Бухарестің Жеңіс аллеясы: Тарихы мен қазіргі жағдайы

Кіріспе

Бухаресттегі көше, Румыния. Calea Victoriei (Жеңіс даңғылы) – Бухарестің орталық бөлігіндегі маңызды даңғыл. 1-ші секторда орналасқан, ұзындығы шамамен 3 км-ге жуық, ол Сплаюль Индепенденцейден (Дамбовица өзені бойымен параллель өтеді) солтүстікке, содан кейін солтүстік-батысқа қарай Пьяца Викторииге дейін созылады, онда Шосеауа Киселеф солтүстікке қарай жалғасады.

Тарих

Бастапқыда жол Улица Маре (Үлкен көше) деп аталды, сондай-ақ Бухарест пен Трансильваниядағы Брашов қаласы арасындағы сауда жолының бөлігі ретінде Drumul Brașovului (Брашов жолы) деп те аталды. 1692 жылы билеуші Константин Бранковеану жолды ағашпен қаптады және ішінара ретке келтірді, ол Балячени, Әулие Жан монастыры, Златари монастыры және Кантакузендердің иеліктерінен Сариндари монастырына дейін өтті. 1692 жылдан бастап ол Podul Mogoșoaiei (Могошоая ағашпен қапталған жол) деп аталды, себебі ол Бухарест орталығын қаладан бірнеше шақырым қашықтықтағы Бранковеанудың Могошоая сарайымен байланыстырды. Сол кездегі Балқандағы жолдардың көпшілігі көктем мен күзде лайлы болып қалатын, ал ағаш мұны болдырмады. Осылайша, жол аймақтағы ең маңызды құрылыс жұмыстарының бірі болды және Бухарест тұрғындарының мақтанышына айналды. Жолды қоршаған аймақ Бухаресттің ең сәнді бөлігіне айналды: 1775 жылы жолдың өзінде 35 бояр үйі орналасқан. Подул Могошоаии 1814 жылдың шілдесінен бастап Бухарестте түнде шамдармен жарықтандырылған алғашқы көше болды. Ағаш өте берік материал емес еді және бірнеше рет жөнделгеніне қарамастан (соның ішінде 1793 және 1814 жылдары) көбінесе нашар күйде болды. Дунай княздықтарын Ресей басып алған кезде, Рус-түрік соғысынан (1828-1829) кейін, Павел Киселев, басып алушы әскерлердің қолбасшысы Виктория алаңынан солтүстікке қарай кеңейтуді салдырды, және бүгінде ол оның есімімен аталады. 1842 жылы жолға тас төселді. Кейін асфальтпен жабылды. Жол 1878 жылдың 12 қазанында Румынияның 1877-1878 жылғы Тәуелсіздік соғысындағы жеңісінен кейін "Calea Victoriei" деп аталды. Calea Victoriei – Бухаресттің соғыстар аралық кезеңдегі көрнекті көшесі. Тюдор Октавиан: «Егер бізге рұқсат берілсе, егер оның құрылысшылары жеткілікті ақылды болса, бүкіл Бухарест осылай көрінуі мүмкін еді» деп жазды. Шамамен жарты ғасыр бойы құлдырағаннан кейін, ол осы рөлге қайта оралды. Бүгінде бұл даңғыл жаңа мода дүкендерімен, өнер галереяларымен, кофеханалармен және мейрамханалармен қатар, Бухаресттегі сәнді сауда орталығына айналды. 2023 жылдан бастап «Адамдар үшін көшелер» (румын тілінде: Străzi Pentru Oameni) қауымдастығы бүкіл даңғылды толық жаяу жүргіншілерге арналған ету туралы петиция бастады.

Initially, the road was known as Ulița Mare (Large Street), also known as Drumul Brașovului (Brașov Road), being part of the trade route between Bucharest and the city of Brașov, in Transylvania. In 1692, ruler Constantin Brâncoveanu paved the road with wood and partly regularized it, making it pass through the domains of the Bălăceni, of the Saint John Monastery, Zlătari Monastery and of the Cantacuzenes up to the Sărindari Monastery. Since 1692 it was known as Podul Mogoșoaiei (Mogoșoaia Wood Paved Road) because it also was connecting the Bucharest's center with Brâncoveanu's Mogoșoaia Palace some kilometres outside the city. Most roads in the Balkans at that time became muddy in the spring and autumn, and the wood prevented this. Consequently, the road was one of the most important construction works of the area and a source of pride to Bucharesters. The area surrounding the road became the most fashionable part of Bucharest: 35 boyar houses were located on the road itself in 1775. Podul Mogoșoaiei was the first street in Bucharest to be illuminated with candles during the night, starting July 1814. The wood was not a very sturdy material and often it was in a bad state, despite being repaired several times (including in 1793 and 1814). During the Russian occupation of the Danubian Principalities, in the aftermath of the Russo Turkish War (1828–1829), an extension from Piața Victoriei northward was built by Pavel Kiseleff, the commander of the occupation troops, and is today named after him. In 1842 the road was paved with cobblestone. It was later upgraded to asphalt. The road was renamed "Calea Victoriei" on October 12, 1878, following the Romanian victory in the Independence War of 1877–1878. Calea Victoriei was Bucharest's showpiece street in the Interwar period. Tudor Octavian wrote, "this is how the whole of Bucharest would look if we had been allowed , if its builders had been clever enough ". After roughly half a century of decline, it has recently been returning to this role. Today, the avenue is lined with new fashion shops, art boutiques, coffee shops and restaurants, making it an upmarket shopping strip in Bucharest. As of 2023 the association streets for people (in Romanian: Străzi Pentru Oameni) started a petition to make the entire avenue fully pedestrian.