Кіріспе

Солтүстік Йоркширдегі Редкардың жанындағы аймақ, Англия.

Дорманстаун – Редкар және Кливленд ауданындағы Редкардың бір бөлігі және Англияның Солтүстік Йоркшир графтығы. 20 ғасырда Дорман Лонг темір және болат зауытының құрметіне аталған және осы зауытпен бірге салынған бұл аймақ бастапқыда Дорманның жүздеген болат жұмысшылары мен олардың отбасылары үшін, танымал теңіз жағалау қаласы Редкардың жанында салынды. Компания Сидней портының көпірін салды және болат зауыты бір кезде әлемдегі ең жақсысы деп есептелді. Дорман жұмысшыларына жақсы қарады, бұл аймақ халқына жаңа мүмкіндіктер мен байлық әкелді. Дорманстаунда Редкар аймағы үшін Arriva North East компаниясының негізгі автобус паркі орналасқан. Қазір тарихқа толы Дорманстаун Редкардың шағын ауданына айналды, көптеген жеке үйлер 1960 жылдары салынған. 1970 және 1980 жылдары Дорманстаун Редкардың кедей аудандарының бірі болып саналды, инвестициялардың жетіспеуі және жұмыссыздық деңгейінің жоғары болуы Дорманстаунға Редкар аймағындағы басқалардың арасында жарамсыз репутация әкелді. Алайда, 1990 және 2000 жылдары Редкардың танымалдылығы артып, Дорманстаун жергілікті кеңес пен бизнес тарапынан көптеген инвестициялар мен жаңаруларға ие болды, бұл оны Редкардың бір бөлігіне айналдырып, тұруға ыңғайлы орынға айналдырды. Қазіргі уақытта тұрғындардың көпшілігі жекеменшік үйлерде тұрады, ескі кеңестік үйлер тез жойылып барады (Редкардың көп бөлігі сияқты), ал 2007/2008 жылдары аймақтағы жастарды жергілікті тұрғын үй нарығына енуге көмектесу мақсатында жаңа G2 пәтерлері салынды. Редкар қазіргі уақытта қарқынды дамуда және Дорманстаун осы процесте белсенді қатысушы. Жаңа мектептер мен колледждер, Билл мен Мелинда Гейтс қоры демеушілік еткен тегін компьютерлер мен интернетке қол жеткізетін жаңа кітапхана, таза көшелер, жаңа көше жарықтандыруы, кеңестік үйлерге жаңа терезелер мен есіктер орнатылуы, заманауи аулалық қадағалау жүйелері және жаңа сауда орталықтары ашылды. Бүгінде Редкардың бұл ауданы дамып келе жатқан Редкар аймағының маңызды бөлігі және жұмыс бастап, алғашқы үйін сатып алуды жоспарлап отырған жас мамандар үшін танымал орынға айналды.

