Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс әдебиеттанушысы (1888–1916)
German literary scholar (1888–1916)
Фридрих Норберт Теодор фон Хеллинграт (21 наурыз 1888 – 14 желтоқсан 1916) – неміс әдебиеттанушысы, әдебиеттану ғылымына сіңірген ең маңызды үлесі – ақын Фридрих Холдерлиннің барлық шығармаларының тұңғыш толық жинағы.
Friedrich Norbert Theodor von Hellingrath (21 March 1888 – 14 December 1916) was a German literary scholar whose main contribution to literary scholarship is the first complete edition of the works of the poet Friedrich Hölderlin.
Өмірбаян
Хеллинграт Мюнхенде дүниеге келді: оның әкесі әскер офицері болса, анасы Византия императоры Иоанн VI Кантакузеннің ұрпағы екенін айтты. Ол Мюнхендегі Людвиг Максимилиан университетінде философияны оқыды. Ерте жасынан Хольдерлиннің поэзиясына қызығушылық танытып, 1910 жылы Пиндардың аудармаларының алғашқы басылымына (1911 жылы Йенада жарық көрген) кіріспе мақала жазды. 1912 жылдан 1914 жылға дейін Хеллинграт Парижде тұрып сабақ берді, осы кезеңде ол Хольдерлиннің ең алғашқы "Толық жинағы" – "Хёльдерлиннің барлық еңбектері" жобасымен айналыса бастады. Ол барлық өлеңдерді әртүрлі нұсқаларымен, "Гиперион" романын, аяқталмаған "Эмпедоклдың өлімі" драмасын, мақалаларын, аудармаларын, сондай-ақ ақынның барлық табылған хаттары мен жазбаларын жинады. Бұл жоба алты томдық болып жоспарланған. Хеллинграт 1913 жылы Мюнхенде I және V томдарын жариялады, бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін ол өз еркімен әскери қызметке қатысып, 1916 жылдың 14 желтоқсанында Верден шайқасында 28 жасында қаза тапты.
Hellingrath was born in Munich: his father was an army officer and his mother claimed descent from the Byzantine Emperor John VI Cantacuzenus. He studied philosophy at the Ludwig Maximilian University of Munich. Attracted to Hölderlin's poetry from an early age, in 1910 he provided a prefatory essay for the first publication of Hölderlin's translations of Pindar (published in Jena, 1911). From 1912 to 1914 Hellingrath lived and taught in Paris, during which time he began work on his monumental first ever "Complete Edition" of Hölderlin, Hölderlins Samtliche Werke, collecting together not only all the poems in their variant forms, the novel Hyperion, the unfinished drama The Death of Empedocles, the articles and translations, but also all traceable letters and written accounts of the poet. The enterprise was planned in six volumes. Hellingrath published Volumes I and V in Munich in 1913, but after the outbreak of World War I, he volunteered for military service and was killed in action during the Battle of Verdun on 14 December 1916 at the age of 28.
Мұра
IV том 1916 жылы Мюнхенде, авторы қайтыс болғаннан кейін жарық көрді, ал басылымын Фридрих Сибас және Людвиг фон Пигенот аяқтады; қалған томдар 1922 және 1923 жылдар аралығында Берлинде жарық көрді. Штутгарт және Франкфурт басылымдары жарық көргенімен, Хеллинграттың пионерлік жұмысы әлі де құндылығын сақтап келеді. Берлин басылымы Хольдерлинге өмірінде көре алмаған құрметті, өлімнен кейін әкелді. Норберт фон Хеллинграттың ғылыми еңбегі мен қолдауының арқасында 1913 жылдан бері Хольдерлин неміс тілінде жазған ең ұлы ақындардың қатарында саналады. Хеллингратпен дос болған Стефан Джордж оны 1928 жылы жарық көрген "Норберт" атты өлеңімен мәңгі есте қалдырды.
Volume IV appeared posthumously in Munich in 1916, and the edition was completed after the Armistice by Friedrich Seebass and Ludwig von Pigenot; the remaining volumes appeared in Berlin between 1922 and 1923. Though since superseded by two subsequent complete editions (the Stuttgarter and Frankfurter Ausgabe), Hellingrath's pioneering work continues to have value. The Berlin Edition led to Hölderlin posthumously receiving the recognition that had always eluded him in life. Due to Norbert von Hellingrath's scholarship and advocacy, Hölderlin has been regarded since 1913 as one of the greatest poets ever to write in the German language. Stefan George, who Hellingrath was friends with, commemorated him in a poem, "Norbert", published in 1928.