Кіріспе

Кушит Кандаке Мероя Аманишахето – Куш мемлекетінің бірінші ғасырдың басында билік құрған ханымы. Мероиттік иероглифтерде оның есімі "Аманикашето" (Мниште немесе (Ам)нискете) деп жазылған. Мероит жазуында ол Аманишето кор kd(ке) деп аталады, бұл Аманишахето, Коре және Кандаке ("Билеуші және патшайым") дегенді білдіреді. Аманишахето бұрынғы патшайым Аманиренаның тікелей мұрагері болған деп саналады. Аманишахетоның анасы Ар( )тḫвит деп тіркелген; Аманишахето мен Аманиренаның арақатынасы белгісіз. Бұл оның барлық күтімін ақтаған қазына болды: ол 10 білезік, 9 қалқан жүзік, 67 мөр жүзік, 2 білезік және көптеген амулеттерден тұрды, олардың барлығы Меро Корольдігінің ең шебер қолөнершілері жасаған. Бұл туындылар қазір Берлиндегі Египет мұражайында және Мюнхендегі Египет мұражайында сақталуда.

Құмтастан жасалған бедер

Судандағы Хартум ұлттық мұражайында сақталатын, құмтастан жасалған патшайымның бейнесі салынған рельеф Нақадағы Амон ғибадатханасынан табылған. Рельефте Аманишахето патшайымы екі құдайдың қасында бейнеленген. Ежелгі Мысыр өнерінде отырған адамдар ең жоғары дәрежедегі маңызға ие, ал одан кейін оңға қарап тұрған адамдар келеді. Масштабтың иерархиясын ескеру де маңызды. Бұл бейнелеуде Аманишахето екі тұлғадан да биік, бірақ отырған құдай екі әйелден де биік болады. Бұл құдайлар – Амесэми және Апедемак, соғыс құдайы мен құдайша. Екі әйел де ұқсас киім киген: жақсы тігілген киім, мақтаны, мойындық және дөңгелек шаштар. Олардың денелері әртүрлі бейнеленген, алайда құдайшаның киіміне қарағанда әлсіз бойлы келген. Аманишахето керісінше, тоқсырау келген түрде бейнеленген. Екеуінің арасындағы өзара әрекеттесу жақындық пен сыйластыққа толы, бұл Аманишахето патшайымының билігін де көрсетеді. Стелланың арт жағындағы иероглифтер екі әйелдің есімдерін атайды. Бұл стела Нақадағы Амон ғибадатханасына орналастырылған, ол Аманишахето патшайымы қайтыс болғаннан кейін салынған.