Тарих

1917 жылы сэр Артур Джон Дорман құрған Дорман Лонг темір және болат зауытының жұмысшыларын орналастыру үшін құрылыс басталды. Бұған дейін Дорманстаундағы жалғыз үй – Вестфилд үйі болған. Алғашқы 300 үйді архитекторлар Стэнли Давенпорт Адшид (1868–1946), Стэнли Рамзи (1882–1968) және профессор Патрик Аберкромби (1879–1957) жобалады. Олар бұл үйлерді және ауылды «Бағбан ауылы» стилінде жоспарлап салды. Энніс жолының орнында теміржол бойы салынды, ол Дорман Лонг темір және болат зауытынан үй салуға қажетті материалдарды тасымалдау үшін пайдаланылды. Дорманстаун ауылының құрылысы 1920 жылы аяқталды, онда 342 отбасыға арналған тұрғын үйлер болды. Үш көшеге архитекторлардың есімдері берілді (Адшид, Рамзи және Аберкромби). Дорманстаун ауылы Бірінші дүниежүзілік соғыста Ұлыбритания үшін оқ-дәрі өндіруге қажетті жұмыс күшінің артуына байланысты салынды. 1938 жылы архитектор Ф. Спинктың (Бридлингтон) жобасымен Қасиетті Уильям католик шіркеуінің құрылысы басталды және 1939 жылы аяқталды. Уильям шіркеуі сол кезде Дорманстаунда тұратын көптеген католиктер үшін салынған. Вестфилд Уэйдегі ескі әскери барақтың орнына салынған шіркеу ерте христиан стилінде салынды. Ол қызыл кірпіштен және тастан тұрғызылған, төртбұрышты мұнарасы және әйелдер шіркеуі бар, 450 адамға арналған. Аяқталғаннан кейін жаңа шіркеу Сент-Вильямға арналған жеке приходқа айналды. Оның іргетасы 28 қыркүйек 1938 жылы Right Reverend Monsignor Canon R. Sullivan салған. 1989 жылы шіркеудің 50 жылдығына орай оны епископ Харрис құттықтады. 1935 жылы халықтан жиналған ақшаға мефодист шіркеуі салынды. Ол Дорманстаунның қоғамдық орталығы болды және құлшынып, балалар скауттары, қыз балалар, дискотекалар, жиналыстар, лотереялар және шай мен печенье ішуге арналған орын ретінде пайдаланылды. 1997 жылы қауіпті деп танылғандықтан, ол бұзылды. 1942 жылдың 17 желтоқсанында қайтып келе жатқан «Ланкастер» бомбалаушы ұшағы шабуылға ілігіп, Уорренбидегі «Бофорс» зенитшілері тарапынан қателікпен атып түсірілді. Ұшақ Мидл Фармның жанындағы Дорманстаунға құлаған кезде жеті экипаж мүшесінің барлығы қаза тапты. 1967 жылы Дорман Лонг темір және болат зауыты British Steel Corporation BSC құрамына енді. 2004 жылдың 13 мамырында балалар министрі Маргарет Ходж Оңтүстік даңғылында «Сәтті бастау» орталығын ашты. Бұл ғимарат бұрын Ұлттық денсаулық сақтау қызметінің клиникасы ретінде пайдаланылған. Ол кішкентай балаларға арналған ойнау және оқу орталығы. 2007 жылдың 17 қыркүйегінде Редкар және Кливленд кеңесі жағалау және ауылдық тұрғын үй компаниясына Дорманстаунның батыс жағында орналасқан шағын өнеркәсіптік аймақтың бір бөлігін бұзуға рұқсат берді; бұзуға жататын үйлерге 2–36 Хобсон даңғылы, 4–52/3 23 Хоукрофт даңғылы және 10–16 Хаттон Гроув кірді. Бұл көшелер қазір бұзылып, тазаланды, оның орнында тек кішкентай шөп алаңы қалды.

Дорманстаундағы делегаттар

The Dormanstown Delegates – 1976 жылы құрылған жасөспірімдер джаз тобы. 1970-жылдары танымал болған жасөспірімдер джаз топтары балалардан тұратын, және джаз ойнамайтын – тіпті жақын да емес – бірақ казу, барабан, глокеншпиль, маримба, цимбал және ксилофондарды қолданып, танымал марштарды орындаған. Балалар көбінесе жергілікті алаңдарда жаттығу жасаған, мысалы, Оңтүстік даңғылындағы Әулиелер шіркеуінің артындағы алаңда. Дорманстаун делегаттары көк және қызыл екі қабатты автобуста бүкіл Ұлыбритания бойынша саяхаттап, марштарды орындаған. 2005 жылдың шілде айында Дорманстаунда карнавал өтті, онда Дорманстаун делегаттары өнер көрсетті; карнавал жергілікті тұрғындар "рек" деп атап кеткен алаңда өтті, ол Котам батпағының қарсаңындағы жолдың жанында орналасқан (Дорманстаун ойын-сауық алаңы).

Дорлонко үйлері

Dorlonco үйлері – Adshead, Ramsey және Abercrombie жобалаған және Dorman Long темір және болат зауытында өндірілген болаттан салынған болат каркасты үйлер. Олар нео-грузин стилінде салынған. Dorlonco үйлерінің алғашқысы 1919 жылы Дорманстаун қаласында Dorman Long болат жұмысшылары үшін салынды және 1979 жылы бұзылды. Терезе және есік ашылымдарының мөлшері мен орналасуы соғыс жылдарында қалыптасқан стандарттау және қарапайымдау талаптарын қанағаттандырды, сонымен қатар жүйеленген құрылысқа өте ыңғайлы болды. Ішкі қабырғалары өте берік, ішкі бетіне клинкер блогынан жасалған қабат жабылып, сыланған, ал аралық қабаттары металл тор арматурасымен бетоннан құралған. Нәтижесінде, үйлер өте мықты салынғандай әсер қалдырады. Болат каркасы әртүрлі қаптамаларды қабылдауға арналған, дәстүрлі кірпіш қаптамадан бастап металл торға жатқан сылаққа дейін.

