдың бірінші жартысында тас жолға жақын индустриалды аймақта балама энергия өндіруші Juwi (әдетте атауы кішкенә әріппен жазылады) компаниясының жаңа бас кеңсесі ашылды. Осыған дейін компанияның кеңсесі Боланден және Майнц қалаларында болған, ал 2008 жылдың шілде айының ортасында Вёрштадтқа көшірілді. Шамамен 550 қызметкері бар Juwi компаниясы аймақтағы ең ірі жұмыс берушілердің біріне айналды. Кәсіпорнының негізгі бағыттары – жел энергиясы, күн энергиясы және биоэнергия.

Көлік

Вёррштадт қаласы Bundesstraßen 420 және 271 тас жолдарының торабында орналасқан, бұл өңірлік көлік артерияларының екі маңызды жолы. Қаланың A 63 автожолында да қосылған нүктесі бар, осы арқылы Alzey, Worms, Mainz, Kaiserslautern және Frankfurt сияқты орта және ірі қалаларға оңай жете аласыз. Германияның ең маңызды көлік торабы – Франкфурт әуежайына дейінгі қашықтық шамамен 45 км. Қаладан бірнеше шақырым жерде Alzeyer Kreuz (Алзей торабы) орналасқан, онда A 61 (Кобленц–Лудвигсхафен) және A 63 (Кайзерслаутерн–Майнц) автобандары қиылысады. Сонымен қатар, Kaiserstraße (Кайзерштрассе) Вёррштадт қаласынан өтеді. Бұл жағдайда "Кайзер" – Вильгельм II емес, Наполеон (неміс тілінде "Кайзер" сөзі "император" дегенді білдіреді және кез келген императорға қолданылатын атау). Бұл жол "Император жолы" деп аталды, өйткені бастапқыда ол Наполеонның астанасы Париж қаласынан Рейн өзенінің сол жағындағы империясының бір бөлігі болған Монт-Тоннер (немесе Доннерберг) департаментіне дейін тікелей созылған. Әртүрлі жерлерде оның әр түрлі атаулары бар, тіпті Вёррштадт қаласындағы бөлігі батыс соңына қарай Pariser Straße (Париж көшесі) деп аталады. "Рейнланд-Пфальц уақыты" бойынша жүретін Alzey–Mainz темір жолы арқылы Майнц қаласынан Вёррштадт станциясына шамамен жарты сағатта жете аласыз. Франкфурт әуежайына Майнц арқылы шамамен бір сағатта, ал Франкфурт қаласының орталығына шамамен 75 минутта жете аласыз. Сенбі және демалыс күндері Wissembourg (Виссембург) қаласына Elsass Express (Эльзас экспресі) пойзымен баруға болады. 5-санаттағы станса бұрынғы екі жолынан бір жолға дейін қысқартылды. Станция ғимараты 1950 жылдар шамасында салынған және қазір жалға берілетін тұрғын үй ретінде де пайдаланылады. Велосипедтерді қоюға арналған орындар бар.

Қаламен байланысты танымал адамдар

Вёрштадтта геолог және соққылық құбылыстарды зерттеуші доктор Гюнтер Грауп (2006 жылы қайтыс болды) тұрды. Ол, басқа нәрселермен қатар, Нёрдлингер Рис кратерін зерттеу арқылы танымал болды. Оның маңызды еңбектерінің арқасында Рис оқиғасы жақсырақ түсіндірілді. Ол сонымен қатар Аполлон бағдарламасына қатысып, бірнеше ай тасының үлгілерін (Аполлон 14 және Аполлон 16) талдады.