Жасыл

Мысырлық Күн құдайы Уаджет (Жасыл) атымен аталатын «Жасыл» – Стенли Давенпорт Адшидтің тамаша шеберлігімен және барокко стиліндегі құрылыс шеберлігімен әйгілі болған жобасы. «Жасыл» – көкжиектен шығып келе жатқан Күннің пішінін құрайтын жол жүйесі. Оның батыс жағында және шығыс жағында он бір үйден орналасқан. Оның көкжиегі Оңтүстік даңғылымен бейнеленген, ал Максвелл алаңы күндізгі сағат он екідегі Күнді көрсетеді. Осылайша, «Жасылдың» әр жағы екі жолмен белгіленген. Оның шығыс жағында Бродвей шығыс деп аталатын жол, ал батыс жағында Бродвей батыс деп аталатын жол бар.

Фоксраш шаруа қожалығы

Фоксраш фермасы Редкар қаласының сыртында, Дорманстаунның оңтүстік жиегінде орналасқан, ауданы 45 гектарды құрайды. Оның шығыс жағында Кирклитэм Лейн, ал батысында Меггиттс Лейн жатыр. 1997 жылы түрлі ағаштар отырғызылды. Бұл жер бұрын Тернер отбасының меншігі болған Кирклитэм иелігінің бір бөлігі болды. Тернер отбасы ауыл шаруашылығын жақсартуға ықпал етіп, ауылдық жерлерге саяхаттаудың қажеттілігін жойып, жердің ішінде шаруа қожалықтарын құрды. Фоксраш фермасының ғимараттары 18 ғасырдың ортасына дейін салынған, қазір Солтберн жануарларды құтқару қауымдастығына (SARA) тиесілі. 17 ғасырға дейін бұл жер ылғалды және батпақты болған, содан кейін кептіру жұмыстары басталды. Темір торы тәрізді суарналар желісі жасалды, олар Дабхолмдағы Тис өзеніне құяды. Бұл суарналар бүгінгі күнге дейін сақталған, олардың жиегінде орта ғасырларда отырғызылған тікұшақтар өседі. Ферманың солтүстік жағында 1990 жылы әуеден түсірілген суреттерде алғаш рет байқалған археологиялық орын бар. Қараңғы түсті белгілер 2000 жыл бұрынғы темір дәуіріне тән тікбұрышты ордықты көрсетеді. Геофизикалық зерттеулер орынның суреттерде көрсетілгеннен гөрі үлкен аумақты қамтығандығын және онда өнеркәсіптік қызмет болған болуы мүмкін екенін көрсетті. 2002-2006 жылдар аралығында археологиялық қазба жұмыстары жүргізілді, оның ішінде екі апталық мектеп сапары және соңғы жексенбіде отбасылық ашық есік күні өтті. Тесс археологиясы Тесссайд археологиялық қоғамының қолдауымен қазба жұмыстарын жүргізді. Археологиялық жұмыстарға көптеген жергілікті еріктілер көмектесті. Археологтар 2002 жылы табылған сыртқы ордың мөлшерін анықтады. Елді мекеннің екі ерекше аймағы анықталды. Фермадан солтүстікке қарай, өнеркәсіптік аймақты көрсететін, қыш құрылымдары бар күйген материалдың таралуы байқалды. Бұл аймақтағы белгілер үлкен ордың ішіндегі кіреберісті бейнелейді. Бастапқы кіреберіс екі үлкен ор терминалы арқылы ұзақ уақыт бойы бірнеше кіші орлар, тіреулер және шұңқырлармен қайта жаңартылды. Бұл аймақ металл өңдеуден қалған күйген материалдарды тастауға арналған болса керек, бірақ бұл әдейі жасалған әрекет пе, әлде қоқысты тастау үшін ыңғайлы шұңқырларды пайдалану ма – бұл анық емес. Оның шетінде екі үлкен шұңқыр болды. Қазіргі ферма үйінің шығыс жағында қабырғаларынан таспен салынған үлкен дөңгелек үй табылды. Үй туралы болжам бойынша, ол бастапқы сыртқы кептіру орға дейін кеңейтілген, сондықтан еден деңгейінен төмен қабырға сақталған. 2004 жылы бұрын қазылған үйдің солтүстігінде тағы бір дөңгелек үй табылды. Терезелері болмағандықтан, үйдің беті күнге қарап тұрды, осылай күннің шуағы үйге түсіп, отбасын оятар еді. Олардың есіктері шығыс жағында орналасқан, олар ағаш есіктің орнына терімен жабылған. Екі үйдің арасында бақ қоршауы сияқты жұмыс істеген болуы мүмкін ор болды. Тағы бір кішкентай ор табылды, онда металл өңдеуге арналған толық керамикалық тостағанның сынықтары және оның ішінде қола сынықтары табылды.